Οι δασμοί ουσιαστικά επιφέρουν μια αύξηση φόρων που επισκιάζει όλες τις αυξήσεις φόρων των τελευταίων δεκαετιών, αναφέρει η μεγαλύτερη αμερικανική τράπεζα, η οποία προειδοποιεί ότι με την επιβολή τους «θα χυθεί αίμα»

Ο κίνδυνος ύφεσης των ΗΠΑ, αλλά και ολόκληρου του πλανήτη φέτος αυξήθηκε στο 60% από 40% νωρίτερα, λόγω των σαρωτικών αμοιβαίων δασμών του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, αναφέρει σε σημείωμά της η μεγαλύτερη αμερικανική τράπεζα  J.P. Morgan, διαφωνώντας προφανώς καθέτως με αυτό που ευαγγελίζεται ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος: ότι θα βοηθήσουν την αμερικανική οικονομία να λάμψει ξανά.

«Η αποδιοργανωτική πολιτική των ΗΠΑ έχει αναγνωριστεί ως ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τις παγκόσμιες προοπτικές όλο το έτος», ανέφεραν οι στρατηγικοί αναλυτές της J.P. Morgan, με επικεφαλής τον Μπρους Κάσμαν, σε σημείωμά τους, που τιτλοφορείται «Θα χυθεί αίμα» προσθέτοντας ότι η εμπορική πολιτική των ΗΠΑ έχει γίνει λιγότερο φιλική προς τις επιχειρήσεις από ό,τι αναμενόταν.

Η αμερικανική τράπεζα χαρακτήρισε επίσης τους δασμούς το μεγαλύτερο φορολογικό χαράτσι για τα αμερικανικά νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις των ΗΠΑ από το 1968.

«Το αποτέλεσμα αυτής της αύξησης φόρων είναι πιθανό να μεγεθυνθεί – λόγω των αντιποίνων, της διολίσθησης του επιχειρηματικού κλίματος στις ΗΠΑ και των προβλημάτων στις εφοδιαστικές αλυσίδες», προσθέτει ο Κάσμαν.

Ο οικονομολόγος της JP Morgan επισημαίνει ότι οι δασμοί αποτελούν ένα «ουσιαστικό μακροοικονομικό σοκ».

Tι σημαίνουν οι δασμοί για τις αγορές

Για τις ΗΠΑ αυτή η αλλαγή πολιτικής αυξάνει σημαντικά τους αναπτυξιακούς κινδύνους, αναφέρει επίσης η JP Morgan σε ανάλυσή της για τους δασμούς. Χρησιμοποιώντας μια εκτίμηση από το μοντέλο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας, η αύξηση των δασμών κατά 25% θα μείωνε την ανάπτυξη των ΗΠΑ έως και 2,5% και θα αύξανε τον πληθωρισμό έως και 1,5% κατά τα επόμενα δύο έως τρία χρόνια. Οι εκτιμήσεις είναι ανακριβείς λόγω της έλλειψης ιστορικού προηγούμενου, αλλά στο απλούστερο επίπεδο, οι δασμοί είναι ένας φόρος, ανεξάρτητα από το αν βαρύνουν τον καταναλωτή ή τα εταιρικά περιθώρια, και αυξάνουν το κόστος επιχειρηματικής δραστηριότητας ενώ μειώνουν το διαθέσιμο εισόδημα. Σε μια βάση εισαγωγών αγαθών ύψους 3,3 τρισεκατομμυρίων δολαρίων στις ΗΠΑ, η φετινή σωρευτική αύξηση των δασμών θα μπορούσε να θεωρηθεί ως αύξηση των φόρων στις ΗΠΑ κατά περίπου 660 δισεκατομμύρια δολάρια ή 2,2% του ΑΕΠ. Πρόκειται για μια αύξηση φόρων που επισκιάζει όλες τις αυξήσεις φόρων των τελευταίων δεκαετιών.

Υπάρχουν ακόμη αβεβαιότητες σχετικά με τη διαδικασία εφαρμογής και διαπραγμάτευσης που θα μπορούσε να συμβεί τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες– ωστόσο, η πλήρης εφαρμογή αυτών των πολιτικών θα μπορούσε να θεωρηθεί ως ένα σημαντικό μακροοικονομικό σοκ. Εάν διατηρηθούν, οι πολιτικές αυτές θα μπορούσαν να ωθήσουν την αμερικανική και την παγκόσμια οικονομία σε ύφεση φέτος. Ο αντίκτυπος στον πληθωρισμό είναι πολύ λιγότερο σαφής. Ενώ οι περισσότερες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για στασιμοπληθωριστικό αντίκτυπο, επισημαίνουμε ότι οι προηγούμενοι εμπορικοί πόλεμοι (ή οι αυξήσεις φόρων στα καταναλωτικά αγαθά) ήταν κατά μέσο όρο αποπληθωριστικοί. Το κόστος ορισμένων αγαθών πιθανότατα θα αυξηθεί (και μάλιστα αυτό είναι το νόημα των δασμών). Αλλά σε συνολική βάση, ιστορικά ο αντίκτυπος αυτός δεν ήταν πληθωριστικός πέραν της αρχικής μετατόπισης- τα επίπεδα τιμών μετατοπίστηκαν προς τα πάνω, αλλά οι τρέχουσες τιμές δεν συνέχισαν να επιταχύνονται προς τα πάνω.

Δύο τα κρίσιμα ερωτήματα

Τα βασικά ερωτήματα είναι πόσο καιρό θα παραμείνουν σε ισχύ οι δασμοί και πώς οι χώρες θα διαπραγματευτούν ή θα προβούν σε αντίποινα.

Πρώτον, το πόσο καιρό θα παραμείνουν σε ισχύ εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πόσο πόνο στην οικονομία και την αγορά είναι διατεθειμένη να υπομείνει η κυβέρνηση Τραμπ. Για τους επενδυτές, δυστυχώς, αυτό το ερώτημα είναι αδύνατο να απαντηθεί.

Δεύτερον, σε ό,τι αφορά το πόσο οι δασμοί μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης, έχουμε επανειλημμένα αντιταχθεί στην άποψη ότι οι δασμοί της κυβέρνησης Τραμπ αποτελούν καθαρά διαπραγματευτικό εργαλείο, τονίζοντας ότι η κυβέρνηση προσπαθεί να επανασχεδιάσει την εμπορική σχέση των ΗΠΑ με τον κόσμο. Τούτου λεχθέντος, οι επενδυτές μπορούν να παρηγορηθούν ότι δεν είναι μόνιμες όλες αυτές οι αυξήσεις δασμών. Οι δασμοί προορίζονται για την επίτευξη των «τριών R» – έσοδα, περιορισμός και αμοιβαιότητα. Οι δασμοί ανά προϊόν έχουν ως στόχο να εμποδίσουν τις εισαγωγές και να διασφαλίσουν ότι οι ΗΠΑ διατηρούν την εγχώρια παραγωγή βασικών προϊόντων- ως εκ τούτου, αυτοί θα παραμείνουν πιθανότατα σε ισχύ. Ο καθολικός δασμός στοχεύει στη δημιουργία εσόδων. Παρόλο που η νομιμότητά τους θα αμφισβητηθεί πιθανότατα, αυτοί θα μπορούσαν να παραμείνουν.

Τι είναι πιθανόν να πράξουν οι εμπορικοί εταίροι των ΗΠΑ

Οι αμοιβαίοι δασμοί προορίζονται πιθανότατα για διαπραγμάτευση, αλλά όπως έχουμε δει στην ιστορία, η πραγματικότητα είναι συχνά πιο απρόβλεπτη και η πιθανότητα να παραμείνουν ή να αυξηθούν οι δασμοί αυτοί είναι σημαντική. Για παράδειγμα, με τις ΗΠΑ να αυξάνουν τους δασμούς στην ΕΕ κατά 20%, ο απώτερος στόχος είναι πιθανότατα η ΕΕ να συμφωνήσει να μειώσει τους δασμούς και τα μη δασμολογικά εμπόδια, αλλά σε ιστορικές περιπτώσεις, αυτό σπάνια επαληθεύεται. Οι χώρες κατατάσσονται σε μία από τις τρεις κατηγορίες: πιθανό να διαπραγματευτούν, απίθανο να διαπραγματευτούν αλλά απίθανο να προβούν σε αντίποινα και πιθανό να προβούν σε αντίποινα. Πολλοί εμπορικοί πόλεμοι στην ιστορία, συμπεριλαμβανομένου του εμπορικού πολέμου ΗΠΑ-Κίνας κατά την πρώτη θητεία του Τραμπ, κατέληξαν σε μόνιμα υψηλότερα επίπεδα δασμών λόγω ενός συνδυασμού αντιποίνων και κατάρρευσης των διαπραγματεύσεων. Από μακροσκοπική άποψη, εάν οι χώρες διαπραγματευτούν για την επίτευξη χαμηλότερης δασμολογικής ισορροπίας, αυτό είναι θετικό για την παγκόσμια οικονομία. Αν ανέβουν ψηλά και παραμείνουν ψηλά, είναι αρνητικό, και αν υπάρξουν αντίποινα «τιτάνα εναντίον τιτάνα», θα μπορούσε να είναι πολύ χειρότερα. Αυτή θα είναι πιθανότατα μια βρώμικη διαδικασία.

Τι σημαίνει αυτό για την Κίνα; Η Κίνα έχει εξαρτηθεί περισσότερο από τις εξαγωγές ως ποσοστό της αύξησης του ΑΕΠ τα τελευταία χρόνια, ιδίως πέρυσι, και η αύξηση των δασμών στο 54% αποτελεί μεγάλο σοκ. Τούτου λεχθέντος, οι εξαγωγές προς τις ΗΠΑ έχουν μειωθεί σε περίπου 15% των συνολικών εξαγωγών και 3% του ΑΕΠ. Αυτό δεν είναι ασήμαντο, αλλά μπορεί να αντισταθμιστεί εν μέρει από μεγαλύτερα δημοσιονομικά κίνητρα. Επιπλέον, οι δασμοί δημιουργούν αρχικά μικρότερο σοκ αυτή τη φορά από ό,τι κατά τη διάρκεια του εμπορικού πολέμου ΗΠΑ-Κίνας στην πρώτη θητεία του Τραμπ, δημιουργώντας πιθανότατα μικρότερο σοκ στις επιχειρηματικές επενδύσεις.

Πηγή: newmoney.gr

• Διαβάστε επίσης: ΥΠΟΙΚ: Ξηλώνουν τους κανόνες του διεθνούς εμπορίου οι δασμοί Τραμπ – Πώς επηρεάζεται η Κύπρος