Σχεδόν καθημερινές οι ανατιμήσεις στην αντλία - Γιατί η κυπριακή αγορά άντεξε το πρώτο σοκ των αυξήσεων και πότε αναμένεται να παρέμβει το κράτος - Πώς ο εφιάλτης των ελλείψεων επισκιάζει το ράλι των διεθνών τιμών καθώς η κρίση στη Μέση Ανατολή κλιμακώνεται

Σε τροχιά διαδοχικών αυξήσεων κινούνται οι τιμές των καυσίμων στις ελεύθερες περιοχές της Κύπρου, με την αγορά να καταγράφει ανατιμήσεις σχεδόν ανά δύο με τρεις ημέρες. Το φαινόμενο, που ξεκίνησε νωρίς, εντείνει τις πιέσεις σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ενώ επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για κρατική παρέμβαση.

Ο εκπρόσωπος Τύπου του Συνδέσμου Πρατηριούχων, Χριστόδουλος Χριστοδούλου, σε δηλώσεις του στην εκπομπή «Μεσημέρι και Κάτι» του ΣΙΓΜΑ, επιβεβαίωσε ότι οι αυξήσεις είναι πλέον συνεχείς, σημειώνοντας πως «κάθε δύο-τρεις μέρες έχουμε αυξήσεις», χωρίς να υπάρχει προς το παρόν ένδειξη αποκλιμάκωσης. Όπως εξήγησε, η αβεβαιότητα συνδέεται και με το κόστος αγοράς των φορτίων, καθώς δεν είναι σαφές σε ποια επίπεδα τιμών αποκτήθηκαν τα αποθέματα που διοχετεύονται σήμερα στην αγορά.

Πώς διαμορφώνονται οι τιμές

Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα, η βενζίνη 95 οκτανίων κινείται γύρω στο €1,48 το λίτρο, το πετρέλαιο κίνησης στο €1,66, ενώ το πετρέλαιο θέρμανσης προσεγγίζει τα €1,20. 

Ο κ. Χριστοδούλου ξεκαθάρισε ότι οι τιμές δεν καθορίζονται από τα πρατήρια, αλλά προκύπτουν από τις τιμολογήσεις των εταιρειών πετρελαιοειδών, οι οποίες ελέγχονται από το αρμόδιο τμήμα του Υπουργείου Εμπορίου πριν φτάσουν στην αντλία. Το περιθώριο κέρδους των πρατηριούχων, όπως ανέφερε, κυμαίνεται περίπου στα 6 σεντ το λίτρο.

Εξετάζει επιδότηση το ΥΠΟΙΚ

Σε ό,τι αφορά τη συζήτηση περί μέτρων, ο ίδιος εμφανίστηκε επιφυλακτικός ως προς την επιβολή πλαφόν στη λιανική, προειδοποιώντας ότι ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα έθετε σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα των πρατηρίων. Αντίθετα, υπέδειξε ότι παρέμβαση θα μπορούσε να υπάρξει στη χονδρική ή μέσω επιδότησης των καυσίμων.

«Πλαφόν μπορείς να βάλεις στη χονδρική πώληση, να μειώσεις το κέρδος των εταιρειών, ώστε να μπορέσουν να μας στείλουν εμάς πιο χαμηλές τιμές», ανέφερε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι «στα 3 σεντ θα κλείσουμε τις επιχειρήσεις μας στο τέλος».

Για το ενδεχόμενο επιδότησης από το κράτος, παρέπεμψε στο προηγούμενο του 2023, όταν εφαρμόστηκε επιδότηση 8 σεντ το λίτρο στα καύσιμα κίνησης και 6 σεντ στο πετρέλαιο θέρμανσης, σημειώνοντας ότι ένα παρόμοιο σενάριο φαίνεται να εξετάζεται εκ νέου από το Υπουργείο Οικονομικών. «Αν συνεχιστούν οι αυξήσεις, θεωρώ ότι θα υπάρξει παρέμβαση», εκτίμησε.

«Μας έσωσε το χαμηλό ξεκίνημα» 

Παρά τις αλλεπάλληλες αυξήσεις, ένα στοιχείο που επισημαίνεται από τους πρατηριούχους είναι ότι αυτό το νέο κύμα αυξήσεων βρήκε την αγορά σε σχετικά χαμηλότερα επίπεδα τιμών. Όπως αναφέρθηκε, η εκκίνηση έγινε περίπου από το €1,30 το λίτρο και όχι από υψηλότερα επίπεδα, όπως σε προηγούμενες κρίσεις. «Τώρα, οι τιμές έχουν ανέβει σε σημείο που χρειάζεται να επέμβει το κράτος», σημείωσε ο κ. Χριστοδούλου.

Ανεβαίνουν αμέσως, αλλά πέφτουν αργά οι τιμές στην Κύπρο

Από την πλευρά του, ο διεθνολόγος Αντώνης Στυλιανού έθεσε ζήτημα λειτουργίας της αγοράς, υποστηρίζοντας ότι οι αυξήσεις μετακυλίονται άμεσα στους καταναλωτές, ενώ οι μειώσεις καθυστερούν. «Όταν ανεβαίνει παγκόσμια η τιμή του πετρελαίου, την ίδια στιγμή ανεβαίνουν και οι τιμές των καυσίμων στην Κύπρο. Το αντίστροφο δεν γίνεται. Όταν κατεβαίνουν οι τιμές του πετρελαίου παγκόσμια, στην Κύπρο μας παίρνει μία εβδομάδα», σημείωσε.

Την ίδια ώρα, υπέδειξε ότι τα φορτία καυσίμων δεν εισάγονται καθημερινά, γεγονός που, όπως είπε, θα έπρεπε να αντανακλάται διαφορετικά στη χρονική μετακύλιση των τιμών. Παράλληλα, άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο μέτρων όπως η ρύθμιση των περιθωρίων κέρδους ή η μείωση του φόρου κατανάλωσης.

«Θα μπορούσε, ναι, να υπάρξει ένα πλαφόν» ανέφερε, επισημαίνοντας ότι στην Ελλάδα έχει ήδη επιβληθεί. «Προφανώς θα μπορούσε να μειωθεί ή να παγοποιηθεί ο φόρος κατανάλωσης των καυσίμων, έχουμε το προηγούμενο της 7ης Μαρτίου του 2023 […] γιατί ήδη νιώθουμε έντονα τις συνέπειες και τις οικονομικές επιπτώσεις αυτού του πολέμου που τεκταίνεται τόσο μακριά. Τις νιώθουμε σήμερα στον τόπο μας».

Γεωπολιτικοί κίνδυνοι και απειλή ελλείψεων

Πιο ανησυχητική διάσταση έδωσε ο οικονομολόγος Μιχάλης Φλωρεντιάδης, ο οποίος εστίασε στις διεθνείς εξελίξεις και ιδιαίτερα στη Μέση Ανατολή. Όπως ανέφερε, η κατάσταση ενδέχεται να επιδεινωθεί περαιτέρω, αναλόγως των εξελίξεων γύρω από τη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ και την πιθανότητα ζημιών σε ενεργειακές υποδομές.

Ο ίδιος προειδοποίησε ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται στις τιμές, αλλά επεκτείνεται και στην επάρκεια, καθώς ενδεχόμενες διαταραχές στην προσφορά θα μπορούσαν να προκαλέσουν ευρύτερες επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία. Ιδιαίτερα για την Κύπρο, όπου η παραγωγή ηλεκτρισμού εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από πετρελαϊκά προϊόντα, οι κίνδυνοι αυτοί αποκτούν πρόσθετη βαρύτητα.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

JPMorgan: Υψηλός κίνδυνος για τις αγορές από τον πόλεμο στο Ιράν - Να μην εφησυχάζουν οι επενδυτές