Προειδοποιήσεις για την προσπάθεια χειραγώγησης των νέων με τις αυξανόμενες νέες τάσεις υιοθέτησης τεχνασμάτων των «finfluencers» και του «gamification» της επένδυσης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης

Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς Κύπρου (ΕΚΚ),  ανακοινώνει με ικανοποίηση την έναρξη της νέας της εκστρατείας για την προστασία  του επενδυτικού κοινού σε σχέση με επενδύσεις που ενέχουν υψηλό ρίσκο και ενδέχεται να μην είναι κατάλληλες για αυτό.  Η εκστρατεία εμπίπτει στο πλαίσιο των συνεχών προσπαθειών της ΕΚΚ για τη χρηματοοικονομική ενημέρωση του επενδυτικού κοινού και στοχεύει στο να βοηθήσει τους επενδυτές να λαμβάνουν επενδυτικές αποφάσεις έχοντας πληρέστερη ενημέρωση και να μειώσει τον αριθμό των ατόμων που πραγματοποιούν επενδύσεις υψηλού κινδύνου οι οποίες ενδέχεται να μην είναι κατάλληλες για αυτούς, καθώς και να βοηθήσει το κοινό να εντοπίζει και να αποφεύγει ενδεχόμενες απάτες.

Σε δηλώσεις του με αφορμή την έναρξη της εκστρατείας, ο Πρόεδρος της ΕΚΚ Δρ. Γιώργος Θεοχαρίδης, ανέφερε: «Τα τελευταία χρόνια, η ραγδαία τεχνολογική ανάπτυξη, η αβεβαιότητα της αγοράς και η πανδημία COVID-19 έχουν συμβάλει στη σημαντική αύξηση της χρήσης του διαδικτύου για την πραγματοποίηση επενδύσεων. Η ΕΚΚ ανησυχεί ιδιαίτερα από την αυξανόμενη συμμετοχή νεαρών άπειρων επενδυτών και του πολλαπλασιασμού του υλικού προώθησης σύνθετων προϊόντων δια μέσου των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και των διαδικτυακών πλατφορμών, διότι ενδεχομένως να μην είναι πάντα αυτό που φαίνεται.»

Επιπρόσθετα, ο Δρ. Θεοχαρίδης τόνισε: «Είναι επίσης ιδιαίτερα ανησυχητικό το γεγονός ότι  το ήδη χαμηλό επίπεδο χρηματοοικονομικής παιδείας υποχωρεί περαιτέρω, αυξάνοντας κατ’ επέκταση το ρίσκο οι νέοι να μην κατανοούν πλήρως τους κινδύνους που ελλοχεύει μία επένδυση υψηλού ρίσκου και να μην αναγνωρίζουν πιθανές απάτες που μπορεί να κρύβουν οι διαδικτυακές επενδύσεις, με αποτέλεσμα να βρεθούν σε δυσχερή οικονομική θέση.»

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο για την προώθηση περίπλοκων επενδύσεων, όπως για παράδειγμα τα κρυπτό-περιουσιακά στοιχεία, με διασημότητες και άλλους διαδικτυακούς παράγοντες επιρροής (γνωστούς ως finfluencers) να παρακινούν το ανυποψίαστο κοινό να επενδύσει σε προϊόντα και υπηρεσίες για τις οποίες γνωρίζει ελάχιστα και που μπορεί να αποδειχθούν εντελώς ακατάλληλες για αυτό. Το λεγόμενο «gamification» ή παιχνιδοποίηση της επένδυσης επίσης εγείρει κινδύνους καθώς η επένδυση παρουσιάζεται ως ένα απλό παιχνίδι. «Δεν αποτελεί έκπληξη ότι αυτές οι τεχνικές είναι ιδιαίτερα ελκυστικές για τους νέους, οι οποίοι δεν έχουν εμπειρία στις επενδύσεις και κινδυνεύουν να χάσουν όλα τα χρήματά τους», είπε ο Δρ. Θεοχαρίδης.

Η νέα εκστρατεία προειδοποιεί το επενδυτικό κοινό να μη λαμβάνει επενδυτικές αποφάσεις με βάση τα συναισθήματα και να μην υποκύπτει σε πιέσεις του περίγυρου του αλλά μέσω ορθολογικής σκέψης και διεξαγωγή έρευνας προτού επενδύσει και με ποιον θα συνεργαστεί.

Η νέα εκστρατεία ενισχύει την αποστολή της ΕΚΚ για την άσκηση αποτελεσματικής εποπτείας που διασφαλίζει την καταστολή της παροχής μη αδειοδοτημένων επενδυτικών υπηρεσιών και τη συμμόρφωση των αδειοδοτημένων εποπτευόμενων με τις δια νόμου υποχρεώσεις τους καθώς επίσης και την υποχρέωση τους να προστατεύουν τα συμφέροντα των πελατών τους. Σε περίπτωση,  μη συμμόρφωσης, η ΕΚΚ δύναται να επιβάλει  οικονομικές κυρώσεις και ποινές.

Ο Δρ. Θεοχαρίδης πρόσθεσε: «Είναι επιτακτική ανάγκη να δημιουργηθούν  προγράμματα χρηματοοικονομικής εκπαίδευσης που θα βοηθήσουν το επενδυτικό κοινό να αναπτύξει νέες δεξιότητες, όπως άλλωστε έχει αναγνωριστεί στην πρόσφατα εγκεκριμένη Εθνική Στρατηγική για την προώθηση του χρηματοοικονομικού αλφαβητισμού.[1] Στο σύγχρονο ψηφιοποιημένο χρηματοοικονομικό περιβάλλον και με τους κίνδυνους που ελλοχεύουν λόγω των συνεχώς αναδυόμενων νέων χρηματοοικονομικών προϊόντων και υπηρεσιών αλλά και της αύξησης των διαδικτυακών απατών, ο ρόλος της χρηματοοικονομικής επιμόρφωσης στην ευημερία των πολιτών είναι βαρύνουσας σημασίας και ένα από τα πιο αποτελεσματικά μέτρα για την προστασία του επενδυτικού κοινού.

Η εκστρατεία της ΕΚΚ συμπεριλαμβάνει μια σειρά από Οδηγούς για τους Επενδυτές, οι οποίοι είναι διαθέσιμοι στον ιστότοπο της ΕΚΚ, στην ενότητα που είναι αφιερωμένη στην επιμόρφωση των επενδυτών (https://www.cysec.gov.cy/el-GR/investor-protection/financial-education/). Η εκστρατεία θα αξιοποιήσει εκτενώς τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης καθώς επικεντρώνεται και στοχεύει να μεταφέρει τα μηνύματα της στους νέους, ενώ θα περιλάβει δημοσιεύσεις και αναρτήσεις στην ιστοσελίδα της με λεπτομερείς οδηγούς και χρήσιμες συμβουλές οι οποίες θα βοηθήσουν τους ιδιώτες επενδυτές να συμμετάσχουν με μεγαλύτερη ασφάλεια στις επενδυτικές αγορές.