Το κόστος του πολιτικού ρίσκου - Περικοπές και στρατιωτικές δαπάνες

Ο Πρωθυπουργός Φρανσουά Μπαϊρού θα παρουσιάσει την Τρίτη ένα φιλόδοξο σχέδιο για τη δραστική μείωση του ελλείμματος της Γαλλίας, ανοίγοντας τον δρόμο για μια σκληρή κοινοβουλευτική αντιπαράθεση που ενδέχεται να οδηγήσει ακόμη και σε νέα κυβερνητική κατάρρευση. Ο Μπαϊρού αναμένεται να ανακοινώσει λεπτομέρειες περικοπών και φορολογικών αυξήσεων ύψους περίπου 40 δισ. ευρώ για το 2026, ώστε να περιοριστεί το μεγαλύτερο δημοσιονομικό έλλειμμα της ευρωζώνης.

Η μεγαλύτερη δημοσιονομική τρύπα της ευρωζώνης

Η προσπάθεια αυτή εμπεριέχει σοβαρούς κινδύνους, ειδικά ενόψει της αναμενόμενης σύγκρουσης με το Κοινοβούλιο το φθινόπωρο. Οι δημοσιονομικές δυσκολίες της Γαλλίας έχουν ήδη προκαλέσει αναταραχή στις αγορές ομολόγων το τελευταίο έτος, αυξάνοντας το κόστος δανεισμού σε σύγκριση με άλλες χώρες. Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, οι αποδόσεις των πενταετών ομολόγων της Γαλλίας ξεπέρασαν για πρώτη φορά εδώ και δύο δεκαετίες αυτές της Ιταλίας.

Ωστόσο, χωρίς κοινοβουλευτική πλειοψηφία στην Εθνοσυνέλευση, ο Μπαϊρού δεν διαθέτει την απαραίτητη στήριξη για τις βαθιές δημοσιονομικές τομές που θα καθησύχαζαν τις αγορές. Ο προκάτοχός του, Μισέλ Μπαρνιέ, αναγκάστηκε να παραιτηθεί τον Δεκέμβριο μετά από ψήφο δυσπιστίας που πέρασε με τη σύμπραξη ακροδεξιών και αριστερών κομμάτων, εξαιτίας της καθυστέρησης στην παρουσίαση του προϋπολογισμού του 2025.

«Φέτος δεν θα αυτοσχεδιάσουμε την τελευταία στιγμή», δήλωσε ο Μπαϊρού στην τηλεόραση LCI την περασμένη εβδομάδα. «Η κυβέρνηση θα δηλώσει με σαφήνεια τις αναγκαίες θυσίες και τις αποφάσεις που απαιτούνται για να βγούμε από αυτή τη θανάσιμη παγίδα».

Το κόστος του πολιτικού ρίσκου

Σύμφωνα με τo Bloomberg Economics, το καλοκαίρι του 2024 επιδείνωσε σημαντικά τα δημόσια οικονομικά της Γαλλίας. Η πολιτική αναταραχή και οι πρόωρες εκλογές του Ιουλίου προκάλεσαν εκτίναξη του περιθωρίου απόδοσης μεταξύ γαλλικών και γερμανικών ομολόγων από τις 45 στις 80 μονάδες βάσης, κάτι που έχει ήδη κοστίσει επιπλέον 6 δισ. ευρώ στην έκδοση χρέους.

Η γαλλική κυβέρνηση έχει δεσμευτεί να μειώσει το έλλειμμα από το 5,8% του ΑΕΠ το 2024 στο 5,4% φέτος και στο 4,6% το 2026. Ωστόσο, οι δημοσιονομικές και πολιτικές δυσκολίες έχουν πλήξει την εμπιστοσύνη των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών, με αποτέλεσμα η οικονομική ανάπτυξη της Γαλλίας να υστερεί σε σχέση με τον μέσο όρο της ευρωζώνης.

Ο Μπαϊρού απέφυγε την πτώση της κυβέρνησης τον Φεβρουάριο κάνοντας παραχωρήσεις στους Σοσιαλιστές βουλευτές, ώστε να διαχωριστούν από την ευρύτερη αριστερή συμμαχία και να μη στηρίξουν νέα ψήφο δυσπιστίας. Ο Μπαρνιέ, αντίθετα, επιχείρησε να διαπραγματευτεί με την ακροδεξιά της Μαρίν Λεπέν — τακτική που απέτυχε.

Ο υπουργός Οικονομικών Ερίκ Λομπάρ ετοιμάζεται επίσης να επαναπροσεγγίσει τους Σοσιαλιστές, με τους οποίους διατηρεί στενές σχέσεις, αλλά αυτή τη φορά εκείνοι έχουν καταθέσει ήδη πρόταση μομφής για το ασφαλιστικό, στα τέλη Ιουνίου.

Η στρατηγική της κυβέρνησης είναι να πείσει ότι η φορολογική δικαιοσύνη θα αποκατασταθεί μέσω της κατάργησης φοροαπαλλαγών και παραθύρων του φορολογικού κώδικα. Αυτά τα μέτρα θεωρούνται πιο πολιτικά αποδεκτά από μια γενική αύξηση φόρων για όλα τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.

Παρότι ο Μπαϊρού υπογραμμίζει ότι όλοι θα πρέπει να συμβάλουν με «ειδικές προσπάθειες», το Υπουργείο Οικονομικών εργάζεται επίσης πάνω σε μηχανισμούς περιορισμού της φοροαποφυγής από τους πλουσιότερους πολίτες — χωρίς ωστόσο να επαναφέρει τον φόρο πλούτου που είχε καταργήσει ο Εμανουέλ Μακρόν το 2017.

Η εξίσωση περιπλέκεται περαιτέρω από τη δέσμευση της κυβέρνησης να καταργήσει την έκτακτη αύξηση στον φόρο των μεγάλων επιχειρήσεων, η οποία είχε χρησιμοποιηθεί για να καλυφθεί το φετινό έλλειμμα.

Η κυβέρνηση σκοπεύει να εξοικονομήσει το μεγαλύτερο μέρος των 40 δισ. ευρώ μέσω περικοπών δαπανών, οι οποίες αυτή τη στιγμή αντιστοιχούν στο 57% του ΑΕΠ — επτά ποσοστιαίες μονάδες πάνω από τη Γερμανία. Ωστόσο, η εφαρμογή αυτών των περικοπών είναι περίπλοκη, καθώς η κυβέρνηση δεν έχει άμεσο έλεγχο στις δαπάνες των τοπικών αρχών και του ασφαλιστικού συστήματος, οι οποίες αυξάνονται ταχύτερα από αυτές του κεντρικού κράτους.

Ορισμένοι βουλευτές προτείνουν καθολικό πάγωμα δαπανών το 2026, αλλά αυτό το σχέδιο συγκρούεται με δεσμεύσεις για αυξήσεις σε τομείς όπως η άμυνα. Ο ίδιος ο Πρόεδρος Μακρόν ανακοίνωσε την Κυριακή νέα αύξηση στον αμυντικό προϋπολογισμό, στοχεύοντας σε διπλασιασμό της στρατιωτικής χρηματοδότησης έως το 2027. Το σχέδιο αυτό συνεπάγεται πρόσθετες δαπάνες ύψους 3,5 δισ. ευρώ για το 2026 — οι οποίες, σύμφωνα με τον Μακρόν, δεν πρέπει να καλυφθούν με νέο χρέος.

Πηγή: newmoney.gr

• Διαβάστε επίσης: Η Κύπρος προπονείται για πρωταθλητισμό στον αθλητικό τουρισμό