Ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Frederick, Γιώργος Δημοσθένους, αναλύει τις προκλήσεις και τις προοπτικές του ακαδημαϊκού τοπίου, την ανάγκη ενιαίας εθνικής στρατηγικής και τον ρόλο της Εκπαίδευσης στην οικονομική ανάπτυξη.

Η Εκπαίδευση ως σταθεροποιητική δύναμη

Τα τελευταία χρόνια η κυπριακή οικονομία πέρασε μια περίοδο έντονων αλλαγών, με την πανδημία, τις διεθνείς αναταράξεις και την ανάγκη για Πράσινο και Ψηφιακό Μετασχηματισμό να δοκιμάζουν τις αντοχές της. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο τομέας της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης λειτούργησε ως σταθερή δύναμη ανάπτυξης. Παρότι η κύρια αποστολή των πανεπιστημίων είναι η παραγωγή, η μετάδοση και η αξιοποίηση της γνώσης, η συμβολή τους στο οικονομικό οικοσύστημα αποδείχθηκε εξίσου καίρια. Τα ιδρύματα λειτούργησαν ως σημαντικοί φορείς ενίσχυσης του ανθρώπινου κεφαλαίου και ταυτόχρονα ως ισχυροί τοπικοί οικονομικοί πολλαπλασιαστές. Δημιούργησαν άμεση απασχόληση για ακαδημαϊκό και διοικητικό προσωπικό και παρήγαγαν ευρείες έμμεσες και επαγόμενες επιδράσεις σε κρίσιμους κλάδους της οικονομίας — από τη φιλοξενία και την εστίαση έως την αγορά ακινήτων και το λιανεμπόριο. Έτσι, η συνολική τους συμβολή υπήρξε καθοριστική σε μια ιδιαίτερα απαιτητική περίοδο.

Το 2026 ως χρονιά–ορόσημο

Το 2026 αναμένεται να αποτελέσει, κατά την άποψή μου, καθοριστικό έτος σημαντικών εξελίξεων για την Πανεπιστημιακή Εκπαίδευση στην Κύπρο. Η ίδρυση παραρτημάτων ξένων πανεπιστημίων στην Ελλάδα, σε συνδυασμό με την κάθοδο ελληνικών και άλλων ιδρυμάτων στην Κύπρο, αναδιαμορφώνουν το ακαδημαϊκό τοπίο και εντείνουν τον ανταγωνισμό. Αν και η διεύρυνση των επιλογών φοίτησης έχει αναμφισβήτητα θετικό πρόσημο, απαιτείται προσεκτικός σχεδιασμός ώστε να διαφυλαχθούν η συνοχή και η ανθεκτικότητα του πανεπιστημιακού οικοσυστήματος. Γι’ αυτό θεωρώ επιτακτική την άμεση χάραξη και υιοθέτηση μιας ενιαίας εθνικής στρατηγικής για την Ανώτερη Εκπαίδευση, η οποία θα διασφαλίζει την ποιότητα, θα θέτει σαφείς προτεραιότητες και θα καθοδηγεί την ορθολογική ανάπτυξη των πανεπιστημίων. Επιπλέον, η βιωσιμότητα του συστήματος προϋποθέτει επαρκείς φοιτητικές υποδομές, αποτελεσματικές δημόσιες συγκοινωνίες και έναν θεσμικό Φορέα με σοβαρό σχεδιασμό, ο οποίος θα προβάλλει διεθνώς τα κυπριακά πανεπιστήμια και θα προσελκύει φοιτητές/τριες υψηλού ακαδημαϊκού επιπέδου από το εξωτερικό.

Οι στρατηγικοί τομείς για την Κύπρο

Σε ό,τι αφορά στο ευρύτερο οικονομικό περιβάλλον, τρεις τομείς ξεχωρίζουν, πιστεύω, για τη δυναμική τους: η Παιδεία, η Υγεία και η Ενέργεια. Εκεί συναντώνται οι ανάγκες της κοινωνίας με την Πράσινη και Ψηφιακή Μετάβαση, δημιουργώντας ευκαιρίες για σταθερή και βιώσιμη ανάπτυξη. Με τα υψηλά ποσοστά πανεπιστημιακής μόρφωσης και με σωστή αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων για αναβάθμιση υποδομών και δεξιοτήτων, η Κύπρος έχει τις προϋποθέσεις να αποτελέσει ένα ισχυρό, ανταγωνιστικό Κέντρο Γνώσης και Καινοτομίας.

Το όραμα και η πορεία του Πανεπιστημίου Frederick

Εμείς ως Πανεπιστήμιο Frederick, αντιμετωπίζουμε τις εξελίξεις όχι ως απειλή αλλά ως δημιουργική πρόκληση. Η αναγνώριση της ποιοτικής εκπαίδευσης που προσφέρουμε και η πορεία των αποφοίτων μας στην αγορά εργασίας ενισχύουν τη θέση μας. Η διάκρισή μας στα Times Higher Education Impact Rankings 2025 —πρώτοι στην Κύπρο και δεύτεροι σε Κύπρο και Ελλάδα για τρίτη συνεχόμενη χρονιά— επιβεβαιώνει τη σταθερή ανοδική πορεία μας. Παράλληλα, υλοποιούμε ένα ολοκληρωμένο στρατηγικό σχέδιο ανάπτυξης: επεκτείνουμε σημαντικά την πανεπιστημιούπολη της Λεμεσού με νέες αυτοτελείς εγκαταστάσεις και ενισχυμένη έμφαση στη Σχολή Επιστημών Υγείας, αναβαθμίζουμε τις υπάρχουσες υποδομές σε Λευκωσία και Λεμεσό και σχεδιάζουμε νέες Σχολές, Τμήματα και Προγράμματα Σπουδών σε τομείς αιχμής. Επενδύουμε επίσης συστηματικά στη χρήση νέων Τεχνολογιών και Τεχνητής Νοημοσύνης, εντάσσοντάς τες με υπεύθυνο και δημιουργικό τρόπο στη μαθησιακή διαδικασία. Στον τομέα της Έρευνας, με χρηματοδότηση που ξεπερνά τα 200 εκατομμύρια ευρώ την τελευταία δεκαετία και συνεργασίες με 380 πανεπιστήμια σε 72 χώρες, το Πανεπιστήμιο Frederick έχει καθιερωθεί ως ένας από τους σημαντικότερους Ερευνητικούς Οργανισμούς της χώρας. Η στενή σχέση μας με την ελληνική ακαδημαϊκή κοινότητα και η επικείμενη λειτουργία Παραρτήματος στην Ελλάδα αποτελούν φυσική εξέλιξη στον δρόμο μας για εξωστρέφεια και διεθνοποίηση.

Εξήντα χρόνια πορείας μάς έχουν διδάξει ότι η πραγματική πρόοδος απαιτεί συνέπεια, όραμα και προσήλωση στην ακαδημαϊκή αριστεία. Καθώς λοιπόν κοιτάζουμε μπροστά, δεσμευόμαστε να συνεχίσουμε με ακόμη μεγαλύτερη αποφασιστικότητα, επιδιώκοντας οι απόφοιτοί μας να είναι οι φορείς της αλλαγής για το μέλλον που όλοι οραματιζόμαστε.

Διαβάστε επίσης: Η Κύπρος προχωρά με σταθερότητα