Από την παραγωγή και την «σπουδή» της μπίρας στη «σύγχρονη» μορφή της, στα μοναστήρια Weihenstephan, Weltenburg ή Andechs και σε άλλα γερμανικά μοναστήρια του Μεσαίωνα, έως τις χιλιάδες εγχώριες ζυθοποιίες, μικρές και μεγάλες, τις Kneipen, τις θερινές μπυραρίες και τα φεστιβάλ μπύρας, από το πιο άγνωστο χωριό έως τις μεγαλουπόλεις του σήμερα, και φυσικά το Oktoberfest του Μονάχου, το μεγαλύτερο και πιο διάσημο «πανηγύρι μπίρας» του κόσμου, εδώ και 1.000 και πλέον χρόνια μπίρα και Γερμανία είναι έννοιες άρρηκτα συνυφασμένες, αναφέρει έρευνα για την αγορά μπίρας στη Γερμανία και ειδικότερα στη Βαυαρία, σύμφωνα με ειδικό σημείωμα του Γραφείου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων του Γενικού Προξενείου της Ελλάδας στο Μόναχο.
Ο νόμος περί καθαρότητας της μπίρας
Το 2016 ο διάσημος «γερμανικός νόμος περί καθαρότητας της μπίρας» Deutsches Reinheitsgebot, γιόρτασε τα 500 χρόνια ύπαρξής του: από τη θέσπισή του, στις 23 Απριλίου του 1516, από τους Βαυαρούς Δούκες Γουλιέλμο τον 5ο και Λουδοβίκο τον 10ο, ορίζει, λίγο πολύ έως σήμερα, τον τρόπο ζυθοποίησης και τα συστατικά που πρέπει να περιέχει η μπίρα, για να θεωρείται αυθεντική, καθαρή και ποιοτική: νερό, κριθάρι και λυκίσκο -η μαγιά, μάλιστα, δεν είχε ακόμη αναπτυχθεί όπως τη γνωρίζουμε σήμερα, και προστέθηκε στα συστατικά αυτά αργότερα.
Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, ότι ο κλάδος της ζυθοποιίας στη Γερμανία με 1.459 επιχειρήσεις το 2024 είναι ένας από τους πιο ιστορικούς, και τους ισχυρότερους της γερμανικής, αλλά και της βαυαρικής οικονομίας ειδικότερα, με τη συνολική του αποτίμηση να ανέρχεται στα €9 δισ., απασχολώντας έως και 30.000 εργαζομένους, και τεράστια πολλαπλασιαστικά οφέλη σε σειρά άλλων τομέων: από τη γεωργική παραγωγή και τη βιομηχανία, έως την τυποποίηση και τον ποιοτικό έλεγχο, τα logistics, το εμπόριο και τον τουριστικό κλάδο.
Αύξηση κατανάλωσης μη αλκοολούχων ποτών
Σύμφωνα με την Γερμανική Ένωση Ζυθοποιών (Deutscher Brauer-Bund e. V.), παρατηρείται μια σταδιακή μείωση του συνολικού όγκου παραγωγής και κατανάλωσης μπίρας από το 2017 έως το 2024, με παράλληλη αύξηση της παραγωγής και κατανάλωσης μη αλκοολούχων ειδών, αλλά και μια συνολική άνοδο στον κύκλο εργασιών των επιχειρήσεων του κλάδου.
Ειδικότερα για τη Βαυαρία, η τοπική μπίρα και πιο συγκεκριμένα η παράδοση παραγωγής της στο Μόναχο εδώ και μια χιλιετία είναι στενά συνυφασμένη με την κοινωνική, οικονομική και πολιτιστική εξέλιξη της περιοχής.
Η ιστορική σημασία της ζυθοποιίας
Ακρογωνιαίο λίθο αυτής της παράδοσης αποτελεί το «Διάταγμα Καθαρότητας της μπύρας του Μονάχου» του 1487, που προηγήθηκε του βαυαρικού (1516) που προαναφέρθηκε, και αργότερα ενσωματώθηκε σε αυτό. Το νομοθέτημα αυτό εξακολουθεί να διέπει μέχρι και σήμερα, ουσιαστικά, την πρακτική της ζυθοποίησης ενώ η αρχική κατοχύρωση αυτής της συνταγής αποτελεί τον πυρήνα της μέχρι σήμερα καλλιεργούμενης παράδοσης ποιότητας και «καθαρότητας» της βαυαρικής -και κατ’ επέκταση γερμανικής- μπίρας.
Η ιστορική σημασία της ζυθοποιίας αποτυπώνεται και στην πρώιμη εμφάνιση κεντρικών ζυθοποιητικών μονάδων. Το κρατικό ζυθοποιείο Weihenstephan της Βαυαρίας, η ιστορία του οποίου ανάγεται στη μοναστηριακή ζυθοποιία από την εποχή των Βενεδικτίνων και λειτουργούσε εκεί ήδη από το 1040, θεωρείται η αρχαιότερη εν λειτουργία ζυθοποιία παγκοσμίως.
Το Μόναχο, κέντρο ζυθοτεχνολογίας
Στο ίδιο το Μόναχο παρατηρείται επί αιώνες η αδιάλειπτη παραγωγή ζύθου, γεγονός που εξηγεί την ύπαρξη, μ. ά., ιστορικών συνδέσμων όπως ο Σύλλογος Ζυθοποιείων Μονάχου (Verein Münchener Brauereien e. V.). Παράλληλα, η περιοχή αναδείχθηκε ήδη από νωρίς σε κέντρο ζυθοτεχνολογίας και έρευνας· στην αποκαλούμενη «Ερευνητική Ζυθοποιία» του Weihenstephan, στην οποία εξακολουθεί μέχρι σήμερα να εκπαιδεύεται μια διεθνώς καταξιωμένη γενιά ζυθοποιών.
Οι γεωγραφικές και κλιματικές συνθήκες της προαλπικής ζώνης συνέβαλαν καταλυτικά στην ανάδειξη του Μονάχου ως πόλης με μακρά και ισχυρή ζυθοποιητική παράδοση. Η ευρύτερη περιοχή παράγει επί αιώνες κριθάρι υψηλής ποιότητας για βυνοποίηση, ενδεικτικά από το Gäuboden (εύφορη πεδιάδα της Κάτω Βαυαρίας), καθώς και λυκίσκο με ιδιαίτερη βαρύτητα για τη διεθνή αγορά, κυρίως από την Hallertau (περιοχή 2.400 τ. χιλ. και το μεγαλύτερο ενιαίο καλλιεργήσιμο πεδίο λυκίσκου παγκοσμίως). Επιπλέον, το πόσιμο νερό του Μονάχου, που προέρχεται από τις πηγές του ορεινού συγκροτήματος του Mangfall, θεωρείται ιδιαίτερα «μαλακό» και ιδανικό για την παραγωγή ποικίλων ειδών μπίρας.
Το μεγαλύτερο λαϊκό πανηγύρι παγκοσμίως
Με την πάροδο των αιώνων διαμορφώθηκαν καίριοι θεσμοί της παράδοσης στη ζυθοποιία και την κατανάλωση μπίρας. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται οι παραδοσιακοί κήποι μπίρας («Biergärten»), που αναπτύχθηκαν από τον 19ο αιώνα, καθώς και το «Oktoberfest», το οποίο καθιερώθηκε το 1810 και αποτελεί σήμερα το μεγαλύτερο λαϊκό πανηγύρι παγκοσμίως.
Πέραν του «Oktoberfest», πολυάριθμες εποχικές εορταστικές εκδηλώσεις συνιστούν αναπόσπαστο κομμάτι του ετήσιου κύκλου της πόλης και καταδεικνύουν ότι η μπίρα αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο της κοινωνικής ζωής στο Μόναχο. Μεταξύ αυτών η «Starkbierzeit» (περίοδος της δυνατής μπύρας), το «Frühlingsfest» (εαρινό φεστιβάλ-πανήγυρι της πόλης) και η «Auer Dult» (παραδοσιακή εμποροπανήγυρη με αγορά και ψυχαγωγικά δρώμενα).
Η πολιτιστική παράδοση στη ζυθοποιία και την κατανάλωση μπίρας στο Μόναχο δεν διαμορφώθηκε μόνο μέσα από μια μακρά ιστορική πορεία αλλά και με σημαντικές οικονομικές προεκτάσεις. Το 1589 ιδρύθηκε το «Hofbräuhaus» (ιστορική βαυαρική ζυθοποιία και μπυραρία), αρχικά ως ζυθοποιείο που δημιουργήθηκε με πρωτοβουλία των Βαυαρών αριστοκρατών (Δούκες), προκειμένου να υποκαταστήσει τις εισαγόμενες μπίρες και να ενισχύσει την ασφάλεια εφοδιασμού.
Παράλληλα, η μπίρα, μέσω των εσόδων από τις πωλήσεις που απέφερε βοήθησαν καίρια τα δημόσια οικονομικά του κρατιδίου τον 17ο αιώνα, ενώ τον 19ο αιώνα η ανακατασκευή του Εθνικού Θεάτρου του Μονάχου χρηματοδοτήθηκε, μεταξύ άλλων, μέσω του λεγόμενου «Bierpfennig» (ειδικός φόρος κατανάλωσης στη μπίρα).
Η αγορά craft μπίρας
Παρά την ισχυρή παραδοσιακή της διάσταση, η πολιτιστική ταυτότητα του Μονάχου όσον αφορά τη μπίρα συνεχίζει να εξελίσσεται δυναμικά. Εκτός των ιστορικών ζυθοποιείων της πόλης, έχει αναδυθεί μια ζωντανή αγορά craft- μπίρας (μπίρας μικροζυθοποιίας), η οποία αξιοποιεί τόσο καθιερωμένες τεχνικές όσο και πειραματικές με διεθνείς επιρροές. Με αυτόν τον τρόπο, η μακρά ζυθοποιητική παράδοση συνδυάζεται δημιουργικά με τις σύγχρονες τάσεις.
Παράλληλα, στη Βαυαρία έχει διαμορφωθεί με την πάροδο του χρόνου μια ευρεία ποικιλία τύπων μπίρας, ορισμένοι εκ των οποίων διαθέτουν προστατευόμενη γεωγραφική ένδειξη ή θεωρούνται κατεξοχήν βαυαρικοί.
Συνολικά στη Βαυαρία παράγονται σήμερα πάνω από 40 διαφορετικά είδη μπίρας, αριθμός που αντιστοιχεί σε περίπου ένα τέταρτο της συνολικής γερμανικής παραγωγής. Η ποικιλία αυτή αναδεικνύει τόσο τη μακραίωνη παράδοση και την ισχυρή περιφερειακή ταυτότητα, όσο και τη συνεχή καινοτομία των βαυαρικών ζυθοποιών.
Πηγή: ot.gr
Διαβάστε επίσης: Wall Street: Ρευστοποιήσεις μετά τα ιστορικά υψηλά – Οι επενδυτές ζυγίζουν τα νέα δεδομένα