Μπορούν τα νέα τεχνολογικά μεγαθήρια να ξαναγράψουν την ιστορία των αρχικών δημόσιων προσφορών; - Αγορά από την πρώτη μέρα ή αναμονή; Τα μαθήματα από τις IPOs των Meta, Tesla και CoreWeave

Η ιστορία των αρχικών δημόσιων προσφορών (IPOs) εταιρειών πολύ μεγάλης κεφαλαιοποίησης (megacap) δείχνει ότι οι μετοχές συνήθως καταγράφουν πτώση κατά τον πρώτο χρόνο διαπραγμάτευσής τους. Ωστόσο, οι επικείμενες εισαγωγές των SpaceX, Anthropic και OpenAI είναι τόσο μεγάλες και συστημικά σημαντικές για την αγορά, που αυτοί οι ιστορικοί συσχετισμοί ενδέχεται να μην ισχύσουν.

Σύμφωνα με ανάλυση του Bloomberg, όλα αυτά θέτουν ένα κρίσιμο ερώτημα σχετικά με το timing για τους επενδυτές: Ποια είναι η κατάλληλη στιγμή για να αγοράσει κανείς μετοχές σε μία από τις επικείμενες mega-IPOs του τεχνολογικού κλάδου;

«Αυτές οι IPOs “μαμούθ” θα απορροφήσουν γρήγορα τόσο το μερίδιο αγοράς των δεικτών αναφοράς όσο και το ενδιαφέρον των ιδιωτών επενδυτών», δήλωσε ο Μαξ Γκόκχμαν, senior vice president της Franklin Templeton Investment Solutions.

Εξετάζοντας 30 μεγάλες τεχνολογικές IPOs κατά την τελευταία 15ετία, η Truist Wealth διαπίστωσε ότι κατέγραψαν κατά μέσο όρο μέγιστη υποχώρηση 55% κατά τον πρώτο χρόνο διαπραγμάτευσής τους. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της Truist, οι μελλοντικές αποδόσεις εμφάνιζαν αρνητικό πρόσημο και στο ορόσημο των έξι μηνών.

Υπάρχουν αρκετοί πιθανοί λόγοι για αυτή την αδυναμία, συμπεριλαμβανομένης της χαμηλής ελεύθερης διασποράς (free float) των μετοχών στο κοινό, καθώς και των πρόσθετων πιέσεων πώλησης από τη λήξη των περιόδων υποχρεωτικής διακράτησης (lockups), οι οποίες εμποδίζουν τους αρχικούς επενδυτές (early investors) να πουλήσουν αμέσως. Η διαφορά, ωστόσο, είναι ότι οι επερχόμενες IPOs δεν αποτελούν συνηθισμένες συμφωνίες μεγάλης κεφαλαιοποίησης.

Η SpaceX, η οποία είναι επίσημα γνωστή ως Space Exploration Technologies Corp., επιδιώκει να αντλήσει 75 δισ. δολάρια σε αυτό που αναμένεται να είναι η μεγαλύτερη IPO όλων των εποχών, αποτιμώντας την εταιρεία στα περίπου 1,8 τρισ. δολάρια. Η Anthropic έχει πραγματοποιήσει ιδιωτικούς γύρους χρηματοδότησης που την αποτιμούν στα 965 δισ. δολάρια, ενώ η OpenAI αξίζει 852 δισ. δολάρια με βάση τις δικές της αντλήσεις κεφαλαίων.

Και οι τρεις αυτές IPOs αναμένεται να οδηγήσουν σε χρηματιστηριακές αξίες άνω του 1 τρισ. δολαρίων ή τουλάχιστον πολύ κοντά σε αυτό το επίπεδο. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν μόνο 11 εταιρείες στον δείκτη S&P 500 με κεφαλαιοποίηση άνω του 1 τρισ. δολαρίων.

«Δεν με έχουν ρωτήσει ποτέ ξανά τόσο πολύ για μια IPO όσο για τη SpaceX, τόσο από ιδιώτες πελάτες μας όσο και από συμβούλους», δήλωσε ο Ματ Στάκι, επικεφαλής διαχειριστής χαρτοφυλακίου μετοχών στην Northwestern Mutual Wealth Management. «Αυτό είναι ενδιαφέρον, αλλά ταυτόχρονα προκαλεί και μια μικρή ανησυχία αποκλειστικά από την πλευρά της διαχείρισης κινδύνου».

Οι συμφωνίες αυτές έρχονται σε μια εποχή που οι επενδυτές είναι όλο και πιο προσηλωμένοι στην τεχνητή νοημοσύνη, τόσο ως καταλύτη για το χρηματιστήριο όσο και ως κίνδυνο. Τα τεράστια ποσά κεφαλαιουχικών δαπανών (capex) που έχουν δεσμεύσει εταιρείες όπως η Alphabet, η Meta Platforms, η Amazon.com και η Microsoft έχουν ενισχύσει τα έσοδα και τις τιμές των μετοχών σε πολυάριθμους, φαινομενικά άσχετους κλάδους, από τους ημιαγωγούς και τους παρόχους ενέργειας έως τις κατασκευαστικές εταιρείες.

Η SpaceX, η Anthropic και η OpenAI θεωρούνται ήδη ηγέτες σε αυτόν τον τομέα και αναμένεται να εδραιώσουν περαιτέρω αυτό το καθεστώς τα επόμενα χρόνια. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η αγορά των μετοχών αμέσως μετά την IPO είναι ο καλύτερος τρόπος για να τοποθετηθούν οι επενδυτές.

«Δεν χρειαζόταν να αγοράσει κανείς την IPO της Google ή της Facebook για να βγάλει χρήματα από αυτές τις μετοχές μακροπρόθεσμα», δήλωσε ο Στάκι. «Το γεγονός ότι δεν αγοράζεις την πρώτη ημέρα, δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να αποδειχθεί μια καλή επένδυση αν αγόραζες έξι μήνες ή έναν χρόνο αργότερα».

Αυτό το μπαράζ μεγάλων IPOs σε σύντομο χρονικό διάστημα θυμίζει την εποχή της «φούσκας» των dot-com στα τέλη της δεκαετίας του 1990. Τότε, εταιρείες υψηλού προφίλ όπως η VA Linux Systems, η Ask Jeeves και η Webvan Group έσπευσαν να εκμεταλλευτούν τη δημόσια αγορά, καθώς οι επενδυτές αγόραζαν οτιδήποτε σχετιζόταν με το διαδίκτυο. Στη συνέχεια, καθώς έληγαν πολλές από τις συμφωνίες lockup και οι εσωτερικοί μέτοχοι (insiders) άρχιζαν να πουλούν, η πλημμύρα νέων μετοχών ανέτρεψε την ισορροπία προσφοράς και ζήτησης στην αγορά, σύμφωνα με την TS Lombard.

Η ανησυχία είναι μήπως δούμε μια επανάληψη εκείνης της περιόδου έξαρσης και κατάρρευσης (boom-and-bust).

«Μόλις τελειώσουν τα lockups και ανοίξουν οι “κρουνοί” για τους εργαζόμενους και τους επενδυτές επιχειρηματικών κεφαλαίων (venture capital) ώστε να ρευστοποιήσουν σημαντικό μέρος του πλούτου, η οριακή πίεση για πωλήσεις μπορεί να ανατρέψει ένα ήδη εύθραυστο σκηνικό», δήλωσε ο Γκόκχμαν. «Πριν συμβεί αυτό, ωστόσο, ενδέχεται να δούμε το είδος της απότομης ανόδου (melt-up) που συχνά προηγείται των μεγάλων διορθώσεων».

Δείτε πώς απέδωσαν τρεις μεγάλες τεχνολογικές IPOs στον πρώτο χρόνο διαπραγμάτευσής τους, σε σύγκριση με τη μακροπρόθεσμη πορεία τους:

Meta Platforms

Η Meta Platforms, η οποία ήταν γνωστή ως Facebook όταν έκανε το ντεμπούτο της το 2012, είχε μια δύσκολη πρώτη ημέρα διαπραγμάτευσης και έναν απαιτητικό πρώτο χρόνο. Η τιμή της IPO διαμορφώθηκε στα 38 δολάρια ανά μετοχή και άνοιξε γύρω στα 42 δολάρια, αλλά γρήγορα έχασε τα κέρδη της για να κλείσει ουσιαστικά αμετάβλητη, κάτι που είναι ασυνήθιστο, καθώς αυτές οι συμφωνίες συνήθως τιμολογούνται με στόχο την άνοδο της μετοχής. Στη συνέχεια, κατά τους επόμενους 12 μήνες, υποχώρησε περισσότερο από 30%, προτού εκτοξευθεί. Σήμερα, η μετοχή έχει καταγράψει άνοδο άνω του 1.400% από την τιμή της IPO.

Tesla

Η αυτοκινητοβιομηχανία ηλεκτρικών οχημάτων του Ίλον Μασκ αποτελεί καλό παράδειγμα μετοχής που βίωσε εξαιρετικά ασταθή διαπραγμάτευση μετά την IPO της. Η μετοχή της Tesla κινήθηκε νωχελικά για μερικούς μήνες μετά το ντεμπούτο της τον Ιούνιο του 2010, στη συνέχεια σημείωσε ράλι τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο, πριν υποχωρήσει ξανά. Αν και μετά από 12 μήνες σημείωνε άνοδο 18%, υποαπέδιδε σε σχέση με τον δείκτη S&P 500 και διαπραγματευόταν πολύ χαμηλότερα από το ιστορικό υψηλό εκείνης της περιόδου. Φυσικά, η τιμή της μετοχής της Tesla συνέχισε να παρουσιάζει υψηλή μεταβλητότητα, αλλά αυτό δεν την εμπόδισε να καταγράψει δυσθεώρητα κέρδη — κάνει άλμα άνω του 25.000% από την IPO.

CoreWeave

Η μετοχή της CoreWeave έχει σημειώσει άλμα άνω του 150% από την IPO της τον Μάρτιο του 2025, αλλά η διαδρομή μέχρι εκεί κάθε άλλο παρά ομαλή ήταν. Αρχικά, η προσφορά για τον πάροχο υπηρεσιών cloud computing έπρεπε να μειωθεί σε μέγεθος πριν από την εισαγωγή, αναγκάζοντας τον προμηθευτή και υποστηρικτή της, τη Nvidia, να παρέμβει και να στηρίξει την πώληση. Ο διευθύνων σύμβουλος της CoreWeave, Μάικλ Ίντρατορ, δήλωσε ότι η συμφωνία δεν θα είχε κλείσει χωρίς αυτή τη στήριξη. Στη συνέχεια, η μετοχή άνοιξε κάτω από την τιμή του IPO των 40 δολαρίων στο χρηματιστηριακό της ντεμπούτο και έκλεισε στο ίδιο επίπεδο εκείνο το απόγευμα. Έπειτα, η τροχιά έγινε ανοδική και η μετοχή έκανε άλμα άνω του 400% σε ιστορικό υψηλό τον Ιούνιο του 2025. Ωστόσο, προχώρησε σε απώλεια του μισού αυτού κέρδους το περασμένο καλοκαίρι και έκτοτε η διαπραγμάτευση χαρακτηρίζεται κυρίως από έντονες αυξομειώσεις. Η μετοχή παραμένει κατά 44% χαμηλότερα από την κορυφή της.

Πηγή: newmoney.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Έλον Μασκ: Η ιστορική IPO της SpaceX και το μεγάλο στοίχημα της καριέρας του