«Η συμμετοχή των γυναικών έχει αυξηθεί, αλλά αυτό δεν συνεπάγεται πάντα ανάλογη επιρροή στα σημεία όπου διαμορφώνονται προτεραιότητες, πόροι και στρατηγικές επιλογές», επισημαίνει η Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Κύπρου Τατιάνα-Ελένη Συνοδινού.

Τι άλλαξε και τι παραμένει την τελευταία δεκαετία

Το μεγαλύτερο βήμα της τελευταίας δεκαετίας είναι ότι η γυναικεία παρουσία σε απαιτητικούς ρόλους έχει πλέον εδραιωθεί. Στην Κύπρο, όπου η εκπαίδευση και οι επαγγελματικές πιστοποιήσεις αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες επαγγελματικής ανέλιξης, χωρίς όμως να αίρουν αυτομάτως έμφυλες προσδοκίες, περισσότερες γυναίκες διεκδικούν και κατακτούν θέσεις ευθύνης σε τομείς όπως η Διοίκηση Έργων, η Έρευνα και η Επιχειρηματικότητα. Παράλληλα, η ενίσχυση του θεσμικού πλαισίου για ισότητα, καθώς και η αυξημένη ευαισθητοποίηση των Οργανισμών έχουν ενισχύσει την πρόληψη και την ουσιαστικότερη αντιμετώπιση ζητημάτων, όπως οι διακρίσεις και η παρενόχληση. Ωστόσο, παραμένει μια ουσιαστική δυσκολία που είναι η ανάληψη και η διατήρηση ηγετικών ρόλων καιεξακολουθεί να προϋποθέτει έναν τρόπο εργασίας που στηρίζεται στη διαθεσιμότητα πέρα από το ωράριο και σε συνεχή παρουσία, στοιχεία που συχνά εκλαμβάνονται ως άτυπο κριτήριο αφοσίωσης και καταλληλότητας. Σε ένα περιβάλλον με πυκνά επαγγελματικά δίκτυα, αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα. Και όσο εξακολουθεί, ρητά ή σιωπηλά, να θεωρείται ότι η γυναίκα έχει την κύρια ευθύνη και διαχείριση της οικογενειακής στέγης, η διαθεσιμότητα πέρα από το ωράριο και η συνεχής παρουσία αξιολογούνται διαφορετικά και έχουν άνισες συνέπειες ανάλογα με το φύλο, ειδικά στην επαγγελματική εξέλιξη και στην πρόσβαση σε θέσεις ηγεσίας.

Η ασυμμετρία στην αξιολόγηση φιλοδοξίας και ηγετικής συμπεριφοράς

Ένα από τα πιο αόρατα εμπόδια είναι η ασυμμετρία στον τρόπο που αξιολογούνται η φιλοδοξία και η ηγετική συμπεριφορά. Η ίδια αποφασιστικότητα, η σαφής διεκδίκηση ρόλων και η ανάληψη πρωτοβουλίας τείνουν να ερμηνεύονται διαφορετικά ανάλογα με το φύλο, επηρεάζοντας την επιλογή για κρίσιμες αναθέσεις και σταδιακά, την εξέλιξη προς θέσεις ευθύνης. Σε θέσεις ηγεσίας, το ζητούμενο είναι να αναγνωρίζονται αυτές οι ασυμμετρίες και να διορθώνονται συστηματικά.

Η συμμετοχή δεν ισοδυναμεί πάντα με επιρροή

Η αλήθεια που δεν λέγεται αρκετά είναι ότι η συμμετοχή των γυναικών έχει αυξηθεί, αλλά αυτό δεν συνεπάγεται πάντα ανάλογη επιρροή στα σημεία όπου διαμορφώνονται προτεραιότητες, πόροι και στρατηγικές επιλογές. Σε αρκετούς Επαγγελματικούς τομείς, οι γυναίκες είναι παρούσες, αλλά υποεκπροσωπούνται σε ρόλους με αποφασιστική
αρμοδιότητα και σε αντικείμενα που λειτουργούν ως επιταχυντές καριέρας. Σε επίπεδο ηγεσίας, το κρίσιμο βήμα είναι η συμμετοχή να αποτυπώνεται σε ουσιαστική ευθύνη και επιρροή στη λήψη αποφάσεων.

Παρεμβάσεις με διάρκεια και συνέπεια

Η μείωση του χάσματος μέχρι το 2030 προϋποθέτει παρεμβάσεις με διάρκεια και συνέπεια, σε περισσότερα από ένα επίπεδα. Πρώτον, απαιτείται η συστηματική δημιουργία διαδρομών προς την ηγεσία, με ουσιαστικές ευκαιρίες ανάληψης ρόλων υψηλής ευθύνης και ορατότητας, πρόσβαση σε στρατηγικά έργα και ισόρροπη εκπροσώπηση στα σημεία όπου διαμορφώνονται αποφάσεις και προτεραιότητες. Δεύτερον, χρειάζεται ενίσχυση της εκπαίδευσης, από το σχολείο μέχρι το πανεπιστήμιο, ώστε η ισότητα να μην παραμένει σε επίπεδο γενικών αρχών, αλλά να μεταφράζεται σε αυτογνωσία, φιλοδοξία και επιλογές χωρίς έμφυλα στερεότυπα, με ενθάρρυνση των κοριτσιών να αναγνωρίζουν τις δυνατότητές τους και να διεκδικούν πεδία που παραδοσιακά δεν τους αποδίδονταν. Μόνο μέσα από μια ολιστική προσέγγιση, που συνδέει θεσμούς, κουλτούρα και εκπαίδευση, μπορεί να επέλθει πρόοδος, ώστε οι ευκαιρίες να είναι πραγματικά ισότιμες στην πράξη.

Η πραγματικότητα σε μία πρόταση

Στον επαγγελματικό χώρο η αξία των γυναικών αναγνωρίζεται, όμως η ισότιμη πρόσβαση σε ευκαιρίες και θέσεις εξουσίας δεν παγιώθηκε.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η ισότητα δεν είναι ανταγωνισμός μεταξύ χωρών