Πώς θα επηρεάσει το παγκόσμιο μακροοικονομικό περιβάλλον η άνοδος του πετρελαίου - Τι σημαίνει και πώς θα αντιδράσουν οι κεντρικές τράπεζες

Η σύγκρουση στο Ιράν αρχίζει ήδη να αφήνει αποτύπωμα στην παγκόσμια οικονομία, κυρίως μέσω της ανόδου των τιμών ενέργειας, με τις αγορές να προεξοφλούν  διαταραχές στην προσφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου. Σύμφωνα με ανάλυση της Goldman Sachs, η βασική οικονομική επίπτωση για τις περισσότερες χώρες θα είναι η ενίσχυση του πληθωρισμού και η επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης, εφόσον οι υψηλότερες τιμές ενέργειας μετακυλιστούν στην πραγματική οικονομία.

Οι οικονομολόγοι Joseph Briggs, Megan Peters και Sarah Dong εκτιμούν ότι μια σταθεροποίηση της τιμής του πετρελαίου κοντά στα 80 δολάρια το βαρέλι, περίπου 14% υψηλότερα σε σχέση με τα επίπεδα στα τέλη Φεβρουαρίου, θα έχει περιορισμένη αλλά σαφή επίδραση στο παγκόσμιο μακροοικονομικό περιβάλλον. Με βάση τα υποδείγματα της τράπεζας, αυτή η μεταβολή θα μπορούσε να αυξήσει τον παγκόσμιο πληθωρισμό κατά περίπου 0,2 ποσοστιαίες μονάδες και να μειώσει τον ρυθμό ανάπτυξης κατά περίπου 0,1 ποσοστιαία μονάδα.

Δύο σενάρια για το πετρέλαιο

Η Goldman Sachs εξετάζει δύο βασικά σενάρια για την πορεία της αγοράς πετρελαίου τους επόμενους μήνες. Στο βασικό σενάριο, οι διαταραχές στη ροή πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ θα είναι περιορισμένες χρονικά, με την αγορά να σταθεροποιείται σχετικά γρήγορα. Σε αυτή την περίπτωση, η τιμή του πετρελαίου αναμένεται να κινηθεί κοντά στα 76 δολάρια κατά μέσο όρο στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 και να υποχωρήσει περίπου στα 65 δολάρια μέχρι το τέλος του έτους, καθώς το γεωπολιτικό risk premium θα υποχωρεί και η αγορά θα επιστρέφει σε ένα περιβάλλον δομικής υπερπροσφοράς.

Στο δυσμενές σενάριο, ωστόσο, σε παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, οι οικονομικές επιπτώσεις θα ήταν σημαντικά μεγαλύτερες: ο παγκόσμιος πληθωρισμός θα μπορούσε να αυξηθεί έως και κατά 0,7 ποσοστιαίες μονάδες, ενώ η παγκόσμια ανάπτυξη θα μπορούσε να επιβραδυνθεί κατά περίπου 0,4 ποσοστιαίες μονάδες.

Πίεση από τις χρηματοπιστωτικές συνθήκες

Πέρα από την αγορά ενέργειας, η Goldman Sachs εντοπίζει και έναν δεύτερο μηχανισμό μέσω του οποίου η σύγκρουση μπορεί να επηρεάσει την οικονομία: τη σύσφιξη των χρηματοπιστωτικών συνθηκών.

Ο παγκόσμιος δείκτης χρηματοπιστωτικών συνθηκών της τράπεζας έχει ήδη επιδεινωθεί κατά περίπου 31 μονάδες βάσης μετά την κλιμάκωση των γεγονότων. Αν αυτή η σύσφιξη διατηρηθεί, θα μπορούσε να αφαιρέσει επιπλέον περίπου 0,3 ποσοστιαίες μονάδες από τον παγκόσμιο ρυθμό ανάπτυξης μέσα στον επόμενο χρόνο.

Ένας επιπλέον παράγοντας ανησυχίας είναι η αγορά φυσικού αερίου. Η προσωρινή διακοπή παραγωγής LNG στο Κατάρ επηρεάζει περίπου το 19% της παγκόσμιας προσφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου, εξέλιξη που οδήγησε την Goldman Sachs να αναθεωρήσει ανοδικά την πρόβλεψη για την τιμή του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου TTF.

Η τράπεζα εκτιμά ότι το συμβόλαιο TTF θα μπορούσε να φτάσει τα 55 ευρώ ανά μεγαβατώρα τον Απρίλιο του 2026, έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για 36 ευρώ, γεγονός που αυξάνει τις πληθωριστικές πιέσεις κυρίως στην Ευρώπη και την Ασία.

Τι σημαίνει για τις κεντρικές τράπεζες
Παρά τις πιέσεις στον πληθωρισμό, η Goldman Sachs εκτιμά ότι οι περισσότερες κεντρικές τράπεζες πιθανότατα δεν θα αντιδράσουν άμεσα σε ένα τέτοιο ενεργειακό σοκ. Ιστορικά, τα σοκ στις τιμές πετρελαίου έχουν δημιουργήσει αντικρουόμενες επιπτώσεις –αυξημένο πληθωρισμό αλλά και ασθενέστερη ανάπτυξη– οδηγώντας συνήθως τις νομισματικές αρχές σε στάση αναμονής.

Ωστόσο, αν η μετακύλιση του ενεργειακού κόστους στις τιμές καταναλωτή αποδειχθεί ισχυρότερη του αναμενόμενου, τότε οι κεντρικές τράπεζες ενδέχεται να καθυστερήσουν τους κύκλους μείωσης επιτοκίων, ιδίως στις αναδυόμενες οικονομίες.

Η βασική μεταβλητή για τις αγορές παραμένει η διάρκεια της σύγκρουσης. Εάν η γεωπολιτική ένταση περιοριστεί χρονικά, οι οικονομικές επιπτώσεις αναμένεται να είναι σχετικά ήπιες και προσωρινές. Αν όμως η κρίση παραταθεί και επηρεάσει σοβαρά τις ενεργειακές ροές από τη Μέση Ανατολή, τότε ο συνδυασμός υψηλότερου πληθωρισμού, αυστηρότερων χρηματοπιστωτικών συνθηκών και χαμηλότερης ανάπτυξης θα μπορούσε να επηρεάσει αισθητά την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας μέσα στο 2026.

Πηγή: newmoney.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Πόσο θα αυξήσουν τις τιμές στα εισιτήρια προς Ευρώπη οι αεροπορικές της Ασίας λόγω της αστάθειας στο πετρέλαιο