Ο Υπουργός Υγείας, Νεόφυτος Χαραλαμπίδης τοποθετείται για την κατανομή ευθύνης στο ΓεΣΥ, τις ελλείψεις σε νοσηλευτές, τις επενδύσεις και τις αναγκαίες διορθωτικές κινήσεις.

Συνέντευξη στον Ξένιο Μεσαρίτη

Σε μια περίοδο όπου το ΓεΣΥ βρίσκεται σε φάση συνεχούς προσαρμογής, ο Υπουργός Υγείας Νεόφυτος Χαραλαμπίδης, μιλώντας στο Economy Today, τοποθετείται για τον καταμερισμό ευθύνης στο Σύστημα, τις προκλήσεις στη στελέχωση, το αυξανόμενο επενδυτικό ενδιαφέρον και την ανάγκη για εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου.

Όπως επισημαίνει, «η ευθύνη για την εύρυθμη λειτουργία του ΓεΣΥ είναι μεν συλλογική, αλλά με σαφώς καθορισμένους ρόλους», την ώρα που αναγνωρίζει ότι «οι υφιστάμενες ελλείψεις εκτιμώνται σήμερα περίπου σε 600 νοσηλευτές». Παράλληλα, σημειώνει ότι η είσοδος διεθνών επενδυτικών κεφαλαίων δημιουργεί «σημαντικές ευκαιρίες για περαιτέρω ανάπτυξη», υπογραμμίζοντας ότι αυτές λειτουργούν «εντός του καθορισμένου θεσμικού και ρυθμιστικού πλαισίου», με την εφαρμογή του μηχανισμού ελέγχου των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων να ενισχύει τη διαφάνεια και τη θεσμική θωράκιση της αγοράς.

Αναφερόμενος στη διαμόρφωση της αγοράς, σημειώνει ότι η ανάπτυξη μεγαλύτερων ιδιωτικών ομίλων «αποτελεί μια εξέλιξη που παρακολουθούμε με προσοχή και θεσμική υπευθυνότητα», επισημαίνοντας τον ρόλο του ΟΑΥ ως ενιαίου αγοραστή και των αρμόδιων αρχών στη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας του ανταγωνισμού.

Ο ίδιος ξεκαθαρίζει ότι το Σύστημα «δεν αποτελεί ένα στατικό μοντέλο·αντίθετα, εξελίσσεται διαρκώς», υπογραμμίζοντας την ανάγκη για συνεχή αξιολόγηση και στοχευμένες διορθωτικές παρεμβάσεις με στόχο τη διασφάλιση της ποιότητας και της βιωσιμότητάς του.

Ποιος έχει τον έλεγχο;

Το ΓεΣΥ λειτουργεί μέσω ΟΑΥ, ο ΟΚΥπΥ διαχειρίζεται τα δημόσια νοσηλευτήρια, ενώ το Υπουργείο έχει εποπτικό ρόλο. Ποιος έχει τελικά την πλήρη ευθύνη για τη λειτουργία του Συστήματος όταν κάτι δεν πάει καλά;

Το ΓεΣΥ λειτουργεί μέσα από ένα θεσμικά καθορισμένο πλαίσιο αρμοδιοτήτων: ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας (ΟΑΥ) έχει την ευθύνη διαχείρισης και εφαρμογής του Συστήματος, ενώ ο Οργανισμός Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας (ΟΚΥπΥ) είναι υπεύθυνος για τη λειτουργία των δημόσιων νοσηλευτηρίων.

Το Υπουργείο Υγείας, βάσει νομοθεσίας, ασκεί τον εποπτικό και ρυθμιστικό ρόλο για τη συνολική λειτουργία του Συστήματος Υγείας και παρεμβαίνει όπου και όταν απαιτείται, με στόχο τη διασφάλιση της εύρυθμης και αποτελεσματικής λειτουργίας του.

Σε περιπτώσεις όπου παρουσιάζονται δυσλειτουργίες, αυτές αντιμετωπίζονται από τους αρμόδιους φορείς αναλόγως αρμοδιότητας, με πλήρη συντονισμό μεταξύ όλων των εμπλεκομένων. Το Υπουργείο Υγείας, στο πλαίσιο του εποπτικού του ρόλου, διασφαλίζει ότι γίνονται οι αναγκαίες παρεμβάσεις προς όφελος των πολιτών.

Συνεπώς, η ευθύνη για την εύρυθμη λειτουργία του ΓεΣΥ είναι μεν συλλογική, αλλά με σαφώς καθορισμένους ρόλους και λογοδοσία από όλους τους αρμόδιους φορείς.

Εποπτεία ιδιωτικών νοσηλευτηρίων

Υπάρχουν περιπτώσεις όπου το Υπουργείο έχει προχωρήσει σε αυστηρές συστάσεις ή και απειλές αναστολής άδειας. Πόσο συστηματικός είναι σήμερα ο έλεγχος των ιδιωτικών νοσηλευτηρίων;

Το Υπουργείο Υγείας αντιμετωπίζει τα ιδιωτικά νοσηλευτήρια ως σημαντικούς και απαραίτητους συνεργάτες με κοινό στόχο τη διασφάλιση ποιοτικών υπηρεσιών Υγείας προς τους πολίτες.

Ο έλεγχος των ιδιωτικών νοσηλευτηρίων είναι υποχρέωση που επιβάλλει η σχετική νομοθεσία και γίνεται συστηματικά, τόσο μέσω τακτικών, όσο και έκτακτων επιθεωρήσεων.

Σε περιπτώσεις όπου εντοπίζονται ζητήματα μη συμμόρφωσης, το Υπουργείο προβαίνει σε συστάσεις για διορθωτικές ενέργειες και εφαρμόζει τις προβλεπόμενες από τη νομοθεσία διαδικασίες.

Ρυθμιστικό πλαίσιο: παλιό ή επαρκές;

Το θεσμικό πλαίσιο για τα ιδιωτικά νοσηλευτήρια βασίζεται σε νομοθεσία που έχει τροποποιηθεί αλλά παραμένει παλαιά στη βάση της. Είναι επαρκές για μια αγορά που πλέον περιλαμβάνει μεγάλους ομίλους και ξένες επενδύσεις ή χρειάζεται ριζική αναθεώρηση;

Είναι γεγονός ότι το θεσμικό πλαίσιο που αφορά τα ιδιωτικά νοσηλευτήρια, παρότι έχει τύχει επιμέρους τροποποιήσεων, στηρίζεται σε νομοθεσία που θεσπίστηκε πριν από αρκετά χρόνια.

Είναι ακριβώς για αυτόν τον λόγο που το Υπουργείο Υγείας προωθεί τον εκσυγχρονισμό και την ουσιαστική αναθεώρηση του περί Ιδιωτικών Νοσηλευτηρίων Νόμο του 2001 ώστε να ανταποκρίνεται τόσο στις σημαντικές εξελίξεις στην ιατρική επιστήμη, όσο και στη διαμόρφωση μιας πιο σύνθετης αγοράς.

Στο πλαίσιο αυτό, έχει ήδη δρομολογηθεί η ετοιμασία τροποποιητικής νομοθεσίας, η οποία αναμένεται να υποβληθεί εντός των προσεχών μηνών στο Υπουργικό Συμβούλιο για έγκριση.

Στόχος είναι η δημιουργία ενός σύγχρονου και αποτελεσματικού πλαισίου που θα διασφαλίζει την ποιότητα, την ασφάλεια και τη διαφάνεια στις παρεχόμενες υπηρεσίες Υγείας και θα συνάδει με τις ανάγκες της σημερινής πραγματικότητας.

Ξένες επενδύσεις στην Υγεία

Η Κύπρος προσελκύει αυξανόμενο ενδιαφέρον από διεθνή funds στον τομέα της Yγείας. Θεωρείτε ότι η Υγεία είναι πλέον στρατηγικός τομέας που πρέπει να υπόκειται σε αυστηρότερο έλεγχο επενδύσεων, την ίδια ώρα που μπαίνει σε εφαρμογή, από τις 2 Απριλίου, ο μηχανισμός ελέγχου των ΑΞΕ; Και αν ναι, πού τίθενται τα όρια;

Μετά την εφαρμογή του ΓεΣΥ, που έχει ενισχύσει ουσιαστικά τις δυνατότητες της χώρας στην παροχή ποιοτικών υπηρεσιών Υγείας, η Κύπρος, και δη ο τομέας της Υγείας παρουσιάζει αυξημένο επενδυτικό ενδιαφέρον.

Η είσοδος διεθνών επενδυτικών κεφαλαίων δημιουργεί σημαντικές ευκαιρίες για περαιτέρω ανάπτυξη, εκσυγχρονισμό και ενίσχυση της καινοτομίας στον τομέα της Yγείας, υπό την προϋπόθεση ότι όλες οι επενδύσεις λειτουργούν εντός του καθορισμένου θεσμικού και ρυθμιστικού πλαισίου, πληρούν τις απαιτούμενες προδιαγραφές ποιότητας και λειτουργίας και έχουν ως τελικό αποτέλεσμα την παροχή ποιοτικών υπηρεσίων Υγείας προς όφελος των πολιτών.

Στο πλαίσιο αυτό, η εφαρμογή του μηχανισμού ελέγχου των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων (ΑΞΕ), από τις 2 Απριλίου, ενισχύει τη διαφάνεια και τη θεσμική θωράκιση της αγοράς. Το Υπουργείο Οικονομικών, ως αρμόδια Αρχή, έχει την ευθύνη αξιολόγησης των σχετικών επενδύσεων από τρίτες χώρες (εκτός Ε.Ε.), σύμφωνα με τον περί της Θέσπισης Πλαισίου για Έλεγχο των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων Νόμο του 2025.

Ο εν λόγω μηχανισμός καθορίζει σαφή ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια για την εξέταση των επενδύσεων, διασφαλίζοντας ότι αυτές συνάδουν με το δημόσιο συμφέρον και τη στρατηγική σημασία τομέων όπως η Yγεία, ενώ παράλληλα διατηρεί ένα περιβάλλον ανοικτό, σταθερό και ελκυστικό για υπεύθυνες επενδύσεις.

Συγκέντρωση αγοράς

Με τη δημιουργία μεγαλύτερων ιδιωτικών ομίλων, υπάρχει κίνδυνος συγκέντρωσης της αγοράς Υγείας σε λίγους παίκτες; Και πώς το κράτος διασφαλίζει τον ανταγωνισμό και την πρόσβαση;

Η ανάπτυξη μεγαλύτερων ιδιωτικών ομίλων στον τομέα της Υγείας αποτελεί μια εξέλιξη που παρακολουθούμε με προσοχή και θεσμική υπευθυνότητα. Στο πλαίσιο του Γενικού Συστήματος Υγείας (ΓεΣΥ), η Πολιτεία έχει διαμορφώσει ένα μοντέλο που συνδυάζει τη συμμετοχή δημόσιων και ιδιωτικών παρόχων, με στόχο τη διασφάλιση καθολικής, ισότιμης και ποιοτικής πρόσβασης για όλους τους πολίτες.

Η λειτουργία του Οργανισμού Ασφάλισης Υγείας (ΟΑΥ), ως ενιαίου αγοραστή υπηρεσιών Υγείας, ενισχύει τη δυνατότητα εξισορρόπησης της αγοράς μέσω διαφανών διαδικασιών, συμβατικών ρυθμίσεων και τεκμηριωμένων μηχανισμών αποζημίωσης. Με τον τρόπο αυτό, διασφαλίζεται ότι η ανάπτυξη στον τομέα ευθυγραμμίζεται με τις ανάγκες του Συστήματος και των ασθενών.

Παράλληλα, η Επιτροπή Προστασίας Ανταγωνισμού (ΕΠΑ), σε συνεργασία με το Υπουργείο Οικονομικών, διαθέτει τα κατάλληλα εργαλεία εποπτείας και ελέγχου, ώστε να διατηρούνται συνθήκες εύρυθμης λειτουργίας της αγοράς και να εξετάζονται συστηματικά οι εξελίξεις που προκύπτουν από επενδυτικές δραστηριότητες.

Συνολικά, η στρατηγική του κράτους εστιάζει στη διατήρηση μιας ισορροπημένης και ανθεκτικής αρχιτεκτονικής στο Σύστημα Υγείας, όπου η ανάπτυξη και οι επενδύσεις συνυπάρχουν με την αποτελεσματική ρύθμιση, προς όφελος της ποιότητας των υπηρεσιών και της απρόσκοπτης πρόσβασης των πολιτών.

Έλλειψη νοσηλευτών

Υπάρχουν εκτιμήσεις για σημαντικό έλλειμμα νοσηλευτικού προσωπικού. Το Σύστημα λειτουργεί σήμερα κάτω από τα επιθυμητά επίπεδα στελέχωσης; Και ποιο είναι το ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα αντιμετώπισης του προβλήματος;

Το ζήτημα της στελέχωσης με νοσηλευτικό προσωπικό αποτελεί, πράγματι, μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει σήμερα το σύστημα Υγείας. Η έλλειψη νοσηλευτικού προσωπικού είναι ένα εξαιρετικά σημαντικό ζήτημα, το οποίο αντιμετωπίζουμε με σοβαρότητα και μέσα από ένα ολοκληρωμένο σχέδιο παρεμβάσεων.

Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία και σχετική εξειδικευμένη έκθεση που εκπονήθηκε από εμπειρογνώμονα, οι υφιστάμενες ελλείψεις εκτιμώνται σήμερα σε περίπου 600 νοσηλευτές. Η εκτίμηση αυτή δεν αφορά μόνο την παρούσα συγκυρία, καθώς, σύμφωνα με τα συμπεράσματα της μελέτης, το έλλειμμα ενδέχεται να παραμείνει σε παρόμοια επίπεδα και κατά τα επόμενα πέντε χρόνια, εάν δεν εφαρμοστούν στοχευμένες και ουσιαστικές παρεμβάσεις.

Ήδη, μέσα από συντονισμένες εκστρατείες του Υπουργείου Υγείας, έχει επιτευχθεί αύξηση της τάξης του 85% στις εγγραφές πρωτοετών φοιτητών Νοσηλευτικής, η οποία ενισχύει σημαντικά τη μελλοντική δεξαμενή ανθρώπινου δυναμικού.

Παράλληλα, προχωρούμε στην υλοποίηση εισηγήσεων που περιλαμβάνονται στην εν λόγω έκθεση, οι οποίες καλύπτουν άμεσες, μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες λύσεις. Την ίδια στιγμή, εκκρεμούν προς ψήφιση τροποποιητικά νομοσχέδια που καταθέσαμε στη Βουλή, η ψήφιση των οποίων θα συμβάλει ουσιαστικά στην ενίσχυση του επαγγέλματος.

Στόχος μας είναι ένα σύγχρονο και ανθεκτικό Σύστημα Υγείας, με επαρκή στελέχωση και ποιοτικές υπηρεσίες για όλους τους πολίτες.

Ποιότητα υπηρεσιών

Τα ζητήματα ποιότητας, ιδιαίτερα σε ΤΑΕΠ και χρόνους αναμονής, επανέρχονται συχνά στη δημόσια συζήτηση. Υπάρχουν σήμερα μετρήσιμα standards ποιότητας που να εφαρμόζονται οριζόντια και ποιος ελέγχει την τήρησή τους;

Σε ό,τι αφορά τα ζητήματα ποιότητας στα ΤΑΕΠ, εφαρμόζονται ήδη μετρήσιμα κριτήρια τα οποία καταγράφονται από τα ίδια τα Τμήματα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών και παρακολουθούνται συστηματικά τόσο από τον ΟΚΥπΥ εσωτερικά, όσο και από τον ΟΑΥ, ο οποίος προβαίνει στη σχετική αξιολόγηση των εν λόγω τμημάτων. Τα κριτήρια αυτά περιλαμβάνουν τους χρόνους διαλογής, εγγραφής, εξέτασης και συνολικής διεκπεραίωσης κάθε περιστατικού. Παράλληλα, παρακολουθούνται οι χρόνοι αντιμετώπισης ανά κατηγορία βαρύτητας.

Η αξιολόγηση των υπηρεσιών ενισχύεται περαιτέρω μέσα από ερωτηματολόγια ικανοποίησης που αποστέλλονται στους ασθενείς μετά την επίσκεψή τους. Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει και η Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας, η οποία, σε συνεργασία με τα ΤΑΕΠ, προβαίνει σε συνεχή ανασκόπηση των δεικτών ποιότητας και λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα βελτίωσης, όπου αυτό κρίνεται απαραίτητο.

Το επόμενο μοντέλο

Με βάση την εμπειρία των τελευταίων ετών, χρειάζεται το ΓεΣΥ διορθωτικές κινήσεις εντός του υφιστάμενου μοντέλου ή βρισκόμαστε μπροστά στην ανάγκη για πιο βαθιές δομικές αλλαγές;

Το ΓεΣΥ αποτελεί μία από τις πλέον καθοριστικές μεταρρυθμίσεις στον τομέα της Υγείας στη χώρα μας, έχοντας συμβάλει ουσιαστικά τόσο στη μείωση των ανισοτήτων όσο και στη διασφάλιση της καθολικής πρόσβασης των πολιτών σε ποιοτικές υπηρεσίες Υγείας.

Η μέχρι σήμερα πορεία του αξιολογείται συνολικά ως θετική. Την ίδια στιγμή, η εμπειρία των τελευταίων ετών καταδεικνύει την ανάγκη για συνεχή αξιολόγηση και προσαρμογή, μέσα από στοχευμένες διορθωτικές παρεμβάσεις, ώστε το Σύστημα να ανταποκρίνεται με επάρκεια στις διαρκώς μεταβαλλόμενες ανάγκες.

Στο πλαίσιο αυτό, η ενίσχυση της εποπτείας από το Υπουργείο Υγείας, σε συνδυασμό με την αναβάθμιση των ελεγκτικών μηχανισμών του ΟΑΥ, συμβάλλουν καθοριστικά στη βελτίωση της λειτουργίας του Συστήματος. Ήδη δρομολογούνται εργαλεία για τον αποτελεσματικό εντοπισμό μη ορθολογικών πρακτικών, καθώς και η περαιτέρω ενίσχυση των επιτόπιων ελέγχων προς τους παρόχους υπηρεσιών Υγείας.

Η προσέγγισή μας επικεντρώνεται στη διασφάλιση της διαφάνειας, στη συνετή διαχείριση των διαθέσιμων πόρων και στη θωράκιση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας του Συστήματος, με σταθερή προτεραιότητα τη διατήρηση υψηλού επιπέδου υπηρεσιών προς τους πολίτες.

Το ΓεΣΥ δεν αποτελεί ένα στατικό μοντέλο, αντίθετα εξελίσσεται διαρκώς και αυτή η δυναμική προσαρμογή είναι που εγγυάται τη συνέχιση της επιτυχημένης του πορείας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

«Όχι» δικαστηρίου σε σφετεριστές: Προχωρά αγωγή €5,6 εκατ. για «Resort» στα κατεχόμενα