Offcanvas
Offcanvas
Κόσμος
Προ των πυλών παγκόσμια κρίση τροφίμων λόγω Μέσης Ανατολής – Ποιοι μεγάλοι εξαγωγείς θα πληγούν περισσότερο
12-03-2026
Οι χώρες που εξαρτώνται από τις εισαγωγές τροφίμων, καθώς και αυτές που εξαρτώνται από τα λιπάσματα, ενδέχεται να αντιμετωπίσουν αύξηση των τιμών εντός εβδομάδων, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια των κρίσιμων περιόδων σποράς - Κρίσιμος και ο ρόλος της ενέργειας στις τιμές
Σοβαρές συνέπειες για τις παγκόσμιες τιμές των τροφίμων εγκυμονεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή που έχει διαταράξει τις εμπορικές ροές μέσω του Στενού του Ορμούζ.
Το Στενό του Ορμούζ δεν αποτελεί μόνο έναν κρίσιμο άξονα για τις ναυτιλιακές μεταφορές πετρελαίου και φυσικού αερίου, αλλά και για τα λιπάσματα, τα οποία είναι ζωτικής σημασίας για τη παγκόσμια γεωργία. Οι αναλυτές ανέφεραν στο CNBC ότι οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα ενδέχεται να οδηγήσουν σε αύξηση του κόστους γεωργίας, μείωση των αποδόσεων των καλλιεργειών και, τελικά, σε ακριβότερα τρόφιμα.
Η Διεθνής Υπηρεσία Πολιτικής Στρατηγικής (IFPRI) ανέφερε ότι «η αύξηση του κόστους ενέργειας και εισροών κινδυνεύει να αναζωπυρώσει τον παγκόσμιο πληθωρισμό τροφίμων, καθώς οι λιανικές τιμές επέστρεψαν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα σε πολλές χώρες.»
Ο Ρατζ Πατέλ, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Τέξας, προειδοποίησε επίσης ότι οι διαταραχές στις προμήθειες λιπασμάτων λόγω της σύγκρουσης μπορεί να ενισχύσουν τις πιέσεις στο παγκόσμιο σύστημα τροφίμων μέσω αρκετών καναλιών ταυτόχρονα.
«Η σύντομη απάντηση είναι: σημαντική και ταχύτερη απ’ ό,τι νομίζουν οι άνθρωποι» δήλωσε ο Πατέλ. «Το Στενό του Ορμούζ είναι ένα σημείο πίεσης για τα λιπάσματα. Το Κατάρ, η Σαουδική Αραβία, το Ομάν και το Ιράν μαζί παρέχουν ένα σημαντικό μερίδιο της παγκόσμιας εμπορικής αγοράς ουρίας και φωσφορικών, και σχεδόν όλο αυτό περνάει μέσω του Στενού του Ορμούζ».
Οι χώρες που εξαρτώνται από τις εισαγωγές τροφίμων, καθώς και αυτές που εξαρτώνται από τα λιπάσματα, ενδέχεται να αντιμετωπίσουν αύξηση των τιμών εντός εβδομάδων, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια των κρίσιμων περιόδων σποράς, δήλωσαν παρατηρητές της βιομηχανίας.
Χώρες του Κόλπου: Άμεσος κίνδυνος
Οι χώρες του Κόλπου, όπως το Κατάρ, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και η Σαουδική Αραβία, είναι οι πρώτες που πιθανόν θα νιώσουν τις συνέπειες λόγω της ισχυρής εξάρτησής τους από τις θαλάσσιες εισαγωγές που περνούν μέσω του Στενού του Ορμούζ. Οι συνέπειες φυσικά δεν θα περιοριστούν σε αυτές τις περιοχές, αλλά σε όλο τον κόσμο λόγω των εξαγωγών προϊόντων ευρείας κατανάλωσης.
Η πρώτη περιοχή που αναμένεται να αισθανθεί τις συνέπειες είναι οι χώρες που βρίσκονται πλησιέστερα στη σύγκρουση.
«Περιφερειακά, οι καταναλωτές του Κόλπου είναι οι πιο εκτεθειμένοι στις βραχυπρόθεσμες αυξήσεις των τιμών τροφίμων λόγω της έντονης εξάρτησής τους από τις θαλάσσιες εισαγωγές που περνούν μέσω του Στενού του Ορμούζ», δήλωσε ο Μπιν Χουί Ονγκ, αναλυτής εμπορευμάτων στην BMI.
Οι οικονομίες του Περσικού Κόλπου, όπως το Κατάρ, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και η Σαουδική Αραβία, εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές τροφίμων που περνούν μέσω του Στενού του Ορμούζ. Εάν οι μεταφορές παραμείνουν περιορισμένες, οι προμήθειες θα πρέπει να επαναδρομολογηθούν μέσω εναλλακτικών διαδρόμων ή να μεταφερθούν χερσαία, κάτι που θα αυξήσει το κόστος, σύμφωνα με τους αναλυτές.
Υποσαχάρια Αφρική: Η πιο ευάλωτη περιοχή
Πέρα από την περιοχή του Κόλπου, οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι ενδέχεται να εντοπίζονται σε περιοχές της Υποσαχάριας Αφρικής, όπου οι αγρότες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα εισαγόμενα λιπάσματα και τα νοικοκυριά ξοδεύουν μεγάλο ποσοστό του εισοδήματός τους για τρόφιμα.
«Η Υποσαχάρια Αφρική είναι η πιο ευάλωτη περιοχή», είπε ο Πατέλ. Δεδομένα από το Πανεπιστήμιο του Τέξας δείχνουν ότι πάνω από το 90% των λιπασμάτων που καταναλώνονται στην περιοχή εισάγονται, κυρίως από χώρες εκτός της ηπείρου.
Οι καλλιέργειες που απαιτούν άζωτο, όπως το καλαμπόκι, που αποτελεί βασικό τρόφιμο στην περιοχή, είναι ιδιαίτερα ευάλωτες στις ελλείψεις λιπασμάτων, αυξάνοντας τον κίνδυνο για μειωμένες σοδειές και ακριβότερα τρόφιμα.
Ανησυχία στην Ασία
Η Νότια και Νοτιοανατολική Ασία ενδέχεται επίσης να αντιμετωπίσει αυξανόμενες πιέσεις κόστους. Χώρες όπως η Ινδία, το Μπαγκλαντές, η Ταϊλάνδη και η Ινδονησία εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα εισαγόμενα λιπάσματα από τον Κόλπο. Μια παρατεταμένη διαταραχή μπορεί να αυξήσει το κόστος για τους αγρότες κατά τις κρίσιμες περιόδους σποράς.
Μεγαλύτερος αντίκτυπος στην παγκόσμια παραγωγή τροφίμων
Αν οι αγρότες αντιδράσουν στις αυξημένες τιμές των λιπασμάτων μειώνοντας τη χρήση τους, οι αποδόσεις των καλλιεργειών ενδέχεται να μειωθούν και να οδηγήσουν σε αύξηση των τιμών των τροφίμων. Η Βραζιλία, ένας από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς γεωργικών προϊόντων στον κόσμο, ενδέχεται να αντιμετωπίσει αυξήσεις κόστους αν στενέψουν οι αγορές λιπασμάτων.
Ακόμη και αν η παραγωγή καλλιεργειών παραμείνει σχετικά σταθερή βραχυπρόθεσμα, η αύξηση του κόστους ενέργειας μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση του πληθωρισμού τροφίμων παγκοσμίως, δήλωσαν οι ειδικοί.
Η ενέργεια διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε όλη την αλυσίδα προμήθειας τροφίμων, από την τροφοδοσία μηχανημάτων γεωργίας και την παραγωγή λιπασμάτων, μέχρι τη μεταφορά των καλλιεργειών και την επεξεργασία τους σε προϊόντα τροφίμων.
«Ο μεγαλύτερος αντίκτυπος στις τιμές για τους καταναλωτές δεν θα είναι η επίδραση στα γεωργικά προϊόντα, αλλά το γεγονός ότι η ενέργεια αποτελεί ένα μεγάλο ποσοστό του συνολικού κόστους των τροφίμων στο λιανικό εμπόριο», δήλωσε ο Τζόζεφ Γκλάουμπερ, ανώτερος ερευνητής στο Διεθνές Ινστιτούτο Πολιτικής Τροφίμων.
Ο Κρις Μπάρετ, γεωργικός οικονομολόγος στο Πανεπιστήμιο Cornell, δήλωσε ότι το μέγεθος οποιουδήποτε σοκ στις τιμές θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το πόσο θα διαρκέσουν οι διαταραχές στις ναυτιλιακές μεταφορές.
Πηγή: newmoney.gr