Στο πλουσιότερο κράτος της Ευρώπης, το Λουξεμβούργο, αυξάνονται οι φτωχοί εργαζόμενοι και οι άστεγοι, αποκαλύπτοντας το παράδοξο μιας οικονομίας υψηλών μισθών αλλά και έντονων κοινωνικών ανισοτήτων

Κάθε ημέρα, δεκάδες χιλιάδες εργαζόμενοι περνούν τα σύνορα για να εργαστούν στο Λουξεμβούργο, καθώς οι αμοιβές στη χώρα συγκαταλέγονται στις υψηλότερες στην Ευρώπη. Ταυτόχρονα, πολλοί άνθρωποι έχουν μετακινηθεί εκεί από διάφορα μέρη του κόσμου αναζητώντας καλύτερες επαγγελματικές ευκαιρίες.

Ωστόσο, σε μια χώρα όπου ο πλούτος βρίσκεται σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, η φτώχεια παραμένει λιγότερο ορατή, κρυμμένη πίσω από στατιστικά στοιχεία και καθημερινές ιστορίες ανθρώπων που δεν συμβαδίζουν με την εικόνα ευημερίας του Μεγάλου Δουκάτου.

Στο συσσίτιο που λειτουργεί η μη κυβερνητική οργάνωση Stëm vun der Strooss («Φωνή του Δρόμου»), οι ιστορίες όσων καταφεύγουν εκεί είναι διαφορετικές. Η 67χρονη Madame Moufida κατάγεται από τη Γαλλία, αλλά εργάστηκε για περισσότερα από 15 χρόνια στο Λουξεμβούργο σε ξενοδοχεία, μουσεία και δομές υγείας. Παρόλα αυτά, καθώς μια γραφειοκρατική εκκρεμότητα καθυστερεί τη σύνταξή της, ζει σήμερα με περίπου 300 ευρώ τον μήνα και φιλοξενείται σε οίκο ευγηρίας. Για εκείνη, το συσσίτιο αποτελεί πλέον βασική ανάγκη.

Η 46χρονη Jhoana Rojas, δικηγόρος από τη Βενεζουέλα που σήμερα εργάζεται ως καθαρίστρια, ζει στο Λουξεμβούργο με τον σύζυγό της, ο οποίος εργάζεται στην οικοδομή. Ο γιος τους ζει στη Γαλλία, ακριβώς απέναντι από τα σύνορα. Δεν θεωρεί τον εαυτό της φτωχό, όμως τα οικονομικά τους είναι περιορισμένα. «Δουλεύω κοντά και το φαγητό εδώ δεν μου κοστίζει τόσο πολύ», εξηγεί.

Όσοι προσφεύγουν στο συσσίτιο της Stëm vun der Strooss πληρώνουν μόλις 50 λεπτά για το γεύμα τους. Πρόκειται για ένα συμβολικό αντίτιμο που βοηθά τους ανθρώπους να εκτιμήσουν την υπηρεσία, όπως εξηγεί στην El Pais ο εκπρόσωπος της ΜΚΟ Bob Ritz. Αν κάποιος όμως δεν έχει χρήματα, το φαγητό δεν του αρνείται κανείς. Παράλληλα, παρέχονται υπηρεσίες όπως δωρεάν πλύσιμο ρούχων, τράπεζα ρουχισμού, ντους, ιατρικές συμβουλές και υποστήριξη από κοινωνικούς λειτουργούς.

Ανάμεσα σε όσους επισκέπτονται το συσσίτιο υπάρχουν πολλοί άστεγοι διαφορετικών ηλικιών, αλλά και άνθρωποι που εργάζονται κανονικά. Κάποιοι λαμβάνουν τον κατώτατο μισθό, άλλοι εργάζονται με εβδομαδιαίες συμβάσεις, ενώ υπάρχουν και περιπτώσεις αδήλωτης εργασίας.

Η συγκεκριμένη οργάνωση παρακολουθεί από κοντά την επιδείνωση της κοινωνικής κατάστασης σε μια χώρα που διαθέτει το υψηλότερο κατά κεφαλήν εισόδημα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το 2015 στο συγκεκριμένο συσσίτιο — ένα από τα τέσσερα που λειτουργεί — είχαν διανεμηθεί περίπου 50.000 γεύματα. Σήμερα ο αριθμός έχει ξεπεράσει τα 100.000 γεύματα ετησίως.

Τα τελευταία χρόνια έχει αλλάξει και το προφίλ των ανθρώπων που ζητούν βοήθεια. Πριν από περίπου δέκα χρόνια οι περισσότεροι ήταν άστεγοι. Πλέον όμως αυξάνεται συνεχώς ο αριθμός των φτωχών εργαζομένων. Παράλληλα, τα τελευταία δύο χρόνια εμφανίζονται όλο και περισσότερες μονογονεϊκές οικογένειες με παιδιά, αλλά και συνταξιούχοι των οποίων οι συντάξεις δεν επαρκούν για να καλύψουν το υψηλό κόστος ζωής στο Λουξεμβούργο.

Το ιδιαίτερα υψηλό κόστος διαβίωσης, και κυρίως τα ενοίκια, εξηγούν σε μεγάλο βαθμό τη μοναδική γεωγραφική κατανομή του εργατικού δυναμικού της χώρας. Περίπου 230.000 εργαζόμενοι, σε μια χώρα περίπου 690.000 κατοίκων, περνούν καθημερινά τα σύνορα από το Βέλγιο, τη Γαλλία και τη Γερμανία για να εργαστούν. Ο αριθμός αυτός αυξάνεται συνεχώς, καθώς ακόμη και πολλοί Λουξεμβουργιανοί αναγκάζονται να μετακομίσουν εκτός χώρας λόγω των υψηλών τιμών κατοικίας.

Με το υψηλότερο ποσοστό εργαζομένων που κινδυνεύουν από φτώχεια στην ΕΕ (13,4%), το Λουξεμβούργο παρουσιάζει ένα εντυπωσιακό παράδοξο. Τράπεζες, ασφαλιστικές εταιρείες και επενδυτικά κεφάλαια προσφέρουν ιδιαίτερα υψηλές αμοιβές, την ώρα που ένα ολοένα μεγαλύτερο κομμάτι του πληθυσμού ζει σε επισφαλείς οικονομικές συνθήκες. Αυτό συμβαίνει παρότι ο κατώτατος μισθός στη χώρα είναι από τους υψηλότερους στην Ευρώπη, φτάνοντας τα 2.704 ευρώ τον μήνα μεικτά.

Στις αρχές του 2024, το δημοτικό συμβούλιο της πρωτεύουσας αποφάσισε να επιβάλει απαγόρευση της επαιτείας σε μεγάλο μέρος του κέντρου της πόλης. Τα πρόστιμα κυμαίνονται από 25 έως 250 ευρώ. Ωστόσο, επικριτές της απόφασης κάνουν λόγο για «ποινικοποίηση της φτώχειας» και κατηγορούν τις αρχές ότι επιχειρούν να κρύψουν το πρόβλημα αντί να αντιμετωπίσουν τις βαθύτερες αιτίες του.

«Δεν υπάρχει μεσαία τάξη εδώ. Ή δουλεύεις και έχεις χρήματα ή δεν δουλεύεις και καταλήγεις να ζητιανεύεις», λέει στην El Pais ο Ángel Batum, ένας 55χρονος από τη Μάλαγα της Ισπανίας που εργαζόταν ως ξυλουργός με εβδομαδιαίες συμβάσεις μέχρι που μια επίθεση στον κεντρικό σιδηροδρομικό σταθμό του Λουξεμβούργου τον οδήγησε στο νοσοκομείο. Σήμερα κοιμάται σε ένα καταφύγιο που λειτουργεί μόνο κατά τη διάρκεια του χειμώνα.

Όπως λέει, πολλοί άνθρωποι φτάνουν στη χώρα πιστεύοντας ότι το Λουξεμβούργο είναι ένας οικονομικός παράδεισος, όπου είναι εύκολο να βρει κανείς δουλειά με μισθό 4.000 ή 5.000 ευρώ. Όταν όμως φτάνουν εκεί, συχνά συνειδητοποιούν ότι δεν μπορούν να βρουν εργασία ή στέγη και τελικά αναγκάζονται να καταφύγουν στα συσσίτια.

Πηγή: newmoney.gr

Διαβάστε επίσης: Πώς θα μπορούσε να ενισχυθεί ο ανταγωνισμός των τραπεζών στην Κύπρο- Τα οφέλη και οι προκλήσεις