Η άνοδος του ενεργειακού κόστους αρχίζει να επηρεάζει ολοένα και περισσότερους κλάδους της αμερικανικής οικονομίας, καθώς οι επιχειρήσεις μετακυλίουν τις αυξήσεις των δαπανών τους στις τιμές, περιπλέκοντας την προσπάθεια της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ να σταθεροποιήσει τον πληθωρισμό

Η ενεργειακή κρίση αρχίζει να διαχέεται σε ολόκληρη την αμερικανική οικονομία, καθώς οι επιχειρήσεις μετακυλίουν το αυξανόμενο κόστος τους στις τιμές, δυσχεραίνοντας το έργο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed) για τη σταθεροποίηση του πληθωρισμού.

Δύο εκθέσεις που δημοσιεύθηκαν αυτή την εβδομάδα κατέγραψαν απότομες αυξήσεις τιμών τον περασμένο μήνα σε κατηγορίες όπως τα αεροπορικά εισιτήρια, οι υπηρεσίες παράδοσης και οι οδικές εμπορευματικές μεταφορές, καθώς οι πόλεμοι στο εξωτερικό ώθησαν τις τιμές του πετρελαίου υψηλότερα. Μέχρι στιγμής, οι τιμές στα ράφια των σούπερ μάρκετ έχουν παραμείνει σε μεγάλο βαθμό ανεπηρέαστες, ωστόσο οι οικονομολόγοι διαβλέπουν κινδύνους ανόδου των τιμών των τροφίμων στο μέλλον, μεταδίδει το Bloomberg.

Οι επενδυτές αναμένουν ότι η Fed θα τηρήσει στάση αναμονής, προκειμένου να διαπιστώσει πώς θα εξελιχθούν οι πληθωριστικές πιέσεις, διατηρώντας αμετάβλητα τα επιτόκια στη συνεδρίαση της 27ης και 28ης Οκτωβρίου, μετά την αύξηση του κόστους δανεισμού τον Σεπτέμβριο, για πρώτη φορά έπειτα από περισσότερα από τρία χρόνια. Ωστόσο, τα στοιχεία για τον πληθωρισμό που δημοσιεύθηκαν αυτή την εβδομάδα ενίσχυσαν τις εκτιμήσεις για περαιτέρω αυξήσεις επιτοκίων τον Δεκέμβριο και το επόμενο έτος.

«Ο πληθωρισμός ήταν υψηλός σε κάθε κατηγορία επιχειρηματικού κόστους, ακόμη και εξαιρουμένης της ενέργειας. Είναι αναπόφευκτο οι επιχειρήσεις να μετακυλίσουν μέρος αυτού του κόστους στους καταναλωτές τους επόμενους μήνες», ανέφερε την Πέμπτη σε σημείωμά της η Χέδερ Λονγκ, επικεφαλής οικονομολόγος της Navy Federal Credit Union.

Ο δείκτης τιμών καταναλωτή (CPI) στις ΗΠΑ αυξήθηκε τον Σεπτέμβριο με τον ταχύτερο ρυθμό των τελευταίων πέντε μηνών, ενώ οι τιμές παραγωγού σημείωσαν τη μεγαλύτερη άνοδο των τελευταίων τεσσάρων και πλέον ετών, σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησε την Τετάρτη και την Πέμπτη η αμερικανική Στατιστική Υπηρεσία Εργασίας (BLS).

Στην έκθεση για τον δείκτη τιμών καταναλωτή, το αυξημένο κόστος των καυσίμων ήταν εμφανές σε κατηγορίες όπως τα αεροπορικά εισιτήρια, οι τιμές των οποίων είχαν καταγράψει άνοδο κατά περίπου 22% σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα, και οι υπηρεσίες παράδοσης, που σημείωσαν τον ταχύτερο ετήσιο ρυθμό αύξησης από τον Σεπτέμβριο του 2022.

Η μετακύλιση του αυξημένου ενεργειακού κόστους σε ένα ευρύτερο φάσμα καταναλωτικών αγαθών και υπηρεσιών συχνά εμφανίζεται με καθυστέρηση σε σχέση με την άνοδο των τιμών των καυσίμων ή δεν εκδηλώνεται καθόλου. Οι επιχειρήσεις ορισμένες φορές προσπαθούν να απορροφήσουν τις αυξήσεις του κόστους, να αντισταθμίσουν τον σχετικό κίνδυνο ή να εξοικονομήσουν πόρους από άλλες δραστηριότητες.

Επιβαρύνσεις λόγω καυσίμων

Προς το παρόν, ωστόσο, η μετακύλιση αυτή είναι εμφανής τόσο στα στατιστικά στοιχεία όσο και στις αναφορές των επιχειρήσεων. Τα στοιχεία της BLS για τις τιμές παραγωγού έδειξαν ότι ο δείκτης των οδικών εμπορευματικών μεταφορών εκτινάχθηκε κατά περισσότερο από 19% σε ετήσια βάση τον Σεπτέμβριο, σημειώνοντας τη μεγαλύτερη αύξηση των τελευταίων τεσσάρων και πλέον ετών.

Η έκθεση Beige Book (Μπεζ Βίβλος) της Fed, η οποία συγκεντρώνει πληροφορίες και εκτιμήσεις από τις επαφές της κεντρικής τράπεζας με επιχειρήσεις και δημοσιεύθηκε την Τετάρτη, επιβεβαίωσε την ίδια τάση.

«Οι υψηλότερες τιμές του πετρελαίου επηρέασαν όλες τις περιφερειακές εκθέσεις», ανέφερε η Beige Book. «Οι επιχειρήσεις ανέφεραν αυξημένες τιμές πετρελαίου κίνησης και επισήμαναν ότι οι πρόσθετες χρεώσεις καυσίμων μετακυλίουν το αυξημένο κόστος σε ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα».

Οι οικονομολόγοι παρακολουθούν επίσης στενά τις τιμές των τροφίμων, αναζητώντας ενδείξεις ότι το αυξημένο κόστος καυσίμων και μεταφορών επηρεάζει τις τιμές των καταναλωτικών αγαθών. Μέχρι στιγμής, οι ενδείξεις αυτές είναι πιο περιορισμένες: Οι τιμές των τροφίμων στα σούπερ μάρκετ, όπως αποτυπώνονται στον δείκτη τιμών καταναλωτή, υποχώρησαν μάλιστα ελαφρώς τον Σεπτέμβριο, χάρη στη μείωση των τιμών του βοδινού, του χοιρινού κρέατος και των αυγών.

Ωστόσο, ο δείκτης τιμών παραγωγού έστειλε διαφορετικό μήνυμα. Σύμφωνα με αυτόν, οι τιμές των τροφίμων αυξήθηκαν κατά 1,2% τον περασμένο μήνα, γεγονός που ενδεχομένως υποδηλώνει πιέσεις στα προηγούμενα στάδια της παραγωγικής αλυσίδας, οι οποίες θα μπορούσαν τελικά να φτάσουν στα ράφια των καταστημάτων. Οι τιμές των παρασκευασμένων ζωοτροφών αυξήθηκαν κατά 2,3% σε μηνιαία βάση, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη άνοδο από τις αρχές του 2022, και κατά 6,6% σε σύγκριση με τον Σεπτέμβριο του 2025.

«Αν εξετάσει κανείς την κατηγορία των τροφίμων στον δείκτη τιμών καταναλωτή, θα διαπιστώσει ότι, αν μη τι άλλο, οι τιμές αυξάνονται με ρυθμό χαμηλότερο από τη συνήθη τάση τους τελευταίους μήνες», δήλωσε ο Στίβεν Στάνλεϊ, επικεφαλής οικονομολόγος της Santander US Capital Markets. «Η αύξηση δεν έχει έρθει τόσο γρήγορα όσο φανταζόμουν, αλλά πιστεύω ότι εξακολουθεί να επίκειται. Θεωρώ ότι πρόκειται για μια εξέλιξη που δεν έχει ακόμη εκδηλωθεί, αλλά κάποια στιγμή θα συμβεί».

Η ενέργεια δεν είναι ο μοναδικός παράγοντας που ωθεί τις τιμές προς τα πάνω. Τα στοιχεία της Πέμπτης για τον δείκτη τιμών παραγωγού έδειξαν ότι ένας δείκτης των περιθωρίων κέρδους στις υπηρεσίες χονδρικού και λιανικού εμπορίου —τον οποίο οι οικονομολόγοι χρησιμοποιούν ως έμμεσο μέτρο της δυνατότητας των επιχειρήσεων να καθορίζουν τις τιμές— αυξήθηκε κατά 1,4% τον περασμένο μήνα. Παράλληλα, η εκρηκτική αύξηση της ζήτησης για μικροτσίπ υπολογιστών και κατασκευαστικά υλικά που απαιτούνται για την ανέγερση κέντρων δεδομένων αποτυπώνεται τόσο στον δείκτη τιμών καταναλωτή όσο και στον δείκτη τιμών παραγωγού.

Ωστόσο, δεν ανησυχούν όλοι οι οικονομολόγοι ότι οι αυξήσεις των τιμών της ενέργειας μετακυλίονται στα καταναλωτικά αγαθά. Οι τιμές σε κατηγορίες που θα αναμενόταν να επηρεαστούν από το υψηλότερο κόστος μεταφοράς, όπως τα έπιπλα και οι οικιακές συσκευές, είτε υποχωρούν είτε παραμένουν αμετάβλητες.

«Δεν υπάρχουν πραγματικά σαφείς ενδείξεις ότι η ενέργεια ωθεί γενικευμένα προς τα πάνω τις τιμές των αγαθών», δήλωσε η Βερόνικα Κλαρκ, οικονομολόγος της Citigroup Inc. Άλλοι παράγοντες, όπως η ζήτηση που συνδέεται με την τεχνητή νοημοσύνη, έχουν αποτυπωθεί πιο έντονα στα στοιχεία για τον πληθωρισμό.

Ακόμη κι έτσι, η Citi αναμένει ότι οι επόμενες δύο εκθέσεις για τον δείκτη τιμών καταναλωτή θα καταγράψουν σχετικά ήπιες μηνιαίες μεταβολές. Σε συνδυασμό με τη συγκρατημένη αύξηση των μισθών και την επιβράδυνση της αγοράς εργασίας, αυτό θα πρέπει να ενθαρρύνει τη Fed να μην αντιδράσει στην πρόσφατη εκτίναξη των τιμών της ενέργειας, σύμφωνα με την Κλαρκ.

«Δεν είναι τόσο εύκολο να αυξήσει κανείς τις τιμές εξαιτίας μιας διαταραχής στην προσφορά σήμερα όσο ήταν πριν από πέντε χρόνια», δήλωσε.

Πηγή: newmoney.gr

Διαβάστε επίσης: Η Τουρκία σε τροχιά υποβάθμισης – Καμπανάκι από τον MSCI