Της Μαρίας Καραΐσκου
Εδώ και έναν αιώνα η Βιέννη υλοποιεί ένα μοντέλο κοινωνικής στέγασης, όπου σήμερα το 60% των κατοίκων ενοικιάζει διαμερίσματα σε τιμές σημαντικά χαμηλότερες από την ελεύθερη αγορά. Από τα πρώτα στάδια οικοδόμησης αυτού του μοντέλου, ο Δήμος λειτουργεί τόσο ως εργολάβος όσο και ως ιδιοκτήτης – ενοικιαστής. Παράλληλα, οι Αρχές συνεργάζονται με ιδιώτες, αξιοποιώντας το σύστημα των ανακυκλούμενων κεφαλαίων (Revolving Funds) και εφαρμόζοντας το μοντέλο των «συνεταιρισμών περιορισμένου κέρδους για την παροχή στέγης».
Τα τελευταία χρόνια, καθώς η αξία γης αυξήθηκε σημαντικά, ενισχύθηκαν οι συμπράξεις με τον ιδιωτικό τομέα, με τον Δήμο Βιέννης να εφαρμόζει τον κανόνα «2/3 προς 1/3». Αναλυτικότερα, τα δύο-τρίτα της επιτρεπόμενης δόμησης κάθε νέας ανάπτυξης πρέπει να διατίθενται σε καθορισμένη και προσιτή τιμή ενοικίου και το υπόλοιπο ένα -τρίτο στην ελεύθερη αγορά. Με αυτό τον τρόπο, η πόλη εξασφαλίζει πρόσβαση σε νέα γη για προσιτή κατοικία, χωρίς να αποκλείει τη συμμετοχή ιδιωτών στα νέα έργα.
Με τη Στεγαστική Κρίση να πλήττει ολόκληρη την Ευρώπη, φορείς από διάφορες χώρες επισκέπτονται κάθε χρόνο τη Βιέννη για να κατανοήσουν πώς λειτουργεί το μοντέλο κοινωνικής στέγασης και να εξετάσουν αν μπορούν να το αντιγράψουν.
Μπορεί ένα τέτοιο σύστημα να εφαρμοστεί στην Κύπρο; Ποια σημεία θα μπορούσαν να αντιγραφούν και να επιφέρουν απτά αποτελέσματα; Θα μπορούσε μια μικρή χώρα όπως η Κύπρος να υλοποιήσει μοντέλο κοινωνικής στέγασης όπου οι πολίτες θα ενοικιάζουν διαμερίσματα από τα Δημαρχεία σε προσιτή τιμή, ποιο χαμηλή από την ελεύθερη αγορά;
Ο Kurt Hofstetter, Επικεφαλής Στρατηγικών Έργων και Διεθνών Υποθέσεων στη Δημοτική Διεύθυνση Στεγαστικής Προώθησης της Βιέννης, απαντά ξεκάθαρα: «Είναι μια πολιτική απόφαση. Απαιτεί αρκετή επιμονή και μακροπρόθεσμη προοπτική».
Μιλώντας στην εκπομπή «Κωδικός 56 – Στεγαστική Καταιγίδα» που προβλήθηκε στο ΣΙΓΜΑ στις 27 Οκτωβρίου, ο Kurt Hofstetter εξήγησε πώς λειτουργεί το μοντέλο κοινωνικής στέγασης της Βιέννης, τι το καθιστά μοναδικό και ποια στοιχεία θα μπορούσαν να υιοθετηθούν στην Κύπρο.
Συγκεκριμένα, όσον αφορά την εφαρμογή του συστήματος στην ολότητά του, ο ίδιος θεωρεί ότι είναι δύσκολο, καθώς το ύψος της αρχικής επένδυσης είναι υψηλό, γι’ αυτό και υποστηρίζει ότι πρόκειται για μία πολιτική απόφαση. «Πρέπει να έχετε την επιθυμία να το κάνετε και τη δύναμη», σημείωσε. Ωστόσο, τονίζει ότι το μοντέλο «2/3 προς 1/3» είναι κάτι που μπορεί να εφαρμοστεί εύκολα σε κάθε πόλη, τονίζοντας ότι και πάλι, είναι μία πολιτική απόφαση.
Ακολουθεί ολόκληρη η συνέντευξη του Επικεφαλής Στρατηγικών Έργων και Διεθνών Υποθέσεων στη Δημοτική Διεύθυνση Στεγαστικής Προώθησης της Βιέννης, Kurt Hofstetter.
Ποιο είναι το μοντέλο κοινωνικής κρατικής στέγασης στην Αυστρία; Μπορείτε να το συνοψίσετε;
Το αυστριακό μοντέλο κοινωνικής στέγασης έχει μακράν ιστορία. Έχει αναπτυχθεί εδώ και πολλά χρόνια, γεγονός που το κάνει συχνά διαφορετικό από εκείνα άλλων χωρών. Η Βιέννη, ως πόλη αλλά και ως ομόσπονδο κρατίδιο της Αυστρίας είναι ξεχωριστή ακόμη και εντός της Αυστρίας, επειδή η παράδοση πάει αρκετά χρόνια πίσω. Θα μπορούσαμε να πούμε ακόμη και 100 χρόνια πίσω και δεν διακόπηκε ποτέ, με εξαίρεση την περίοδο του Β΄Παγκοσμίου Πολέμου.
Αυτός είναι λοιπόν ένας λόγος για τον οποίο μπορούμε πραγματικά να βασιστούμε σε αυτήν την εμπειρία, σε μια μακρά παράδοση στην οποία όλα αυτά τα χρόνια συμμετείχαν πολλοί θεσμοί για να υποστηρίζουν αυτό το σύστημα.
Στην πράξη έχουμε την κοινωνική στέγαση που ουσιαστικά είναι η επιδοτούμενη στέγαση και η δημοτική στέγαση (municipal housing).
Στη Βιέννη υπάρχουν 220.000 μονάδες που ανήκουν στην πόλη. Ένα μέρος έχει κατασκευαστεί μετά τον Δευτέρο Παγκόσμιο Πόλεμο και ακόμη και τώρα κατασκευάζουμε ακόμη κάποιες δημοτικές κατοικίες.
Επιπρόσθετα, περίπου ο ίδιος αριθμός ανθρώπων, ζουν σε αυτό που ονομάζουμε «συνεταιρισμοί περιορισμένου κέρδους για την παροχή στέγης» (limited profit housing associations).
Υπάρχει ένας ειδικός νόμος για αυτούς τους developers, οι οποίοι ναι μεν είναι ιδιώτες, αλλά πρέπει να λειτουργούν κάτω από έναν ειδικό νόμο που δεν τους επιτρέπει να «βγάλουν έξω» το κέρδος. Έτσι, το κέρδος παραμένει «μέσα στον κύκλο», παραμένει στην εταιρεία ή πρέπει να επανεπενδυθεί. Αυτό είναι το βασικό πλεονέκτημα, επειδή τα χρήματα «κυκλοφορούν» μέσα σε αυτόν τον «κύκλο». Αν η πόλη δώσει δάνειο, το οποίο είναι το είδος των επιδοτήσεων που παρέχει σε αυτούς τους επενδυτές, τότε το δάνειο θα αποπληρωθεί μετά από 35 - 40 χρόνια και έτσι, αν το σύστημα λειτουργεί για αρκετό καιρό, υπάρχει μια συνεχή «ανακύκλωση χρημάτων» κάτι που επιτρέπει να δίνονται περισσότερες επιδοτήσεις, επειδή πάντα επιστρέφουν.
Το γεγονός ότι αυτοί οι συνεταιρισμοί δεν επιτρέπουν να μεταφερθεί το κέρδος στους ιδιώτες επενδυτές, καθιστά δυνατή τη διατήρηση χαμηλού ενοικίου για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Ποιο είναι το ποσοστό των κατοίκων στη Βιέννη που ζει σε δημοτικές κατοικίες;
Στη Βιέννη περίπου το 45% των ανθρώπων ζουν σε δημοτικές κατοικίες ή σε συνεταιρισμούς περιορισμένου κέρδους. Επίσης, υπάρχουν και πολίτες που ζουν σε ιδιωτικές κατοικίες που χρησιμοποίησαν δημόσιο χρήμα για ανακαίνιση. Ειδικότερα, αν ζητήσουν (οι ιδιοκτήτες) δημόσιο χρήμα για την ανακαίνιση των παλιών κατοικιών τους, πρέπει να συμφωνήσουν για ένα χρονικό διάστημα 10 -15 ετών να προσφέρουν τα διαμερίσματά τους μόνο σύμφωνα με τους κανόνες της επιδοτούμενης στέγασης.
Έτσι, θα μπορούσε να πει κανείς ότι περίπου το 60% του πληθυσμού της Βιέννης ζει σε κάποιο είδος κατοικίας που χρηματοδοτείται μέσω επιδοτούμενων πόρων ή επιχορηγήσεων.
Ποιο είναι το ύψος του ενοικίου σ’ αυτές τις κατοικίες και πόσο διαφέρει από την ελεύθερη αγορά;
Στο καθεστώς κοινωνικής στέγασης στη Βιέννη, το ενοίκιο κοστίζει περίπου 9-10 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Αυτό είναι το συνολικό ενοίκιο, συμπεριλαμβανομένων των φόρων και όλων των σχετικών που θα πλήρωνε κανείς για ένα διαμέρισμα.
Στην ελεύθερη αγορά, ο μέσος όρος είναι περίπου 14-15 ευρώ το τετραγωνικό, αλλά θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι αυτός είναι ο μέσος όρος, που περιλαμβάνει όλες τις παλιές κατοικίες με μακροχρόνια μίσθωση. Αν κοιτάξετε την αγορά τώρα και δείτε τι ζητείται για καινούργια, το ενοίκιο είναι πάνω από 20 ευρώ και φτάνει μέχρι και 30 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Αυτό ισχύει στην ελεύθερη αγορά.
Διαπιστώνουμε ότι, στη Βιέννη, αυξάνεται ο αριθμός των ατόμων που δεν μπορούν να ανταποκριθούν στις τιμές ενοικίων. Επομένως, αντιλαμβανόμαστε πως πρέπει να διαθέσουμε περισσότερα χρήματα για να υποστηρίξουμε τους ανθρώπους να πληρώνουν τα ενοίκια τους όπως και πριν.
Προσπαθούμε να προωθήσουμε τις επιδοτήσεις για κατοικίες, επειδή αυτή είναι μία βιώσιμη επένδυση.
Πιστεύετε ότι αυτό το μοντέλο θα μπορούσε να εφαρμοστεί και σε άλλες χώρες όπως η Κύπρος που είναι μια μικρή χώρα; Και να επιφέρει αποτελέσματα;
Έχουμε πολλούς επισκέπτες από πολλές πόλεις και πάντα ρωτούν πώς θα μπορούσαν να αντιγράψουν το σύστημά μας ή πώς θα μπορούσαν να προσθέσουν κάτι στο δικό τους σύστημα από το δικό μας. Είναι πραγματικά δύσκολο επειδή στη Βιέννη έχει αναπτυχθεί εδώ και αρκετά χρόνια. Αν κοιτάξετε το σύστημα των «ανακυκλούμενων κεφαλαίων», (Revolving Funds ) χρειάζεται κάποιος χρόνος μέχρι να επιστρέψουν τα χρήματα, αν δώσετε μακροπρόθεσμα δάνεια, ώστε να λειτουργεί πραγματικά μόνο του.
Άρα, την πρώτη φορά, θα πρέπει να επενδύσετε αρκετά. Και αυτή είναι μια πολιτική απόφαση, θα πρέπει να έχετε την επιθυμία για να το κάνετε και τη δύναμη.
Από την άλλη πλευρά, αυτό που κάναμε σε επίπεδο χωροταξικού σχεδίου, για παράδειγμα, όταν η τιμή της γης αυξήθηκε τόσο πολύ που δεν μπορούσαμε να την αγοράσουμε υπό τις συνθήκες της προσιτής στέγασης, εφαρμόσαμε ένα νέο χωροταξικό σχέδιο, που ονομάζεται επιδοτούμενη στέγαση. Δηλαδή, όταν κάποιος επενδυτής θέλει να αλλάξει το χωροταξικό σχέδιο και απευθύνεται στις Aρχές ζητώντας για παράδειγμα «μπορώ να κάνω αυτό; μπορώ να κάνω εκείνο;», η απάντηση είναι «ναι», εφόσον αυτό συνάδει με τα γενικότερα πολεοδομικά σχέδια της πόλης.
Όμως, θα πρέπει τα 2/3 της επιτρεπόμενης δόμησης να διατεθούν σε καθορισμένη τιμή, για επιδοτούμενη κατοικία. Μόνο το 1/3 θα μπορεί να δοθεί στην ελεύθερη αγορά. Αυτή είναι η συμφωνία και αυτό μας επιτρέπει να αποκτούμε πρόσβαση σε νέα γη που γίνεται διαθέσιμη για προσιτή κατοικία.
Αυτό είναι ένα μοντέλο που θα μπορούσε να εφαρμόσει κάθε πόλη. Και πάλι, είναι πολιτική απόφαση, αλλά είναι κάτι που μπορεί εύκολα να αντιγραφεί και να ενσωματωθεί σε συστήματα άλλων χωρών. Το σύστημα κοινωνικής στέγασης της Βιέννης, είναι πολύ δύσκολο να εφαρμοστεί στην ολότητά του, απαιτεί αρκετή επιμονή και μακροπρόθεσμη προοπτική.
Η Στεγαστική Κρίση στην Κύπρο
Το επεισόδιο «Στεγαστική Καταιγίδα» της εκπομπής «Κωδικός 56» που προβλήθηκε στο ΣΙΓΜΑ στις 27 Οκτωβρίου, ασχολήθηκε με τη Στεγαστική Κρίση στην Κύπρο. Νέοι, μιλώντας στο πλαίσιο της εκπομπής, ανέφεραν ότι η απόκτηση στέγης αποτελεί ένα «όνειρο θερινής νυκτός».
Η Στεγαστική Κρίση δεν ήρθε ξαφνικά από τη μία μέρα στην άλλη. Ειδικοί, μιλώντας στην εκπομπή, τόνισαν ότι το πρόβλημα έχει τις ρίζες του χρόνια πίσω.
«Ξεκινούμε με μία βάση κρίσης», ήταν μερικά από τα λόγια του οικονομολόγου Γιάννη Τελώνη.
«Δεν μπορεί μια Στεγαστική Κρίση να ξεκινήσει από τη μια μέρα στην άλλη εκτός αν έχεις πόλεμο. Στην Κύπρο, είχαμε αλυσιδωτές αυξήσεις, αλυσιδωτές ανεπάρκειες του κυβερνητικού τομέα, της κυβερνητικής πολιτικής να προγραμματίσει για το Στεγαστικό. Με αποτέλεσμα να φτάσουμε σε μια κατάσταση που θα τη χαρακτήριζα προβληματική. Τόσο για τη μεσαία τάξη αλλά ειδικά για τους χαμηλόμισθους που δυστυχώς είναι οι νεαρότεροι σε ηλικία. Άρα ξεκινούμε με μία βάση κρίσης», είπε, ο Γιάννης Τελώνης.
Διπλασιάστηκαν οι τιμές τα τελευταία χρόνια
Τα επόμενα ένα με δύο χρόνια οι τιμές των ακινήτων θα αυξηθούν περαιτέρω, ήταν η πρόβλεψη του Προέδρου του Συνδέσμου Επιστημόνων Εκτιμητών Ακινήτων Κύπρου, Πόλυ Κουρουσίδη.
Όπως εξήγησε, στη Λεμεσό το 2015, δηλαδή πριν 10 χρόνια, με 150 χιλιάδες ευρώ μπορούσε κανείς να αγοράσει καινούργιο διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων. Σήμερα, για το ίδιο διαμέρισμα, αντίστοιχα καινούργιο, κάποιος θα πρέπει να επενδύσει πέραν των 320 – 350 χιλιάδων ευρώ.
«Στη Λευκωσία, πάλι θα έπαιρνες διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων με 150 χιλιάδες ευρώ. Σήμερα κοστίζει 220 – 230 χιλιάδες ευρώ», πρόσθεσε ο κ. Κουρουσίδης.
Μισθοί και κόστος στέγασης: Μια δυσανάλογη σχέση
Η αναλογία μισθού και κόστους στέγασης στην Κύπρο, όπως εξήγησε ο οικονομολόγος Γιάννης Τελώνης, έχει φθάσει σε δυσανάλογα επίπεδα.
«Μια αναλογία 6-7 φορές τον ετήσιο μισθό, είναι ένας προσιτός στόχος απόκτησης στέγης. Δηλαδή 6-7 φορές το ετήσιο εισόδημα να ισοδυναμεί με το κόστος απόκτησης κατοικίας. Στην Κύπρο είναι περίπου το διπλάσιο, έχει πάει στο 14. Δηλαδή 14 ετήσιοι μισθοί ισοδυναμούν με το κόστος απόκτησης στέγης, το οποίο είναι δυσανάλογα υψηλό», είπε.
Ερωτηθείς αν αυτό που χρειάζεται είναι να «ρίξουμε» το κόστος στέγασης ή να αυξήσουμε τους μισθούς, απάντησε «πιστεύω πρέπει και τα δύο».
Όσον αφορά το κόστος ενοικίου, ο επικεφαλής του τομέα Οικονομίας του ΑΚΕΛ, Χάρης Πολυκάρπου, εξήγησε ότι, σύμφωνα με μία βιώσιμη στρατηγική σε μία κοινωνία, το ενοίκιο δεν πρέπει να ξεπερνά το 25-30% του διαθέσιμου εισοδήματος ως μέγιστο για το κόστος στέγασης.
«Αυτό που συμβαίνει στην Κύπρο είναι το αντίθετο. Το 30% είναι εκείνο που μένει διαθέσιμο, είτε κάποιος ενοικιάζει ή έχει Στεγαστικό Δάνειο. Το αποτέλεσμα το βλέπουμε στο βιοτικό επίπεδο ενός μεγάλου μέρους της κοινωνίας», δήλωσε ο κ. Πολυκάρπου.
Η Στεγαστική Πολιτική της Κύπρου και παραδείγματα άλλων χωρών
Ως μη ικανοποιητική χαρακτήρισε τη Στεγαστική Πολιτική της κυβέρνησης ο Πόλυς Κουρουσίδης, λέγοντας ότι «το βλέπουμε και στα αποτελέσματα των μέτρων, η ίδια η κυβέρνηση αναθεώρησε δύο και τρεις φορές αυτά τα σχέδια γιατί δεν είχαν την απήχηση που ανέμενε κανείς».
Σύμφωνα με τον Χάρη Πολυκάρπου η Στεγαστική Πολιτική της Κύπρου στερείται φιλοδοξίας. Το βασικό πρόβλημα, κατά τον ίδιο, αφορά στο ότι υπάρχει μία σειρά από κίνητρα αλλά απουσιάζει το κομμάτι της χρηματοδότησης.
«Ακόμη και να είναι δικαιούχος κάποιος σε Στεγαστικό Πρόγραμμα της κυβέρνησης, όταν δεν έχει τα χρήματα, δεν μπορεί να εξασφαλίσει δάνειο. Στην ουσία είναι δώρο άδωρο», είπε.
Ταυτόχρονα, υπογράμμισε ότι το κονδύλι που δίνει η κυβέρνηση για Στεγαστική Πολιτική είναι αρκετά χαμηλό.
«Η Ελλάδα, με πληθυσμό δεκαπλάσιο της Κύπρου, το ποσό που δαπανά για προγράμματα Στεγαστικής Πολιτικής είναι 30-40 φορές μεγαλύτερο», σημείωσε, για να προσθέσει ότι πρόβλημα στο κομμάτι της Στεγαστικής Πολιτικής είναι η απουσία προσιτής – κοινωνικής στέγης, την οποία το κράτος θα πρέπει να αναπτύξει.
Ο Πόλυς Κουρουσίδης υποστήριξε ότι το κράτος θα έπρεπε σε συνεργασία με τα Δημαρχεία να δημιουργήσουν κάποιες οικοδομές όπου θα στεγάζονταν νεαρά ζευγάρια και ευάλωτες ομάδες.
«Η κυβέρνηση έχει την κρατική γη στη διάθεσή της, όπου θα μπορούσε να τη μισθώσει στα Δημαρχεία και με τη βοήθεια ιδιωτικών κεφαλαίων αλλά και χρηματοδότηση από ευρωπαϊκά ταμεία, όπως το πρόγραμμα “Θάλεια” για ν’ αντληθούν κεφάλαια για αυτό τον σκοπό», είπε ο κ. Κουρουσίδης, δίδοντας το παράδειγμα της Αυστρίας.
Ο Χάρης Πολυκάρπου αναφέρθηκε στο παράδειγμα της Ελβετίας.
«Η Λοζάνη έχει συνεταιριστικές κατοικίες, που είναι η Αρχή στην οποία οι πολίτες συμμετέχουν σε μία εταιρεία συνεργατική και αποκτούν πρόσβαση σε φθηνή στέγη. Ή έχουν τη λογική του 1/3. Δηλαδή όποιο έργο γίνει, το 1/3 πρέπει να πηγαίνει σε αυτούς που είναι στον κατώτατο μισθό, το 1/3 στον μέσο μισθό και το 1/3 σε ελεύθερη πώληση», διευκρίνισε.
«Εξετάστηκαν τα ισχύοντα σ’ άλλες χώρες»
Η Διευθύντρια Στεγαστικής Πολιτικής στο Υπουργείο Εσωτερικών, Πατρίνα Ταραμίδου, μιλώντας στην εκπομπή «Κωδικός 56 – Στεγαστική Καταιγίδα», ανέφερε ότι τα ισχύοντα σ’ άλλες χώρες εξετάστηκαν και κάποια δεν είναι εφαρμόσιμα στην Κύπρο καθώς υπάρχει περιορισμός στη νομοθεσία που διέπει την παραχώρηση κρατικής γης.
«Στην Κύπρο ο κανονισμός λέγει ότι μπορείς να παραχωρήσεις κρατική γη σε περιπτώσεις μόνο που αφορούν στους εκτοπισθέντες και στους άπορους. Επίσης, δεν έχουμε τεράστια αποθέματα κρατικής γης, είμαστε νησί, είναι περιορισμένη η έκταση και πρέπει να διαφυλαχθεί κάποια κρατική γη ώστε να μπορούν να ικανοποιηθούν ανάγκες του κράτους, δηλαδή ανάγκες των πολιτικών, που αφορούν ανέγερση σχολείων, νοσοκομείων και άλλα», δήλωσε.
Ο Υπουργός Εσωτερικών, Κωνσταντίνος Ιωάννου, σε δηλώσεις του μετά την παρουσίαση του προϋπολογισμού του Υπουργείου για το 2026, ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών και Προϋπολογισμού (10/11/2025), αναφέρθηκε στις προσπάθειες της Κυβέρνησης για διαχείριση του Στεγαστικού Προβλήματος.
Υπέδειξε ότι προς αυτή την κατεύθυνση στοχεύει η συνέχιση της υλοποίησης της ολοκληρωμένης Στεγαστικής Πολιτικής, με στόχευση στους πυλώνες της αύξησης του οικιστικού αποθέματος και της ενίσχυσης της αγοραστικής δυνατότητας των πολιτών.
Οι ενέργειες της κυβέρνησης, σύμφωνα με τον Υπουργό, είναι σε ευθυγράμμιση με εκείνες που προωθούνται σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης και τις προτεραιότητες που τέθηκαν στο πλαίσιο της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ε.Ε. για το ζήτημα της στέγασης.
«Στόχος μας είναι η κυπριακή Προεδρία να συμβάλει ουσιαστικά στα επόμενα στάδια της υιοθέτησης του Ευρωπαϊκού Σχεδίου Οικονομικά Προσιτής Στέγης, καθώς και στην ετοιμασία μιας ενιαίας ευρωπαϊκής Στεγαστικής Πολιτικής, που θα ανταποκρίνεται στις ιδιαιτερότητες όλων των Κρατών Μελών», είπε ο Υπουργός Εσωτερικών, Κωνσταντίνος Ιωάννου.
Τα Στεγαστικά Σχέδια στον προϋπολογισμό του 2026
Για την υλοποίηση των Στεγαστικών Προγραμμάτων, περιλαμβάνεται στον Προϋπολογισμό του 2026 ποσό ύψους €35 εκατ.
Συγκεκριμένα υλοποιούνται:
- Τα Σχέδια Πολεοδομικών Κινήτρων και «Build to Rent», μέσω των οποίων παραχωρείται επιπρόσθετος συντελεστής δόμησης 25-45%, με σκοπό την αύξηση του οικιστικού αποθέματος και προσιτής στέγης.
- Τα Στεγαστικά Σχέδια αναζωογόνησης ορεινών, μειονεκτικών και ακριτικών περιοχών και της υπαίθρου τα οποία θα αναθεωρηθούν και θα επαναπροκηρυχθούν εντός του 2026.
- Το Σχέδιο Χορηγιών για φοιτητικές εστίες και δωμάτια στην εντός των τειχών, πόλη της Λευκωσίας.
Επίσης, συνεχίζεται εντός του 2026 η υλοποίηση των Στεγαστικών Σχεδίων της Υπηρεσίας Μέριμνας και Αποκατάστασης Εκτοπισθέντων, του Σχεδίου «κτίΖΩ», καθώς και άλλων προγραμμάτων συντήρησης και επιδιόρθωσης κατοικιών στους κυβερνητικούς οικισμούς στέγασης εκτοπισθέντων και στους οικισμούς αυτοστέγασης. Ειδικότερα, στον προϋπολογισμό του 2026 προβλέπεται ποσό €83,8 εκατ. για την προσφυγική Στεγαστική Πολιτική.
Συν τοις άλλοις, ο Υπουργός Εσωτερικών κατά την εξέταση του προϋπολογισμού, ανέφερε ότι η μεταρρύθμιση του τομέα της αδειοδότησης είναι συνυφασμένη και με την αντιμετώπιση του Στεγαστικού Προβλήματος.
«Μέσα από ένα ριζικό ανασχεδιασμό των διαδικασιών αδειοδότησης επιτεύχθηκε η απλοποίηση και ο εκσυγχρονισμός του τρόπου υποβολής, εξέτασης και έκδοσης αδειών πολεοδομίας και οικοδομής για τις χαμηλού και μεσαίου ρίσκου αναπτύξεις, που αποτελούν περίπου το 50% των αιτήσεων αδειοδότησης», τόνισε ο Υπουργός. Συγκεκριμένα, όπως είπε, ο χρόνος εξέτασης και έκδοσης των αδειών για μονοκατοικίες και διπλοκατοικίες μειώθηκε σε συνολικά 40 εργάσιμες μέρες και για πολυκατοικίες μέχρι 20 διαμερίσματα σε 80 εργάσιμες μέρες.