Πάγωσαν οι μεταφορές φορτίων πετρελαίου από την Βενεζουέλα μετά τη σύλληψη του προέδρου Νικολάς Μαδούρο από δυνάμεις των ΗΠΑ, σύμφωνα με πηγές της αγοράς και στοιχεία ναυτιλιακής δραστηριότητας που επικαλείται το Reuters.
Όπως μεταδίδει το διεθνές πρακτορείο, αυτή τη στιγμή δεν αναχωρούν φορτία αργού πετρελαίου ή διυλισμένων καυσίμων από τα λιμάνια της χώρας. Δεξαμενόπλοια παραμένουν αγκυροβολημένα ανοιχτά των ακτών ή αδυνατούν να εξασφαλίσουν άδεια φόρτωσης, καθώς ο κλάδος βρίσκεται σε κατάσταση παράλυσης.
Οι αιτίες για το πάγωμα της μεταφοράς φορτίων αργού πετρελαίου
Οι βασικές αιτίες εντοπίζονται στον αυξημένο κίνδυνο ασφάλειας, την αβεβαιότητα στο εσωτερικό της κρατικής πετρελαϊκής εταιρείας PDVSA και τις συνεχιζόμενες διεθνείς κυρώσεις, που αποθαρρύνουν τόσο τις ναυτιλιακές εταιρείες όσο και τους αγοραστές.
Πριν ακόμη από τις τελευταίες πολιτικές εξελίξεις, οι εξαγωγές πετρελαίου της Βενεζουέλας βρίσκονταν υπό έντονη πίεση. Οι πολυετείς αμερικανικές κυρώσεις, η έλλειψη επενδύσεων, τα τεχνικά προβλήματα και τα χρόνια ζητήματα διακυβέρνησης έχουν περιορίσει την παραγωγή σε περίπου 900.000 βαρέλια ημερησίως την περίοδο 2024–2025, ποσοστό μικρότερο του 1% της παγκόσμιας προσφοράς.
Την ίδια στιγμή, η Βενεζουέλα διαθέτει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα πετρελαίου παγκοσμίως – άνω των 300 δισ. βαρελιών, σύμφωνα με τον ΟΠΕΚ και το CIA World Factbook. Για τις αγορές ενέργειας και τη ναυτιλία, ωστόσο, το μέγεθος των αποθεμάτων έχει μικρότερη σημασία από την πραγματική δυνατότητα παραγωγής, διύλισης και εξαγωγής.
Τα δεξαμενόπλοια που θα επηρεαστούν από τη ζήτηση
Για τη ναυτιλία δεξαμενόπλοιων, οποιαδήποτε διαρκής αύξηση της παραγωγής της Βενεζουέλας θα μπορούσε να μεταβάλει αισθητά τη ζήτηση, επηρεάζοντας κατηγορίες πλοίων όπως τα VLCC, Suezmax και Aframax. Η εμπορική ροή προς τις ΗΠΑ ευνοεί κυρίως τα Aframax. Σημειώνεται ότι η Chevron –η μόνη αμερικανική εταιρεία που με ειδική άδεια μετέφερε αργό από τη Βενεζουέλα– χρησιμοποιεί κατά κύριο λόγο Aframax. Αντίθετα, οι εξαγωγές προς την Κίνα πραγματοποιούνται σε μεγάλο βαθμό με VLCC, πολλά εκ των οποίων ανήκουν στον λεγόμενο «σκιώδη στόλο».
Οι εξαγωγές από Βενεζουέλα προς Κίνα
Σύμφωνα με τον οίκο Poten, τους τελευταίους μήνες περίπου 800.000 βαρέλια ημερησίως από τις εξαγωγές της Βενεζουέλας κατευθύνονταν προς την Κίνα με VLCC, ενώ περίπου 150.000 βαρέλια την ημέρα μεταφέρονταν με Aframax, κυρίως προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η Βενεζουέλα θα εξάγει προς ΗΠΑ
Η ανατροπή του Μαδούρο από αμερικανικές δυνάμεις, εφόσον παγιωθεί, εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε ταχεία ανακατεύθυνση των εξαγωγών πετρελαίου προς τις ΗΠΑ και μακριά από την Κίνα, σύμφωνα με σενάρια αναλυτών. Το Πεκίνο είχε εξελιχθεί στον βασικό αγοραστή βενεζουελανικού αργού μετά το 2019, απορροφώντας πάνω από το 50% των εξαγωγών, κυρίως μέσω ανεξάρτητων διυλιστηρίων τύπου “teapot”, τα οποία αγόραζαν φορτία με μεγάλες εκπτώσεις, παρακάμπτοντας τις κυρώσεις.
Η πιθανή άρση των κυρώσεων αναμένεται να εξαλείψει αυτό το πλεονέκτημα, καθώς το πετρέλαιο θα διατίθεται σε διεθνείς τιμές. Παράλληλα, σημαντικό μέρος των εξαγωγών προς την Κίνα αφορά αποπληρωμή παλαιών δανείων, συχνά σε τιμές κοντά στο κόστος παραγωγής.
Ο περιορισμός του σκιώδους στόλου
Αντίθετα, οι Ηνωμένες Πολιτείες θεωρούνται «φυσική αγορά» για τη Βενεζουέλα, λόγω γεωγραφικής εγγύτητας, χαμηλότερου κόστους μεταφοράς και διυλιστηρίων σχεδιασμένων για βαριά αργά. Εκτιμήσεις του Reuters αναφέρουν ότι οι αμερικανικές εισαγωγές θα μπορούσαν να αυξηθούν κατά περισσότερα από 200.000 βαρέλια ημερησίως μέσα σε λίγους μήνες, εφόσον ανακατευθυνθούν οι ροές από την Ασία. Για τη ναυτιλία, μια τέτοια εξέλιξη θα σήμαινε αύξηση της ζήτησης για δεξαμενόπλοια του «νόμιμου» στόλου και περιορισμό του ρόλου του σκιώδους, με άμεσες επιπτώσεις στην αγορά μεταφορών πετρελαίου.
Σημειώνεται ότι οι εξαγωγές αργού πετρελαίου από τη Βενεζουέλα προς τις ΗΠΑ έφτασαν στο αποκορύφωμά τους το 1997, στα 1,4 εκατ. βαρέλια ημερησίως, αντιπροσωπεύοντας το 44% της παραγωγής της Βενεζουέλας, σύμφωνα με την Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ. Η ροή μειώθηκε σταδιακά στα 506.000 βαρέλια ημερησίως το 2018, καθώς αυξήθηκαν οι προμήθειες ανταγωνιστικών βαριών ποιοτήτων από τις ΗΠΑ, το Μεξικό και τον Καναδά.
Πώς κατέρρευσαν οι εξαγωγές από τη Βενεζουέλα
Οι εξαγωγές της Βενεζουέλας κατέρρευσαν στο μηδέν μεταξύ 2020 και 2022, αφού ο Τραμπ επέβαλε άμεσες πετρελαϊκές κυρώσεις στην κρατική εταιρεία ενέργειας PDVSA.
Στη συνέχεια, όμως, ανέκαμψαν στα 227.000 βαρέλια ημερησίως το 2024 και στα 140.000 βαρέλια ημερησίως τους πρώτους 10 μήνες του 2025, αφότου η Ουάσιγκτον χορήγησε το 2020 στη Chevron εξαίρεση για να συνεχίσει τη λειτουργία των κοινοπραξιών της στη Βενεζουέλα.
Πηγή: ot.gr
Διαβάστε επίσης: Σοβαρές επιπτώσεις σε ρωσικά και κινεζικά τάνκερ από την αμερικανική επίθεση στη Βενεζουέλα