Μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, που προκάλεσε μια ριζική αλλαγή της στάσης της όσον αφορά την ένταξη στο ΝΑΤΟ, η Σουηδία αρχίζει να εξετάζει μια άλλη ιστορική αλλαγή: την υιοθέτηση του ευρώ.
Αν και η συζήτηση βρίσκεται σε αρχικό στάδιο, μια αξιοσημείωτη αλλαγή λαμβάνει χώρα καθώς οι συνθήκες μεταβάλλονται. Το 2003, όταν οι ψηφοφόροι απέρριψαν το κοινό νόμισμα της Ευρώπης σε δημοψήφισμα, το επίκεντρο ήταν η ικανότητα της κορόνας να λειτουργεί ως αποθεματικό για τη μεγαλύτερη οικονομία της Σκανδιναβίας, αλλά τώρα οι γεωπολιτικές ανησυχίες έχουν προσθέσει μια νέα διάσταση.
Πέρα από τις απειλές από τη Ρωσία και την Κίνα, η εξωτερική πολιτική «America First» του Ντόναλντ Τραμπ υπογραμμίζει πόσο εκτεθειμένες είναι οι μικρότερες οικονομίες σε μια εποχή αντιπαλοτήτων μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων.
Το επιχείρημα υπέρ του ευρώ είναι ότι ένα κοινό νόμισμα θα ενισχύσει τους πολιτικούς δεσμούς και θα δώσει στους Σουηδούς μια θέση στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων όταν πρόκειται για πανευρωπαϊκά νομισματικά θέματα. Αυτό προστίθεται στα παραδοσιακά εμπορικά επιχειρήματα, όπως η επέκταση του εμπορίου και η διευκόλυνση των άμεσων επενδύσεων.
Εάν η αλλαγή επιβεβαιωθεί, θα ενισχύσει την αξιοπιστία του ευρώ σε μια εποχή που αμφισβητείται η κυριαρχία του δολαρίου στο παγκόσμιο εμπόριο και ως αποθεματικό νόμισμα.
Οι ηγέτες των Σουηδικών επιχειρήσεων έχουν ήδη συμφωνήσει με τις πρόσφατες πολιτικές προσεγγίσεις. Πολλοί παραπονιούνται ότι η αστάθεια του σουηδικού νομίσματος ενισχύει την αναταραχή στην αγορά. Η γειτονική Φινλανδία ενθαρρύνει επίσης τη Σουηδία — καθώς και τη Δανία — να προχωρήσουν στην αλλαγή. «Ας το παραδεχτούμε, μόνοι μας είμαστε μικροί παίκτες, αλλά μαζί θα είχαμε μεγαλύτερη επιρροή στο σύστημα του ευρώ και στην ευρύτερη ΕΕ», δήλωσε ο επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας της Φινλανδίας Όλι Ρεν πρόσφατη ομιλία του.
Για την οικονομία της Σουηδίας, η ΕΕ είναι κρίσιμη. Περισσότερο από το 60% του εμπορίου αγαθών της σκανδιναβικής χώρας γίνεται με την ΕΕ, σε σύγκριση με μόλις 6,4% με τις ΗΠΑ, σύμφωνα με στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας της Σουηδίας.
Ενώ λίγοι μεγάλοι εξαγωγείς έχουν λάβει σαφή θέση, η κρατική Business Sweden, η οποία προωθεί το εμπόριο και τις επενδύσεις, βλέπει τόσο τα πλεονεκτήματα όσο και τα μειονεκτήματα, σύμφωνα με την επικεφαλής οικονομολόγο Λένα Σέλγκρεν.
«Από οικονομική άποψη, η ύπαρξη δικού της νομίσματος και ανεξάρτητης κεντρικής τράπεζας έχει εξυπηρετήσει πολύ καλά τη Σουηδία και τον σουηδικό εξαγωγικό τομέα για μεγάλο χρονικό διάστημα», είπε. «Ωστόσο, η βασισμένη σε κανόνες παγκόσμια τάξη που γνωρίζαμε βρίσκεται υπό πίεση, οπότε σε μακροπρόθεσμη προοπτική, πρέπει να εξετάσουμε τις καλύτερες επιλογές μας».
Η υποστήριξη του κοινού είναι κρίσιμη. Δεδομένου ότι οι Σουηδοί έθεσαν ένα προηγούμενο με δημοψήφισμα — ακολουθώντας το παράδειγμα της Δανίας, η οποία πραγματοποίησε παρόμοια ψηφοφορία το 2000 — οι πολιτικοί θα δυσκολευτούν να δικαιολογήσουν μια διαφορετική προσέγγιση αυτή τη φορά.
Ένα δεύτερο εμπόδιο είναι η ευρύτερη πολιτική υποστήριξη. Μόνο οι Φιλελεύθεροι που έχουν την υποστήριξη μόλις του 2% των ψηφοφόρων, είναι σταθερά υπέρ του ευρώ. Οι μετριοπαθείς και τα μικρότερα κόμματα του κέντρου και των Χριστιανοδημοκρατών έχουν φτάσει μόνο μέχρι το σημείο να υποστηρίξουν την πρόσφατη έρευνα, αφήνοντας ανοιχτή την τελική τους θέση.
Σύμφωνα με το Bloomberg, οι Σοσιαλδημοκράτες, που προηγούνται στις δημοσκοπήσεις και δε συμμετέχουν στην κυβερνητική συμμαχία, δεν έχουν ακόμη λάβει σταθερή θέση στη συζήτηση, ενώ οι Πράσινοι και η αριστερά είναι αντίθετοι στο ευρώ. Οι ακροδεξιοί Σουηδοί Δημοκράτες — που βρίσκονται σήμερα στη δεύτερη θέση με περίπου 20% — ήταν οι πιο ένθερμοι αντίπαλοι κατά τη διάρκεια της συζήτησης του Ιανουαρίου.
Εάν αυτά τα εμπόδια μπορούν να ξεπεραστούν, η κατάργηση της κορόνας θα διαρκέσει τουλάχιστον τέσσερα χρόνια — συμπεριλαμβανομένων των δύο ετών που απαιτούνται για να αποδειχθεί η σταθερότητα της συναλλαγματικής ισοτιμίας έναντι του ευρώ — σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών.
Ωστόσο, ορισμένοι βουλευτές βλέπουν τη δυνατότητα να επιταχυνθεί η συζήτηση. Παραλληλίζοντας την ένταξη της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ το 2022, είπε ότι η εγκατάλειψη της ουδετερότητας φαινόταν αδύνατη μέχρι που η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία προκάλεσε μια αλλαγή ταχύτερη από ό,τι οποιοσδήποτε θεωρούσε πιθανό. Η ένταξη στη στρατιωτική συμμαχία ήταν επίσης ένα ζήτημα που οι Φιλελεύθεροι της Σουηδίας είχαν υποστηρίξει, συχνά μόνοι τους.
Πηγή: newmoney.gr