Στόχος της πρότασης πέντε σημείων της Κομισιόν είναι τα ευρωπαϊκά κράτη να ξοδεύουν για την άμυνά τους χωρίς να κινδυνεύουν να ενεργοποιηθεί η διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος

Ένα σχέδιο με πέντε πυλώνες για τον επανεξοπλισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρουσίασε σήμερα η πρόεδρος Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δύο μόλις ημέρες πριν το έκτακτο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 6ης Μαρτίου.

Το σχέδιο της Κομισιόν, που θυμίζει τα προηγούμενα έκτακτης ανάγκης που συνέταξε το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ και ονομάζεται “ReArm Europe” εστάλη στους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ προβλέπει πέντε επιλογές για την επείγουσα χρηματοδότηση της ευρωπαϊκής άμυνας και συγκεκριμένα:

-Περισσότερη χρηματοδότηση από τους εθνικούς προϋπολογισμούς

Σύμφωνα με το σχέδιο της Επιτροπής, τα κράτη μέλη πρέπει να επενδύσουν περισσότερα στη δική τους ασφάλεια εάν έχουν το δημοσιονομικό χώρο. Σε αυτό το πλαίσιοι η πρόεδρο φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε ότι θα προτείνει τη λεγόμενη ρήτρα διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, ώστε τα κράτη μέλη να αυξήσουν σημαντικά τις αμυντικές τους δαπάνες χωρίς να κινηθεί η διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος. Έτσι, εάν τα κράτη μέλη αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες κατά 1,5% του ΑΕΠ κατά μέσο όρο, αυτό θα μπορούσε να δημιουργήσει δημοσιονομικό χώρο κοντά στα 650 δισεκατομμύρια ευρώ σε μια περίοδο τεσσάρων ετών.. Ωστόσο, οι υπερχρεωμένες χώρες όπως η Ιταλία και η Γαλλία θα αναγκαστούν να περιορίσουν τις δαπάνες για να αποφύγουν να εγείρουν αμφιβολίες στις αγορές σχετικά με τη βιωσιμότητα των χρεών τους.

-Δάνεια ως και 150 δισ. ευρώ  για αμυντικές επενδύσεις

Η δεύτερη πρόταση θα είναι ένα νέο μέσο, το οποίο θα παρέχει δάνεια ως και 150 δισ. ευρώ στα κράτη μέλη για αμυντικές επενδύσεις. Πρόκειται ουσιαστικά για ένα πλάνο ώστε τα κράτη – μέλη να μπορούν να δαπανούν χρήματα από κοινού σε αμυντικά σχέδια σε τομείς πανευρωπαϊκών δυνατοτήτων όπως, για παράδειγμα, η αεροπορική και πυραυλική άμυνα, τα συστήματα πυροβολικού, οι πύραυλοι και τα πυρομαχικά, τα drones και τα συστήματα anti drone, αλλά και για την αντιμετώπιση άλλων αναγκών, από τον κυβερνοχώρο έως τη στρατιωτική κινητικότητα. Η πρόεδρος της Κομισιόν δεν ξεκαθάρισε από που θα μπορούσαν να βρεθούν αυτά τα κεφάλαια, ωστόσο υπάρχουν οι επιλογές να προέλθουν από αδιάθετα δάνεια του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, (απομένουν 93 δισεκατομμύρια ευρώ που δεν έχουν ζητηθεί από τα κράτη μέλη).

-Χρήση της ισχύος του προϋπολογισμού της ΕΕ

Το τρίτο σημείο είναι η χρήση της ισχύος του προϋπολογισμού της ΕΕ, ωστόσο το βασικό πρόβλημα είναι ότι τα περισσότερα χρήματα από τον προϋπολογισμό της ΕΕ μέχρι το 2027 έχουν εξαντληθεί και δεν υπάρχει χρόνος για την ΕΕ να περιμένει το νέο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο για το  2028-34. Σύμφωνα με την πρόεδρο φον ντερ Λάιεν “για κατευθύνουμε περισσότερα κονδύλια σε επενδύσεις που σχετίζονται με την άμυνα, ότι θα προτείνουμε πρόσθετες δυνατότητες και κίνητρα στα κράτη μέλη που θα αποφασίσουν εάν θέλουν να χρησιμοποιήσουν προγράμματα πολιτικής συνοχής για να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες”. Μια αρκετά προβληματική πρόταση καθώς η ανακατανομή των κονδυλίων συνοχής αναμένεται να προκαλέσει αντιδράσεις από αρκετά κράτη – μέλη της ΕΕ, με πρώτη την Ιταλία.

Οι δύο τελευταίοι πυλώνες στοχεύουν στην κινητοποίηση ιδιωτικού κεφαλαίου με την επιτάχυνση της Ενωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων και φυσικά μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων. Ωστόσο και εδώ τα προβλήματα είναι εμφανή, καθώς η ΕΤΕπ ήταν πάντα πολύ προσεκτική με τους κανόνες δανεισμού του για να διατηρήσει την αξιολόγηση «ΑΑΑ» της πιστοληπτικής της ικανότητας.

Σύμφωνα με την πρόεδρο της Κομισιόν, η ΕΕ είναι έτοιμη να αναλάβει τις ευθύνες της, καθώς θα μπορούσε να κινητοποιήσει σχεδόν 800 δισεκατομμύρια ευρώ αμυντικών δαπανών για μια ασφαλή και ανθεκτική Ευρώπη.

Πηγή: newmoney.gr

• Διαβάστε επίσης: Μελόνι: Εργάζομαι με στόχο την μείωση των διαφορών της ΕΕ με τις ΗΠΑ