Γιατί ο «πόλεμος» ΗΠΑ-Κίνας για τη διώρυγα Παναμά θα ενταθεί

Οι αναλυτές ανέμεναν ότι η διαμάχη για τη Διώρυγα Παναμά θα συνεχιζόταν, ενδεχομένως επιβαρύνοντας τις σχέσεις μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας

Με νομικές ενέργειες απείλησε η CK Hutchison Holdings του Χονγκ Κονγκ την A.P. Moller-Maersk, αφότου οι αρχές του Παναμά ανέθεσαν στον δανέζικο ναυτιλιακό γίγαντα την προσωρινή ανάληψη της λειτουργίας δύο στρατηγικών λιμένων στα δύο άκρα της διώρυγας του Παναμά.

Σε δήλωση που εξέδωσε την Πέμπτη, η CK Hutchison προειδοποίησε την A.P. Moller-Maersk ότι «οποιαδήποτε μέτρα» λάβει ο δανέζικος όμιλος ή η θυγατρική του για τη λειτουργία των λιμένων χωρίς τη συγκατάθεσή της θα «οδηγήσουν πιθανώς σε νομική προσφυγή», όπως προκύπτει από τη μετάφραση της κινεζικής δήλωσης από το CNBC.

Η υποβόσκουσα διαμάχη έχει εξελιχθεί σε γεωπολιτικό σημείο ανάφλεξης μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου, με τον Παναμά να βρίσκεται στο ανάμεσά τους.

Αφού ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ισχυρίστηκε πέρυσι ότι η Κίνα «διαχειρίζεται τη Διώρυγα του Παναμά», η CK Hutchison διαπραγματεύτηκε μια συμφωνία ύψους 23 δισεκατομμυρίων δολαρίων με ένα κονσόρτσιουμ υπό την ηγεσία της BlackRock για την πώληση των μη κινεζικών θυγατρικών της που δραστηριοποιούνται στον τομέα των λιμένων. Το Πεκίνο παρενέβη αμέσως, χαρακτηρίζοντας την πώληση ως «υποταγή» στην αμερικανική πίεση και καθυστερώντας τη συναλλαγή.

«Λάδι στη φωτιά» από την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου

Οι εντάσεις κλιμακώθηκαν τον περασμένο μήνα, όταν το Ανώτατο Δικαστήριο του Παναμά έκρινε ότι η παραχώρηση που κατείχε θυγατρική της CK Hutchison για τη λειτουργία των δύο λιμανιών ήταν «αντισυνταγματική». Η εταιρεία αντέδρασε, δηλώνοντας ότι «διαφωνεί έντονα» με την απόφαση και κίνησε διαδικασία διαιτησίας κατά του Παναμά.

Η CK Hutchison ανακοίνωσε επίσης την Πέμπτη ότι είχε ενημερώσει τον Παναμά για τη διαφορά στο πλαίσιο μιας συνθήκης προστασίας επενδύσεων, δηλώνοντας ότι θα επιδιώξει «όλα τα διαθέσιμα ένδικα μέσα, συμπεριλαμβανομένων πρόσθετων εθνικών και διεθνών νομικών διαδικασιών».

Η APM Terminals, θυγατρική της Maersk που κλήθηκε να αναλάβει τη διαχείριση των λιμένων, δήλωσε σύμφωνα με πληροφορίες ότι δεν εμπλέκεται στη νομική διαμάχη και ότι προσφέρθηκε να αναλάβει προσωρινά τη διαχείριση «προκειμένου να μετριάσει τους κινδύνους που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις βασικές υπηρεσίες για το περιφερειακό και παγκόσμιο εμπόριο».

Οι μετοχές της Maersk σημείωσαν πτώση άνω του 3% στην Κοπεγχάγη την Πέμπτη.

Κινεζικές απειλές για τη Διώρυγα Παναμά

Τα διακυβεύματα γύρω από τα λιμάνια του Παναμά έχουν αυξηθεί σημαντικά φέτος. Η απόφαση του δικαστηρίου του Παναμά θεωρήθηκε σημαντική νίκη για τις ΗΠΑ, δεδομένου ότι ο Λευκός Οίκος έχει θέσει ως μία από τις κορυφαίες προτεραιότητές του το να εμποδίσει την επιρροή της Κίνας στην παγκόσμια εμπορική αρτηρία.

Σε μια από τις πιο σκληρές επιπλήξεις του μέχρι σήμερα, το Πεκίνο προειδοποίησε την Τετάρτη ότι η χώρα της Κεντρικής Αμερικής «θα πληρώσει αναπόφευκτα βαρύ τίμημα τόσο πολιτικά όσο και οικονομικά», εκτός αν αλλάξει πορεία. Το Γραφείο Υποθέσεων του Πεκίνου για το Χονγκ Κονγκ και το Μακάο χαρακτήρισε την απόφαση του δικαστηρίου «λογικά λανθασμένη» και «εντελώς γελοία».

Η Κίνα έδωσε επίσης εντολή στις κρατικές εταιρείες να σταματήσουν τις διαπραγματεύσεις για νέα έργα στον Παναμά και ζήτησε από τις ναυτιλιακές εταιρείες να εξετάσουν το ενδεχόμενο ανακατεύθυνσης των φορτίων μέσω άλλων λιμανιών, σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg την περασμένη εβδομάδα.

Η αντιπαράθεση μπορεί να αποδειχθεί πιο διαχειρίσιμη για την Ουάσιγκτον από ό,τι φαίνεται, σύμφωνα με την Reva Goujon, διευθύντρια της συμβουλευτικής εταιρείας Rhodium Group. Οι ΗΠΑ διατηρούν σημαντική επιρροή μέσω της συνθήκης τους με τον Παναμά, η οποία θα μπορούσε να τους επιτρέψει να υπερασπιστούν οποιαδήποτε παρέμβαση για λόγους εθνικής ασφάλειας, είπε.

Ωστόσο, το Πεκίνο έχει διεκδικήσει μια μερική νίκη, ανατρέποντας τα αρχικά σχέδια της Ουάσιγκτον να αποκτήσει εξ ολοκλήρου τις παγκόσμιες λιμενικές συμμετοχές της CK Hutchison, είπε η Goujon.

Η Κίνα πρέπει να κάνει την «ανάκτηση» των ΗΠΑ στον Παναμά όσο το δυνατόν πιο δύσκολη, για να αποφύγει τη δημιουργία προηγούμενου, ανέφερε η Goujon, σημειώνοντας ότι το λιμάνι Chancay της κινεζικής κρατικής ναυτιλιακής γίγαντας Cosco στο Περού — μια βασική επένδυση υποδομών της Κίνας στη Λατινική Αμερική — βρίσκεται επίσης στο στόχαστρο των ΗΠΑ.

Οι ΗΠΑ έχουν εκφράσει ανησυχίες σχετικά με την κυριαρχία του λιμανιού του Chancay, μιας εγκατάστασης βαθέων υδάτων κοντά στη Λίμα. Σε μια ανάρτηση στο X την Πέμπτη, το γραφείο του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ για τις υποθέσεις της Δυτικής Ημισφαίρας δήλωσε ότι το Περού θα μπορούσε να είναι «ανίκανο» να εποπτεύσει το κρίσιμο λιμάνι, το οποίο βρίσκεται «υπό τη δικαιοδοσία των επιθετικών Κινέζων ιδιοκτητών».

Παρατεταμένη νομική διαμάχη;

Για την CK Hutchison, η νομική διαμάχη πιθανότατα θα καταλήξει σε αδιέξοδο, σύμφωνα με αναλυτές και νομικούς εμπειρογνώμονες που μίλησαν στο CNBC.

«Η CK Hutchison δεν μπορεί να κάνει πολλά, ακόμη και με την υποστήριξη του Πεκίνου πίσω από τα παρασκήνια», δήλωσε ο Peter Alexander, διευθύνων σύμβουλος της Z-Ben Advisors.

Οποιαδήποτε νομική αξίωση — συμπεριλαμβανομένης της παράνομης παρέμβασης σε ιδιοκτησία — θα εξαρτηθεί τελικά από το αν η παραχώρηση του λιμανιού της CK Hutchison θεωρείται «εν ισχύ» ή έχει τερματιστεί επίσημα, δήλωσε η Shahla Ali, καθηγήτρια ειδικευμένη σε νόμους διαιτησίας στο Πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ.

Η διάρκεια του ελέγχου της Maersk επί των λιμανιών θα εξεταστεί επίσης, δήλωσε η Ali, η οποία θεωρεί την πρόσφατη νομική ειδοποίηση ως «αποτρεπτικό μέσο» για να παραμείνει ανοιχτή η πόρτα για περαιτέρω διαπραγματεύσεις.

Η διώρυγα του Παναμά — ένα κρίσιμο εμπορικό πέρασμα που συνδέει τον Ατλαντικό με τον Ειρηνικό — διαχειρίζεται περίπου το 40% της συνολικής κίνησης εμπορευματοκιβωτίων των ΗΠΑ κάθε χρόνο. Η θυγατρική της CK Hutchison, Panama Ports Co., τα λειτουργεί από το 1997 και έλαβε ανανέωση της σύμβασης για 25 χρόνια το 2021.

Η διώρυγα κατασκευάστηκε στις αρχές του 20ού αιώνα από τις ΗΠΑ, οι οποίες το λειτουργούσαν για δεκαετίες πριν παραδώσουν τον πλήρη έλεγχο στον Παναμά το 1999.

Οι αναλυτές ανέμεναν ότι η διαμάχη θα συνεχιζόταν, ενδεχομένως επιβαρύνοντας τις σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, οι οποίες έχουν ήδη φθαρεί από ένα χρόνο εντάσεων λόγω δασμών, την αυστηρότερη πολιτική του Πεκίνου όσον αφορά τις εξαγωγές σπάνιων γαιών, τις διαμάχες για την Ταϊβάν και τους περιορισμούς της Ουάσιγκτον στις εξαγωγές τεχνολογίας.

Η CK Hutchison δήλωσε την Πέμπτη ότι η συνέχιση της λειτουργίας των δύο λιμανιών «εξαρτάται αποκλειστικά από τις ενέργειες του Ανώτατου Δικαστηρίου του Παναμά και του κράτους του Παναμά», τις οποίες δεν μπορεί να ελέγξει.

Πηγή: ot.gr

Διαβάστε επίσης: Anthropic: Αποτίμηση-μαμούθ $380 δισ. μετά από άντληση $30 δισ.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ