Offcanvas
Offcanvas
Η Wall Street Journal αποκαλύπτει πόσο βαθιά μπλέχτηκαν η Silicon Valley και οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες πολύ πριν αυτό γίνει μόδα
Το 1986, ο Ψυχρός Πόλεμος βρίσκεται στο αποκορύφωμά του και ο Στιβ Τζομπς προσπαθεί να ξαναχτίσει την καριέρα του μετά την εκδίωξή του από την Apple.
Έχει ιδρύσει τη NeXT μόλις έναν χρόνο νωρίτερα και οραματίζεται έναν υπολογιστή τόσο προηγμένο ώστε να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο εργάζονται πανεπιστήμια, ερευνητές και επιστήμονες.
Το πρόβλημα είναι ότι το όραμα καίει χρήμα. Όπως εξηγεί η Wall Street Journal, oι υπολογιστές της NeXT είναι πανάκριβοι, οι πωλήσεις δεν απογειώνονται και η τελειομανία του Τζομπς έχει μετατρέψει την εταιρεία σε μια εξαιρετικά φιλόδοξη αλλά οικονομικά εύθραυστη επιχείρηση. Και τότε εμφανίζονται δύο άνδρες από την Ουάσιγκτον.
Δεν έχουν κάρτες. Δεν λένε πολλά. Θέλουν όμως να αγοράσουν χιλιάδες υπολογιστές. Και πίσω τους βρίσκεται η CIA. Η WSJ αποκαλύπτει όλη την ιστορία σε ένα ρεπορτάζ βασισμένο στο Valley of Death: How Big Tech Is Fueling the Future of War της Sharon Weinberger.
Οι άγνωστοι επισκέπτες της NeXT
Δύο στελέχη που εργάζονταν στο λεγόμενο «Program B» της CIA, ένα διαβαθμισμένο πρόγραμμα δορυφορικής αναγνώρισης, εντόπισαν πολύ νωρίς την αξία της τεχνολογίας που ανέπτυσσε ο Τζομπς.
Ο Τζο Ρομέλο και ο Τζεφ Χάρις θεωρούσαν ότι η NeXT μπορούσε να προσφέρει στις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών κάτι που τότε ήταν εξαιρετικά σπάνιο: ισχυρούς σταθμούς εργασίας με προηγμένα γραφικά και δυνατότητα διασύνδεσης δεδομένων.
Στην πρώτη τους επίσκεψη δεν κατάφεραν να συναντήσουν τον Τζομπς.
Όταν όμως ο Ρομέλο τον συνάντησε τελικά στη Νέα Υόρκη, η συζήτηση πήγε κατευθείαν στην ουσία.
Ο Τζομπς δεν ήθελε να ακούσει απόρρητες λεπτομέρειες.
«Μη μου πεις τίποτα που δεν πρέπει να ξέρω, γιατί δεν θα θυμηθώ να το ξεχάσω», φέρεται να του είπε.
Ο Ρομέλο τού εξήγησε ότι ήθελε να αγοράσει σταθμούς εργασίας της NeXT για έναν πελάτη που δεν μπορούσε να κατονομάσει.
Και μετά πέταξε τον αριθμό: 20.000 υπολογιστές.
Για μια εταιρεία που πάλευε να επιβιώσει, αυτό δεν ήταν απλώς μια μεγάλη παραγγελία. Ήταν σωσίβιο.
Η CIA ήθελε δύο αλλαγές
Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών δεν ήθελαν ακριβώς τον υπολογιστή που πουλούσε η NeXT στην αγορά.
Ήθελαν δύο επιπλέον δυνατότητες: έναν ταχύτερο επεξεργαστή από τη Motorola και μια ειδική κάρτα γραφικών από την Intel.
Οι τροποποιήσεις, όμως, δεν θα γίνονταν από τη NeXT. Οι υπηρεσίες θα τις πραγματοποιούσαν μετά την αγορά, μέσω συνεργατών και εταιρειών-μεσολαβητών.
Ο Τζομπς δεν γνώριζε πλήρως πού θα κατέληγαν οι υπολογιστές ή για ποια αποστολή θα χρησιμοποιούνταν. Αργότερα πάντως απέκτησε διαβάθμιση top secret, ώστε να μπορεί να επισκέπτεται απόρρητες εγκαταστάσεις. Η δημόσια εκδοχή ήταν πολύ πιο πεζή.
Η NeXT ανακοίνωνε ότι είχε κρατικό συμβόλαιο μέσω της αμυντικής εταιρείας ESL. Ακόμη και μέσα στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση, η CIA παρέμενε στο παρασκήνιο: επισήμως, αγοραστής εμφανιζόταν η National Security Agency.
«Κανείς δεν είχε επαγγελματική κάρτα»
Ελάχιστοι άνθρωποι στη NeXT γνώριζαν ποιοι ήταν πραγματικά οι πελάτες.
Ο Νταν’λ Λιούιν, που είχε ακολουθήσει τον Τζομπς από την Apple, θυμόταν ομάδες ανθρώπων να φτάνουν στα γραφεία της εταιρείας σαν τυπικοί πράκτορες με πολιτικά.
Συστήνονταν μόνο με μικρά ονόματα. «Κανείς δεν είχε επαγγελματική κάρτα», θυμόταν.
Έβλεπαν τις παρουσιάσεις των υπολογιστών, χαμογελούσαν, έγνεφαν και αποχωρούσαν χωρίς να εξηγούν ποιοι ήταν ή τι ακριβώς ήθελαν.
Πίσω από αυτή τη σχεδόν κινηματογραφική μυστικότητα, όμως, εξελισσόταν μια τεράστια επιχείρηση παραγωγής.
Η CIA έφερε μάλιστα ανθρώπους της Sun Microsystems για να βοηθήσουν τη NeXT να αυξήσει την παραγωγική της ικανότητα.
Τον πρώτο μήνα κατασκευάστηκαν περίπου 100 σταθμοί εργασίας. Στη συνέχεια η παραγωγή ανέβηκε στους 1.500 τον μήνα. Και μετά στους 5.000.
Τα φορτηγά και οι C-5
Οι υπολογιστές που έβγαιναν από τη γραμμή παραγωγής φορτώνονταν νωρίς το πρωί σε φορτηγά χωρίς διακριτικά.
Μεταφέρονταν σε εταιρεία-βιτρίνα της CIA, όπου εγκαθίσταντο οι τροποποιημένοι επεξεργαστές και τα ειδικά συστήματα γραφικών.
Από εκεί έφευγαν ξανά με φορτηγά προς το στρατιωτικό αεροδρόμιο Moffett Field.
Στη συνέχεια φορτώνονταν σε γιγαντιαία μεταγωγικά αεροσκάφη C-5.
Ο τελικός προορισμός παρέμενε απόρρητος.
Τι έκαναν τελικά οι υπολογιστές του Τζομπς
Οι σταθμοί εργασίας της NeXT κατέληξαν σε αναλυτές του National Reconnaissance Office, της υπηρεσίας που διαχειρίζεται μεγάλο μέρος των αμερικανικών κατασκοπευτικών δορυφόρων.
Οι αναλυτές μπορούσαν να χρησιμοποιούν τις οθόνες υψηλής ανάλυσης και τα εξειδικευμένα chips για να εξετάζουν δορυφορικές εικόνες: να διαπιστώνουν εάν μια χώρα είχε μετακινήσει στρατιωτικές μονάδες ή εάν κατασκεύαζε, για παράδειγμα, έναν νέο πύραυλο ή σιλό.
Αλλά η πραγματική επανάσταση δεν ήταν μόνο η εικόνα.
Ήταν η δικτύωση. Οι NeXTcubes επέτρεπαν τη μετάδοση δεδομένων μεταξύ διαφορετικών υπηρεσιών και στρατιωτικών μονάδων, ώστε φρέσκες δορυφορικές εικόνες να φτάνουν πολύ ταχύτερα σε ανθρώπους που βρίσκονταν σε άλλες βάσεις ή ακόμη και στο πεδίο.
Το World Wide Web βρισκόταν ακόμη στα σπάργανα. Η αμερικανική κοινότητα πληροφοριών, όμως, είχε αρχίσει να δημιουργεί κάτι που έμοιαζε ήδη με ένα ιδιωτικό, επιχειρησιακό internet.
Και αυτό άλλαζε ακόμη και την ισορροπία εξουσίας μέσα στις ίδιες τις υπηρεσίες.
Οι στρατιωτικοί διοικητές δεν ήταν πλέον υποχρεωμένοι να περιμένουν μόνο την ερμηνεία των αναλυτών της CIA. Μπορούσαν να βλέπουν τα ίδια τα πρωτογενή δεδομένα σχεδόν σε πραγματικό χρόνο και να τα αξιολογούν μόνοι τους.
Σύμφωνα με τον Ρομέλο, αυτή ήταν ίσως η μεγαλύτερη απρόβλεπτη συνέπεια του προγράμματος.
Η εταιρεία που παραλίγο να καταπιεί η τελειομανία του Τζομπς
Για τον ίδιο τον Τζομπς, όμως, η κρατική παραγγελία είχε μια πολύ πιο άμεση σημασία.
Η NeXT αντιμετώπιζε σοβαρά οικονομικά προβλήματα.
Ο Τζομπς είχε απελευθερωθεί από τους περιορισμούς της Apple και είχε πλέον σχεδόν απόλυτο έλεγχο στην εταιρεία. Αυτό όμως επέτρεψε και στην τελειομανία του να εκδηλωθεί χωρίς φρένο.
Το προϊόν ήταν εντυπωσιακό, αλλά ακριβό. Οι φοιτητές δεν μπορούσαν να το αγοράσουν. Και τα πανεπιστήμια, στα οποία ο Τζομπς είχε στηρίξει μεγάλο μέρος της στρατηγικής του, δεν παρήγγειλαν τους αριθμούς που περίμενε.
Χωρίς τις κρατικές παραγγελίες, η NeXT θα είχε πολύ λιγότερο χρόνο για να εξελίξει τόσο το hardware όσο και –κυρίως– το software της.
Και αυτό είναι το σημείο όπου μια μυστική ιστορία του Ψυχρού Πολέμου συνδέεται απευθείας με το σημερινό iPhone.
Το λειτουργικό που οδήγησε τον Τζομπς ξανά στην Apple
Το σημαντικότερο προϊόν της NeXT τελικά δεν ήταν ο μαύρος κύβος.
Ήταν το NEXTSTEP, το λειτουργικό της σύστημα. Το 1996, η Apple –τότε σε βαθιά κρίση– εξαγόρασε τη NeXT.
Μαζί με την εταιρεία επέστρεψε και ο Στιβ Τζομπς. Λίγα χρόνια αργότερα ανέλαβε ξανά τον έλεγχο της Apple και ξεκίνησε μία από τις μεγαλύτερες επιχειρηματικές ανατροπές στην ιστορία.
Ακολούθησαν το iMac, το iPod, το iTunes και τελικά το iPhone. Και κάτω από όλα αυτά υπήρχε ένα κρίσιμο τεχνολογικό νήμα που ξεκινούσε από τη NeXT.
Το NEXTSTEP εξελίχθηκε στη βάση του λειτουργικού συστήματος της Apple και το τεχνολογικό DNA του πέρασε στα Mac και αργότερα στις συσκευές που δημιούργησαν το οικοσύστημα του iPhone.
Τι θα είχε συμβεί χωρίς τη CIA;
Είναι φυσικά αδύνατο να γνωρίζει κανείς εάν η NeXT θα είχε επιβιώσει χωρίς τα συμβόλαια των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών.
Το ίδιο και εάν ο Τζομπς θα είχε βρει κάποιον άλλο τρόπο να επιστρέψει στην Apple.
Ωστόσο, άνθρωποι που έζησαν εκείνη την περίοδο θεωρούν ότι η υποστήριξη των υπηρεσιών τού χάρισε κάτι πολύτιμο: χρόνο.
Ο Ντέιν Έρινγκ, που εργάστηκε στην επιχείρηση από την πλευρά των υπηρεσιών πληροφοριών και αργότερα πήγε στη NeXT, εκτιμά ότι η συνεργασία έδωσε στον Τζομπς περίπου πέντε επιπλέον χρόνια για να ωριμάσει την επιχείρηση, να βελτιώσει την τεχνολογία και να αποδείξει ότι δεν ήταν απλώς το χαρισματικό παιδί που είχε σταθεί τυχερό με την Apple.
Η διατύπωσή του είναι εντυπωσιακή: χωρίς αυτή την περίοδο, υποστηρίζει, ο Τζομπς πιθανότατα δεν θα είχε επιστρέψει στην Apple ως ο άνθρωπος που μπορούσε να τη διασώσει.
Η παλιά συμμαχία που επιστρέφει
Η ιστορία αποκτά ιδιαίτερη σημασία σήμερα.
Για χρόνια, μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, οι δρόμοι της Silicon Valley και του αμερικανικού στρατιωτικοβιομηχανικού συμπλέγματος απομακρύνθηκαν.
Οι αμυντικές δαπάνες μειώθηκαν, ενώ η έκρηξη των προσωπικών υπολογιστών και του internet έκανε την καταναλωτική αγορά πολύ πιο ελκυστική για τις τεχνολογικές εταιρείες.
Τώρα οι δύο κόσμοι συγκλίνουν ξανά.
Το Πεντάγωνο στρέφεται επιθετικά στην τεχνητή νοημοσύνη, στην αυτονομία, στα drones και στις νέες τεχνολογίες, ενώ δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια venture capital κατευθύνονται σε αμυντικές startups.
Η σχέση που σήμερα παρουσιάζεται συχνά ως καινούργια έχει, στην πραγματικότητα, πολύ βαθύτερες ρίζες.
Και μία από αυτές οδηγεί κατευθείαν στον Στιβ Τζομπς.
Η CIA δεν δημιούργησε την Apple και δεν επινόησε το iPhone. Βοήθησε όμως να κρατηθεί ζωντανή, στην πιο εύθραυστη στιγμή της, η εταιρεία μέσα στην οποία ο Τζομπς ανέπτυξε την τεχνολογία και την επιχειρηματική ωριμότητα που θα τον έφερναν ξανά στην Apple.
Πηγή: newmoney.gr
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
