Offcanvas
Offcanvas
Κύπρος
Κρατικός προϋπολογισμός με εύσημα για την οικονομία και επικρίσεις για την κυβερνητική πολιτική
13-10-2026
Η περιορισμένη υλοποίηση των αναπτυξιακών έργων, το έργο GSI, το κρατικό μισθολόγιο και οι κοινωνικές ανισότητες βρέθηκαν στο επίκεντρο της κριτικής – Τι απάντησε ο Υπουργός Οικονομικών
Με αναγνώριση του θετικού προσήμου των επιδόσεων της κυπριακής οικονομίας αλλά και επικρίσεις για τις προτεραιότητες και την οικονομική πολιτική της κυβέρνησης, υποδέχθηκαν τα κόμματα τον κρατικό προϋπολογισμό του 2027 κατά τη χθεσινή παρουσίασή του από τον Υπουργό Οικονομικών Μάκη Κεραυνό στην Επιτροπή Οικονομικών της Βουλής.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρέθηκαν η ακρίβεια, το ενεργειακό κόστος, το κρατικό μισθολόγιο, η περιορισμένη υλοποίηση αναπτυξιακών έργων, το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης GSI καθώς και οι κοινωνικές ανισότητες.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
ΔΗΣΥ: Οι προτεραιότητες της Κυβέρνησης δεν αντιμετωπίζουν τις σημερινές προκλήσεις
Συγκεκριμένα, ο Δημοκρατικός Συναγερμός αναγνωρίζει τη θετική πορεία της οικονομίας αλλά τονίζει ότι οι προτεραιότητες που έθεσε η Κυβέρνηση δεν αντιμετωπίζουν τις σημερινές προκλήσεις.
«Το δημόσιο χρέος μειώνεται και τα δημόσια οικονομικά βρίσκονται σε καλή κατάσταση, απόρροια, μεταξύ άλλων, και των δύσκολων αποφάσεων που λήφθηκαν στο παρελθόν», ανέφερε η αντιπρόεδρος και βουλεύτρια του ΔΗΣΥ, Σάβια Ορφανίδου, στη χθεσινή συζήτηση για τον κρατικό προϋπολογισμό.
Ανέφερε ότι, ο συνδυασμός υψηλού κόστους ζωής, υψηλού κόστους στέγασης και υψηλών επιτοκίων απαιτεί διαφορετικό μείγμα πολιτικών.
«Οι πραγματικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, η καινοτομία, τα έργα ανάπτυξης, η ψηφιοποίηση, οι επενδύσεις και η ορθή προτεραιοποίηση σε στοχευμένα μέτρα στήριξης έπρεπε να είχαν πολύ μεγαλύτερη βαρύτητα στους προϋπολογισμούς της κυβέρνησης. Αντί αυτών η κυβέρνηση διόγκωσε τις ανελαστικές δαπάνες και το κρατικό μισθολόγιο με οριζόντιες αυξήσεις και προσλήψεις», πρόσθεσε.
Για τις αμυντικές δαπάνες ανέφερε ότι, ναι μεν αυξήθηκαν, αλλά δεν είναι αρκετό καθώς το ποσοστό παραμένει κοντά στο 2%, ενώ άλλες χώρες, όπως η Ελλάδα, αύξησαν τις αμυντικές τους δαπάνες πάνω από 3%.
«Για τον GSI, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης, επιτέλους ξεκαθάρισε ότι, μόλις εκδοθεί η NAVTEX, η Κυπριακή Δημοκρατία θα καταβάλει τα €25 εκατ. που είναι η ετήσια δόση. Άρα, θεωρούμε δεδομένο, ότι η κυβέρνηση δεν θα εγείρει άλλα ζητήματα οικονομικής βιωσιμότητας», ανέφερε η κ. Ορφανίδου.
«Έλλειψη οράματος, η Κυβέρνηση είναι καλή στη διαχείριση»
Από πλευράς του, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΔΗΣΥ, Δημήτρης Δημητρίου, καταλόγισε στην Κυβέρνηση έλλειψη οράματος και τόλμης στον αναπτυξιακό σχεδιασμό.
Όπως ανέφερε, πρόκειται για μια Κυβέρνηση που είναι καλή στη διαχείριση του προϋπολογισμού και των ζητημάτων που προκύπτουν, αλλά επιδεικνύει ατολμία τόσο στον σχεδιασμό νέων έργων όσο και στην ολοκλήρωση υφιστάμενων. Ως χαρακτηριστικά παραδείγματα αναφέρθηκε στον δρόμο Πάφου – Πόλης Χρυσοχούς, στη μαρίνα Λάρνακας και το τερματικό φυσικού αερίου στο Βασιλικό.
«Βλέπουμε έλλειψη σχεδιασμού που να ανταποκρίνεται στις ανάγκες», είπε ο κ. Δημητρίου.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
ΑΚΕΛ: Θετικοί δείκτες αλλά οι ανισότητες μεγαλώνουν
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ, Άριστος Δαμιανού, ανέφερε ότι, η κυπριακή οικονομία καταγράφει θετικούς δείκτες, με την εικόνα ωστόσο να μην μεταφράζεται σε αντίστοιχη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των πολιτών.
«Περίπου το 17% του πληθυσμού βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, ενώ στους πολίτες άνω των 65 ετών, ένας στους τρεις αντιμετωπίζει κίνδυνο φτώχειας. Την ίδια ώρα, οι κοινωνικές ανισότητες μεγαλώνουν», ανέφερε, για να προσθέσει ότι η ανάπτυξη δεν κατανέμεται σε όλους το ίδιο.
Για το κόστος ζωής, τόνισε ότι, εξακολουθεί να πιέζει τα νοικοκυριά και τις μικρομεσαίες και γενικά τις επιχειρήσεις.
Επισήμανε, παράλληλα, ότι ενδεχόμενη υποχώρηση του πληθωρισμού δεν συνεπάγεται επιστροφή των τιμών στα προηγούμενα επίπεδα, καθώς όπως είπε, ορισμένες επιχειρήσεις «έχουν γλυκανθεί» και ενδέχεται να διατηρήσουν τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.
Για τα ποσά που δόθηκαν για αντιμετώπιση της ακρίβειας υποστήριξε ότι είναι πολύ χαμηλότερα από εκείνα που εισέπραξε η Δημοκρατία μέσα από έμμεσες φορολογίες.
Στεγαστική πίεση, χρυσή βίζα και τράπεζες
«Την ίδια ώρα υπάρχουν βασικές διαρθρωτικές αδυναμίες στο μοντέλο ανάπτυξης μας. Υπάρχει η στεγαστική πίεση, η ενεργειακή εξάρτηση, οι στρεβλώσεις στον ηλεκτρισμό. Όσον αφορά το GSI, τα σπασμένα δεν πρέπει να τα πληρώσει ο Κύπριος φορολογούμενος», είπε ο Άριστος Δαμιανού.
Ο Άριστος Δαμιανού εξέφρασε τις ανησυχίες του ΑΚΕΛ για την συνεχιζόμενη εξάρτηση του επενδυτικού αναπτυξιακού μοντέλου της οικονομίας των ακινήτων με τη χρυσή βίζα σημειώνοντας ότι, το ζήτημα συνδέεται και με τους σχεδιασμούς της κυβέρνησης για ένταξη της Κύπρου στη Ζώνη Σένγκεν.
Για το στεγαστικό είπε ότι εξαγγέλλονται σχέδια αλλά οι διαδικασίες προχωρούν με πολύ αργούς ρυθμούς υλοποίησης.
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Ανδρέας Πασιουρτίδης, επικαλούμενος μελέτες της Κεντρικής Τράπεζας και του Δημοσιονομικού Συμβουλίου, είπε ότι το ΑΚΕΛ επιβεβαιώθηκε σε ό,τι αφορά την φορολογική μεταρρύθμιση, ότι δηλαδή ευνόησε τα υψηλά εισοδηματικά στρώματα.
Αναφερόμενος στις τράπεζες, ο κ. Πασιουρτίδης τις χαρακτήρισε ως το «παραχαϊδεμένο παιδί του συστήματος», ζητώντας από τον Υπουργό Οικονομικών να διευκρινίσει κατά πόσο υπάρχει πρόθεση για εξισορρόπηση του ετεροβαρούς, όπως είπε, νομοθετικού πλαισίου για τις εκποιήσεις.
Επισήμανε ότι, από το 2018 μέχρι σήμερα, τα σχέδια που εφαρμόστηκαν για την ελάφρυνση των δανειοληπτών προήλθαν από κρατικές πρωτοβουλίες, υποστηρίζοντας ότι αυτό αποδεικνύει πως «τα παρακάλια προς τις τράπεζες δεν λειτουργούν».
ΕΛΑΜ: Θετική αποτίμηση για την άμυνα, ζητά περισσότερα για στεγαστικό και υπογεννητικότητα
Ο βουλευτής του ΕΛΑΜ, Μάριος Πελεκάνος, εξέφρασε ικανοποίηση για το γεγονός ότι στον κρατικό προϋπολογισμό του 2027 αναγνωρίζονται οι δυνητικοί κίνδυνοι για την κυπριακή οικονομία, ενώ αποτίμησε θετικά την αύξηση των αμυντικών δαπανών.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι μπορούν να γίνουν πολύ περισσότερα για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος, επισημαίνοντας ότι βασικός στόχος θα πρέπει να είναι η αύξηση του οικιστικού αποθέματος.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στην υπογεννητικότητα, ζητώντας τη διάθεση περισσότερων πόρων μέσω του κρατικού προϋπολογισμού για την αντιμετώπισή της, καθώς, όπως ανέφερε, αποτελεί «ζήτημα επιβίωσης του κυπριακού ελληνισμού».
Σε σχέση με την ενέργεια, τόνισε ότι «μόνο με μόνιμες λύσεις θα μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε το υψηλό ενεργειακό κόστος», αναφερόμενος στην έλευση φυσικού αερίου αλλά και σε περαιτέρω αξιοποίηση των ΑΠΕ.
ΔΗΚΟ: Ικανοποίηση για τα δημόσια οικονομικά, με έμφαση στη στήριξη των νοικοκυριών
Ικανοποίηση για τη θετική πορεία των δημόσιων οικονομικών εξέφρασε η βουλεύτρια του ΔΗΚΟ και Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών, Χριστιάνα Ερωτοκρίτου, επισημαίνοντας ότι τα αποτελέσματα αυτά επιτεύχθηκαν τόσο μέσα από τις θυσίες του κυπριακού λαού όσο και μέσω της άσκησης υπεύθυνης οικονομικής πολιτικής.
Για την αξιολόγηση της φορολογικής μεταρρύθμισης, εξέφρασε την άποψη λειτουργεί προς όφελος των μεσαίων και χαμηλών εισοδηματικών στρωμάτων, στον βαθμό που μια μεταρρύθμιση το επιτρέπει, καθώς αυξήθηκε το αφορολόγητο εισόδημα.
Στο πλαίσιο αυτό, εισηγήθηκε την επίσπευση της εφαρμογής της επιδότησης του πετρελαίου θέρμανσης, ώστε το μέτρο να τεθεί σε ισχύ πριν από την 1η Νοεμβρίου, όπως είχε αρχικά εξαγγελθεί. Απαντώντας, ο Υπουργός Οικονομικών ανέφερε ότι το σχετικό νομοσχέδιο έχει ήδη κατατεθεί στη Βουλή και ότι το μέτρο μπορεί να εφαρμοστεί αμέσως μετά την ψήφισή του, με την κ. Ερωτοκρίτου να διαβεβαιώνει ότι θα εξεταστεί το συντομότερο δυνατόν.
Σε ό,τι αφορά τα υπόλοιπα μέτρα στήριξης, εισηγήθηκε την παράταση της ισχύος τους, ενώ ζήτησε να εξεταστούν και πρόσθετες παρεμβάσεις που εφαρμόζονται σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες για τη στήριξη των χαμηλότερων εισοδηματικών στρωμάτων, προκειμένου να διαπιστωθεί κατά πόσο μπορούν να υιοθετηθούν και στην Κύπρο.
Παράλληλα, εισηγήθηκε την παραχώρηση ουσιαστικής εφάπαξ οικονομικής στήριξης σε νέα ζευγάρια που αποκτούν παιδιά, ως μέτρο για την αντιμετώπιση της υπογεννητικότητας.
ΑΛΜΑ: Πλαφόν στην ΑΤΑ και τροπολογίες στον προϋπολογισμό
Ο επικεφαλής του κινήματος ΑΛΜΑ, Οδυσσέας Μιχαηλίδης, έκανε λόγο για διαρθρωτικές αδυναμίες στη λειτουργία του κράτους.
Για το κρατικό μισθολόγιο και την ΑΤΑ, ανέφερε ότι θέση του ΑΛΜΑ είναι η επιβολή πλαφόν για τους υψηλόμισθους, εισηγούμενος ως ενδεικτικό όριο το διπλάσιο του διάμεσου μισθού.
«Για παράδειγμα, του Προέδρου της Δημοκρατίας, από το 2022 ως το 2026, ο μισθός του αυξάνεται λόγω ΑΤΑ 360 ευρώ τον μήνα και του βουλευτή 207 ευρώ», είπε.
Ο κ. Μιχαηλίδης εξέφρασε την πρόθεσή του να υποβάλει τροπολογίες στον προϋπολογισμό, τονίζοντας παράλληλα ότι «ανεξάρτητα από την έγκριση όχι τέτοιων τροπολογιών, το ΑΛΜΑ θα υπερψηφίσει τον κρατικό προϋπολογισμό» τονίζοντας ότι η Βουλή ασκεί έλεγχο και δεν μπορεί να θέτει προσκόμματα στην ομαλή λειτουργία του κράτους.
Για τη φορολογική μεταρρύθμιση αναφέρθηκε στην μελέτη της Κεντρικής Τράπεζας που έδειξε ότι το μέσο όφελος τα χαμηλότερα στρώματα που φορολογούνται είναι στα 5 ευρώ τον χρόνο και για τα υψηλότερα 1057 ευρώ όφελος.
ΑΜΕΣΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ: Συμμετοχικός προϋπολογισμός και ενστάσεις για το GSI
Ο Γιάννης Λαούρης, εκ μέρους της Άμεσης Δημοκρατίας, έθεσε το ερώτημα πώς οι θετικοί δημοσιονομικοί δείκτες μπορούν να μεταφραστούν σε πραγματική ευημερία για τους πολίτες, παραπέμποντας στα δυσβάστακτα ενοίκια και τις χαμηλές συντάξεις.
Τόνισε την ανάγκη ενίσχυσης της συμμετοχής των πολιτών στη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών, μέσω διαδικασιών συμμετοχικού προϋπολογισμού, ώστε να έχουν λόγο στον τρόπο διάθεσης των κρατικών πόρων και να γνωρίζουν πού δαπανάται το κάθε ευρώ.
Αναφερόμενος στο δημογραφικό, εξέφρασε τη δυσαρέσκεια της Άμεσης Δημοκρατίας για το ύψος των επιδομάτων που παραχωρούνται για την στήριξη των οικογενειών και την αντιμετώπιση της υπογεννητικότητας.
Στον τομέα της ενέργειας, υπενθύμισε την πρόταση για μόνιμη εφαρμογή μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 5%.
Για τον GSI διερωτήθηκε γιατί θα πρέπει οι πολίτες να επωμιστούν το κόστος ενός ιδιωτικού έργου.
Για το ΤΚΑ είπε ότι η Άμεση Δημοκρατία βρίσκεται εν αναμονή των απαντήσεων που ζήτησε από το Υπουργείο Οικονομικών για τις οφειλές, για την συμφωνία αποπληρωμής και τους τόκους που καταβάλλονται.
Τι απάντησε ο Υπουργός Οικονομικών
Για τις επικρίσεις του ΔΗΣΥ για δυστοκία στην υλοποίηση μεταρρυθμίσεων, ο Υπουργός Οικονομικών Μάκης Κεραυνός ανέφερε ότι είναι γνωστά τα θέματα που η παρούσα κυβέρνηση κληρονόμησε από την προηγούμενη.
«Με την σκανδαλώδη κατάσταση του Βασιλικού, όπου εκκρεμούν δικαστικές υποθέσεις κτλ. Αυτή η κυβέρνηση ανέλαβε να αντιληφθεί τη δομή αυτών των προβλημάτων και να δώσει λύσεις. Κληρονομήσαμε πολλά προβληματικά έργα από την προηγούμενη κυβέρνηση. Είναι και ο δρόμος Πάφου – Πόλης, και τα λιμάνια και άλλα. Βεβαίως, έχουν περάσει τρία χρόνια. Κάνουμε πολλά και προσπαθούμε, αλλά αντιλαμβάνεστε ότι είναι ιδιαίτερα προβληματικά τα έργα και δεκάδες οι αποτυχίες της προηγούμενης κυβέρνησης», υπογράμμισε ο Υπουργός.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
Για το κρατικό μισθολόγιο, ο Υπουργός Οικονομικών ανέφερε ότι, υπάρχουν προβλήματα στον δημόσιο τομέα, που αφορούν μεταξύ άλλων τις προαγωγές, και ότι τροχοδρομείται η μεταρρύθμιση. Παράλληλα ανέφερε ότι προέκυψαν προσλήψεις στη γενική κυβέρνηση, που ήταν απαραίτητες λόγω της κλιματικής αλλαγής (όπως πυροσβέστες). Ανέφερε επίσης, ότι η κυβέρνηση έδωσε δύο φορές την ΑΤΑ επισημαίνοντας ότι δεν άκουσε κανένα κόμμα να εκφράζει διαφωνία. Διαχρονικά όπως είπε, το κόστος του κρατικού μισθολογίου ήταν 30% ακόμη και 35% του ΑΕΠ πριν από χρόνια, ενώ σήμερα είναι στο 27%.
Σε ό,τι αφορά την ακρίβεια, ο Υπουργός Οικονομικών υποστήριξε ότι καμία προηγούμενη κυβέρνηση δεν έχει διαθέσει τόσο μεγάλα κονδύλια για τη στήριξη των πολιτών και την αντιμετώπιση των συνεπειών της. Τόνισε παράλληλα ότι ο πληθωρισμός προέρχεται από εξωτερική συγκυρία που είναι οι γεωπολιτικές αναταραχές και οι πόλεμοι που ως αποτέλεσμα αυξάνουν το κόστος ζωής. Τόνισε ότι η κυβέρνηση έχει μειώσει τους φορολογικούς συντελεστές μέχρι τα κατώτατα όρια που επιτρέπει η Ε.Ε. ενώ έχει ήδη κινήσει διαδικασίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τη δυνατότητα περαιτέρω μειώσεων αλλά και για να παραχωρηθεί η δυνατότητα για λήψη μέτρων που έχουν να κάνουν με υποδομές που έχουν να κάνουν με τη μείωση του κόστους ενέργειας.
Για τον GSI και τις αναφορές του ΔΗΣΥ, απάντησε ότι, η θέση της κυβέρνησης είναι αυτή που εκφράζεται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και ως Υπουργός Οικονομικών έχει την ευθύνη, μέσα από τον νόμο περί δημοσιονομικής ευθύνης, να αξιολογεί κάθε έργο που είναι πάνω από €15 εκατ. και να ζητεί μελέτη βιωσιμότητας.
«Το έργο έχει αναγνωρισμένη γεωπολιτική αξία και θα πρέπει να προωθηθεί με τον σωστό τρόπο χωρίς να επιβαρύνει με μη ισορροπημένο τρόπο τους καταναλωτές και την οικονομία», ανέφερε ο Υπουργός Οικονομικών, Μάκης Κεραυνός.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
